Φοροαπόψεις – 29/5/2025

Έκπτωση ΦΠΑ δαπανών επιστημονικού συνεδρίου 

Με την υπ’ αριθ. 2229/2024 κρίθηκε ότι η επιστροφή ΦΠΑ δεν μπορεί να αποκλείεται αυτόματα, αλλά απαιτεί ανάλυση της πραγματικής χρήσης των δαπανών και της σύνδεσής τους με την επιχειρηματική δραστηριότητα. Συγκεκριμένα, η έκπτωση του φόρου θα ισχύει στην περίπτωση που κριθεί, αφού συνεκτιμηθούν οι εκάστοτε περιστάσεις, ότι οι δαπάνες αυτές συνδέονται με την επαγγελματική δραστηριότητα της εταιρίας. Εν προκειμένω, κρίθηκε ότι οι δαπάνες οργάνωσης συνεδρίου (όπως, για παράδειγμα, η ενοικίαση εκθεσιακών χώρων και αίθουσας business, υπηρεσίες διερμηνείας και φωτογράφων, δαπάνες για την οπτικοακουστική επιμέλεια της εκδήλωσης κ.ά.) έχουν άμεση σχέση με την επαγγελματική και, άρα, φορολογητέα δραστηριότητα, χωρίς να συνδέονται με δαπάνες πολυτελείας, ψυχαγωγίας και κοινωνικής παράστασης.

Ανάλωση κεφαλαίου προηγουμένων ετών και προσαύξηση περιουσίας

Η δυνατότητα ύπαρξης ρευστών διαθεσίμων στα χέρια του φορολογουμένου είναι θέμα πραγματικό, το οποίο ο έλεγχος οφείλει να εξετάσει και να εκτιμήσει με βάση τα στοιχεία που βρίσκονται στη διάθεσή του (ΣτΕ 884/2016). Σε περίπτωση που το μη αναλωθέν κεφάλαιο του φορολογουμένου προηγουμένων ετών υπερκαλύπτει τα ποσά των τραπεζικών του καταθέσεων και λοιπών χρηματοοικονομικών προϊόντων στο εσωτερικό και το εξωτερικό, τότε ο φορολογούμενος έχει την δυνατότητα αποταμίευσης και διακράτησης μετρητών ανά χείρας και δύναται να καταθέσει μετρητά με μεταγενέστερες πιστώσεις στην τράπεζα, χωρίς αυτό να συνιστά αδικαιολόγητη προσαύξηση περιουσίας του, ενώ το βάρος της απόδειξης μεταφέρεται στη φορολογική αρχή, η οποία πρέπει να αποδείξει και να τεκμηριώσει ότι οι εν λόγω πιστώσεις μετρητών αφορούν προσαύξηση της περιουσίας του ή ότι προέρχονται από άλλη πηγή εισοδήματος κλπ. (σχετικώς βλ. ΔΕΔ Αθήνας 358/2025).

Παραίτηση από δικαίωμα συμμετοχής σε αύξηση κεφαλαίου κατόπιν μείωσης

Ως άτυπη δωρεά δύναται να κριθεί η παραίτηση παλαιών μετόχων από το δικαίωμα προτίμησης στην αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου εταιρίας. Σε υπόθεση φορολογικού ελέγχου διαπιστώθηκε ότι ελληνική εταιρία, με μετόχους πέντε φυσικά πρόσωπα (γονείς και τρία τέκνα) προέβη σε μείωση μετοχικού κεφαλαίου και εν συνεχεία σε αύξηση αυτού εντός λίγων ημερών με ταυτόχρονη παραίτηση των παλαιών μετόχων από το δικαίωμα συμμετοχής στην εν λόγω αύξηση. Οι μετοχές που αντιστοιχούσαν στην παραπάνω αύξηση διατέθηκαν τελικώς σε εταιρεία, η οποία απέκτησε το 92,08% της προαναφερόμενης εταιρείας έναντι ποσού 300.000 ευρώ, ενώ η καθαρή θέση της εταιρείας αφαιρουμένου του καταβληθέντος μετοχικού κεφαλαίου, κατά τον χρόνο της αύξησης του κεφαλαίου, ανερχόταν σε 8.892.174,10 ευρώ. Κατόπιν αυτού, η ελεγκτική αρχή, λαμβάνοντας υπόψη ότι η ανωτέρω διαδικασία δεν συνάδει με την συνήθη επιχειρηματική συμπεριφορά σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 38 παρ. 3 περιπτ. β’ του Ν.4174/2013, καθώς αποτελεί τεχνητή διευθέτηση, που αποβλέπει στην αποφυγή φόρων και συγκεκριμένα είτε του φόρου υπεραξίας από την μεταβίβαση μετοχών σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 42 και 43 του Ν.4172/2013 είτε του φόρου δωρεάς σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 9, 10,12 και 13 του Ν.2961/2001, συνέχισε τον έλεγχο προς διακρίβωση των περιπτώσεων αυτών.

 

ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ

Για να εκπέσουν οι δαπάνες θα πρέπει να έχουν καταχωρηθεί στα τηρούμενα βιβλία του φορολογικού έτους που αυτές έχουν πραγματοποιηθεί με βάση τα κατάλληλα δικαιολογητικά. Αναφορικά με το χρόνο έκπτωσής τους, αυτές εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα του φορολογικού έτους το οποίο αφορούν, με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 23 (π.χ. χρόνος έκπτωσης ασφαλιστικών εισφορών, κ.λπ.).

 

Δείτε τις Φοροαπόψεις και στo Capital

Η επιστημονική ομάδα της ΑΡΤΙΟΝ

Με την επιμέλεια του κυρίου Γεωργίου Δαλιάνη

Το ανωτέρω κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και σε καμία περίπτωση δεν υποκαθιστά τις εξειδικευμένες συμβουλευτικές υπηρεσίες.

Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να απευθυνθείτε στην ARTION Α.Ε. (Πουρνάρα 9 Μαρούσι | +30 210 6009062 |  www.artion.gr).


Ασύμμετρη διανομή κερδών σε ΙΚΕ

Του Γιώργου Δαλιάνη με τη συνεργασία της Βασιλικής Ηλιοπούλου και της Μαρίας Πουρνιά*

Σύμφωνα με την παράγραφο 3 του άρθρου 100 του Ν. 4072/2013, για να διανεμηθούν κέρδη στις ΙΚΕ, πρέπει αυτά να προκύπτουν από τις ετήσιες οικονομικές καταστάσεις. Οι εταίροι αποφασίζουν για τα κέρδη που θα διανεμηθούν και το καταστατικό μπορεί να ορίζει ελάχιστη υποχρεωτική διανομή κερδών. Η προσωρινή απόληψη κερδών, μπορεί να αποφασισθεί για μέρος των εταίρων, εφόσον υφίσταται συμφωνία για αυτό. Εφόσον το προβλέπει το καταστατικό, είναι δυνατή η ασύμμετρη διανομή κερδών για μία δεκαετία κατ’ ανώτατο όριο.

Σε παλαιότερη αρθρογραφία μας («Προνομιούχες μετοχές και ασύμμετρη διανομή μερίσματος στις Α.Ε.») έχουμε αναφερθεί στο θέμα της ασύμμετρης διανομής μερισμάτων στις ΑΕ και συγκεκριμένα στις προνομιούχες μετοχές. Στο παρόν άρθρο θα αναλύσουμε την ασύμμετρη διανομή κερδών στις ΙΚΕ, η οποία διαφοροποιείται σε σχέση με τις ΑΕ, κυρίως ως προς το ότι, όπως θα δούμε παρακάτω, ορίζεται από τον νόμο ανώτατο χρονικό διάστημα για την ασύμμετρη διανομή και συγκεκριμένα δεκαετία.

Καταρχήν, οι εταίροι μίας ΙΚΕ έχουν δικαίωμα στα καθαρά κέρδη που προκύπτουν από τον ετήσιο ισολογισμό και το καταστατικό μπορεί να επιτρέπει και την «ασύμμετρη διανομή» (άρθρο 100 παρ.3 του ν.4072/2012) στα κέρδη, με απόφαση Γενικής Συνέλευσης που θα ορίζει την διαφοροποίηση του ποσοστού συμμετοχής σε σχέση με το ποσοστό που έχουν στην εταιρεία.

Για την έγκριση των ετήσιων οικονομικών καταστάσεων και τη διανομή κερδών απαιτείται απόφαση των εταίρων. Κάθε έτος και πριν από κάθε διανομή κερδών πρέπει να κρατείται τουλάχιστον το ένα εικοστό (1/20) των καθαρών κερδών, για σχηματισμό τακτικού αποθεματικού. Το αποθεματικό αυτό μπορεί μόνο να κεφαλαιοποιείται ή να συμψηφίζεται με ζημίες. Πρόσθετα αποθεματικά μπορούν να αποφασίζονται από τους εταίρους.

Για να διανεμηθούν κέρδη, πρέπει αυτά να προκύπτουν από τις ετήσιες οικονομικές καταστάσεις. Οι εταίροι αποφασίζουν για τα κέρδη που θα διανεμηθούν.

Μέχρι την έγκριση των ετήσιων οικονομικών καταστάσεων από την Τακτική Γενική Συνέλευση μπορεί να αποφασιστεί κατά την διάρκεια της χρήσης η καταβολή προσωρινών κερδών στους εταίρους και αυτή η διανομή τελεί υπό την αίρεση της επιβεβαίωσης των ποσών από τις οριστικές οικονομικές καταστάσεις και την έγκρισή τους από το αρμόδιο εταιρικό όργανο. Για τον σκοπό αυτό η σύνταξη προσωρινών καταστάσεων διευκολύνει την ελεγκτική διαδικασία και την διαφάνεια μεταξύ των εταίρων.

Η συμμετοχή των εταίρων στα κέρδη είναι ανάλογη προς τον αριθμό των μεριδίων που έχει κάθε εταίρος. Ωστόσο, εφόσον το προβλέπει το καταστατικό είναι δυνατή η ασύμμετρη διανομή κερδών στις ΙΚΕ, με απόφαση της Γενικής Συνέλευσης των εταίρων, όμως, είναι σημαντικό να αιτιολογείται αυτή η διαφοροποίηση στην απόφαση προς τεκμηρίωση σε ενδεχόμενο φορολογικό έλεγχο, προκειμένου να μην κριθεί η κίνηση ως τεχνητή διευθέτηση (άρθρο 39 ν. 5104/20204). Με βάση το άρθρο 100 παρ. 4 του ν. 4072/2012 ορίζεται ότι: «Το καταστατικό μπορεί να προβλέπει ότι για ορισμένο χρόνο, που δεν θα υπερβαίνει τη δεκαετία, κάποιος εταίρος ή εταίροι δεν μετέχουν ή μετέχουν περιορισμένα στα κέρδη ή στο προϊόν της εκκαθάρισης ή ότι έχουν δικαίωμα λήψης πρόσθετων κερδών».

Βέβαια ένα θέμα που ανακύπτει εδώ είναι ότι με βάση την διατύπωση του νόμου προκύπτει ότι θα πρέπει το Καταστατικό να προβλέπει επακριβώς τον τρόπο συμμετοχής στα κέρδη, εφόσον αυτός διαφοροποιείται σε σχέση με τη συμμετοχή στο εταιρικό κεφάλαιο. Δηλαδή, εάν οι εταίροι επιθυμούν να αλλάξουν την ποσόστωση, θα πρέπει να προβαίνουν κάθε φορά σε τροποποίηση καταστατικού.

Παράδειγμα ασύμμετρης διανομής:

Δυο εταίροι συμμετέχουν στο κεφάλαιο κατά 50%

Στο καταστατικό προβλέπεται ότι για 5 χρόνια ο εταίρος Α για λαμβάνει το 80% των κερδών και η διανομή αυτή δεν είναι αμοιβή διαχειριστή.

Καθαρά κέρδη προ φόρων 100.000 € –  (μείον) φόρος εισοδήματος 22% 22.000 € = Υπόλοιπο 78.000 €

Μείον τακτικό αποθεματικό (1/20) 78.000 € – 5% {3.900 €} = 74.100 €

Διανομή εταίρος Α – 80%  59.280 €  Από το ποσό αυτό θα κρατηθεί φόρος Μερισμάτων 5 % 2.964 € Υπόλοιπο για καταβολή  56.316 €.

Διανομή εταίρος Β – 20 %   14.820   Από το ποσό αυτό θα κρατηθεί φόρος Μερισμάτων 5 % 741 € Υπόλοιπο για καταβολή  14.079 €.

Τέλος, σημειώνουμε ότι για τη διανομή των κερδών από τα κέρδη παρελθόντων ετών αρκεί η έκτακτη γενική συνέλευση των εταίρων.  Σε έγκριση της τακτικής γενικής συνέλευσης τελούν οι προσωρινές απολήψεις έναντι κερδών (ΠΟΛ 1068/2016).

 

Δείτε το άρθρο και στo CAPITAL.gr

 

O Γιώργος Δαλιάνης είναι Διευθύνων Σύμβουλος της Artion Α.Ε. & ιδρυτής του Ομίλου Artion, Οικονομολόγος Φοροτεχνικός.

Η κα Βασιλική Ηλιοπούλου είναι πρώην Γενική Διευθύντρια Φορολογικής Διοίκησης και συνεργάτης της ARTΙON A.E.

H Μαρία Πουρνιά είναι Senior Partner της Artion Α.Ε.

 

Το ανωτέρω κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και σε καμία περίπτωση δεν υποκαθιστά τις εξειδικευμένες συμβουλευτικές υπηρεσίες. Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να απευθυνθείτε στην ARTION A.E (Πουρνάρα 9, Μαρούσι /210 6009062 / www.artion.gr)

 


Φορολογική αντιμετώπιση εισοδημάτων από δικαιώματα (royalties) μίας holding εταιρείας – ΤρΔΠειρ 475/2025

ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ARTION

της Νίκης Χατζοπούλου*

Φορολογική αντιμετώπιση εισοδημάτων από δικαιώματα (royalties) μίας holding εταιρείας – ΤρΔΠειρ 475/2025

Με την υπ’ αριθ. 475/2025 απόφαση του Τριμελούς Διοικητικού Πρωτοδικείου Πειραιά κρίθηκε το θέμα της φορολογικής αντιμετώπισης των δικαιωμάτων (royalties) μίας holding εταιρείας.

Αρχικά σημειώνουμε περί του τρόπου φορολόγησης των δικαιωμάτων ότι με βάση το άρθρο 38 σε συνδυασμό με το άρθρο 64 του ΚΦΕ η φορολόγηση των δικαιωμάτων υπόκειται σε παρακράτηση φόρου 20%, εκτός αν ορίζεται διαφορετικά από την εκάστοτε ισχύουσα Σύμβαση Αποφυγής διπλής φορολογίας. Βέβαια, αυτή η παρακράτηση εξαντλεί τη φορολογική υποχρέωση μόνο για τα φυσικά πρόσωπα, ενώ για τα νομικά πρόσωπα ισχύει κανονικά η φορολογία του 22%.

Στο πλαίσιο της εν λόγω διαφοράς, η προσφεύγουσα υπέβαλε στη Διεύθυνση Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων αίτημα περί επιστροφής ποσών φόρου που παρακρατήθηκαν από την εταιρεία με την επωνυμία ……………………. SA (ΑΥΜ …………….) σε πληρωμές δικαιωμάτων (royalties) που κατέβαλε στην προσφεύγουσα τα φορολογικά έτη 2017, 2018 και 2019. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με το ανωτέρω αίτημα, η ……………………. SA τιμολόγησε την προσφεύγουσα για δικαιώματα ποσού ύψους 555.970,60 €, 229.342,53 €, και 175.610,77 €, τα φορολογικά έτη 2017, 2018 και 2019, αντίστοιχα, επί των οποίων διενεργήθηκε παρακράτηση ύψους 111.893,32 €, 45.868,50 €, και 32.122,14 €, αντίστοιχα, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 64 παρ. 1 περ. γ του ν. 4172/2013 με τις οποίες προβλέπεται συντελεστής παρακράτησης 20%. Με το ως άνω αίτημα η προσφεύγουσα αιτήθηκε την εφαρμογή του χαμηλότερου συντελεστή παρακράτησης ύψους 7% που προβλέπεται με τις διατάξεις της περ. β της παρ. 2 του άρθρου 12 της Σύμβασης Αποφυγής Διπλής Φορολογίας ………….., και την επιστροφή της διαφοράς από τα ως άνω ποσά παρακρατηθέντος φόρου, ήτοι την επιστροφή ποσού ύψους 72.975,38 €, 29.814,52 € και 22.829,39 € για τα φορολογικά έτη 2017, 2018 και 2019, αντίστοιχα.

Σύμφωνα με την εν λόγω απόφαση, τα “δικαιώματα” συνιστούν ειδική κατηγορία εισοδήματος μίας επιχείρησης, μη εμπίπτουσα στο γενικό όρο “εμπορικά και βιομηχανικά κέρδη”, στην έννοια των οποίων εντάσσεται, ανεξαιρέτως αν δεν ορίζεται ειδικώς κάτι διαφορετικό, οποιοδήποτε εισόδημα αποκτάται από την άσκηση της συνήθους εμπορικής δραστηριότητας. Ο, δε, όρος “δικαιώματα”, ως εκ της φύσης του, πρέπει να ερμηνεύεται στενά και αναφέρεται αποκλειστικώς στο ποσό που εισπράττεται, ως αντάλλαγμα, από την εκμίσθωση άυλου περιουσιακού στοιχείου πνευματικής ή εμπορικής / βιομηχανικής ιδιοκτησίας, ανεξαρτήτως αν το στοιχείο αυτό έχει καταχωρηθεί σε δημόσιο μητρώο.

Το Δικαστήριο, λαμβάνοντας υπόψη, ότι:

  • κατά τον κρίσιμο χρόνο υποβολής των φορολογικών δηλώσεων από τη μονοπρόσωπη ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία “… ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Α.Ε.” υφίστατο υποχρέωσή της, προς παρακράτηση φόρου επί εισοδημάτων από δικαιώματα (royalties) της προσφεύγουσας και με την παρακράτηση αυτή εξαντλήθηκε και η φορολογική της υποχρέωση, (…)
  • η προσφεύγουσα φέρει, ως μέρος της επωνυμίας της, με την οποία εμφανίζεται στον εταιρικό και εν γένει επαγγελματικό κόσμο, καθώς και στις συναλλακτικές της σχέσεις, το προσδιοριστικό στοιχείο “Holding”, ήτοι συμμετοχική εταιρεία επενδύσεων (με καταστατικό σκοπό την απόκτηση συμμετοχών τόσο στο Λουξεμβούργο, όσο και στο εξωτερικό, σε οποιεσδήποτε εταιρείες ή επιχειρήσεις υπό οιαδήποτε μορφή και τη διαχείριση των συμμετοχών αυτών) και ότι
  • σύμφωνα με το Παράρτημα της Οδηγίας 2003/49/ΕΚ, στην ανωτέρω εμπίπτουν οι εταιρείες του δικαίου του Λουξεμβούργου με την επωνυμία “société anonyme”, “société en commandite par actions” και “société à responsabiliité limitée”, κρίνει ότι η προσφεύγουσα έχει τη μορφή εταιρείας επενδύσεων και, ως εκ τούτου, δεν εμπίπτει στην εφαρμογή της Σύμβασης Αποφυγής Διπλής Φορολογίας μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και του Μεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου (σ.σ. στην σχετική ΣΑΔΦ προβλέπεται εξαίρεση ως προς τον τρόπο φορολόγησης των δικαιωμάτων για τις εταιρείες holding).

Με αυτό το σκεπτικό η απόφαση απέρριψε τη σχετική προσφυγή και έκρινε ότι ορθώς και νομίμως παρακρατήθηκε φόρος εισοδήματος, υπολογιζόμενος με συντελεστή 20% επί των δικαιωμάτων (royalties) που κατέβαλε στην προσφεύγουσα η ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία “… ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Α.Ε.”, για τα φορολογικά έτη 2017, 2018 και 2019.

Ακολουθεί το κείμενο της απόφασης:

Αριθμός Απόφασης: Α 475/2025

ΤΟ

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ

ΤΜΗΜΑ 5ο ΤΡΙΜΕΛΕΣ

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του τη 14η Ιουνίου 2024, με την εξής σύνθεση: (………..),
για να δικάσει τη με χρονολογία κατάθεσης 25.05.2023 προσφυγή (ΠΡ …/2023 – Εθνικός Αριθμός Υπόθεσης: …),
της αλλοδαπής εταιρείας με την επωνυμία “… S.à.r.l.”, η οποία εδρεύει στο Λουξεμβούργο (…), εκπροσωπείται νομίμως και παραστάθηκε δια (……………..),
κατά του Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται από τον Προϊστάμενο της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών (Δ.Ε.Δ.) της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.), η οποία εκπροσωπείται νομίμως από το Διοικητή της και δεν παραστάθηκε.
Κατά τη συζήτηση, ο διάδικος που παραστάθηκε ανέπτυξε τους ισχυρισμούς του και ζήτησε όσα αναφέρονται στα πρακτικά.
Μετά τη δημόσια συνεδρίαση, το Δικαστήριο συνήλθε σε διάσκεψη.
Αφού μελέτησε τα σχετικά έγγραφα
Σκέφτηκε κατά το νόμο
1. Επειδή, με την κρινόμενη προσφυγή, για την άσκηση της οποίας καταβλήθηκε το νόμιμο παράβολο [βλ. το … ΕΞ 2023 ΕΜΠ/18.05.2023 Σημείωμα Παραβόλου Προσφυγής του 4ου Ελεγκτικού Κέντρου (ΕΛ.ΚΕ.) Αττικής, τα …/2024 και …/2023 ηλεκτρονικά παράβολα της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, καθώς και τις από 17.01.2024 και 23.05.2023 ηλεκτρονικές αποδείξεις καταβολής της Τράπεζας (…….)] ζητείται παραδεκτώς η ακύρωση της (………….) απόφασης του Προϊσταμένου της Δ.Ε.Δ., η οποία υπογράφεται, κατόπιν εντολής του, από την Προϊσταμένη της Υποδιεύθυνσης Επανεξέτασης της Δ.Ε.Δ.. Με την ως άνω απόφαση απερρίφθη η … ΕΙ …/15.12.2022 ενδικοφανής προσφυγή της ήδη προσφεύγουσας κατά της τεκμαιρόμενης σιωπηρής απόρριψης της …. ΕΜΠ/18.07.2022 αίτησής της, περί, αφενός μεν, εφαρμογής χαμηλότερου φορολογικού συντελεστή 7% επί παρακρατηθέντος φόρου εισοδήματος, απορρέοντος από δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας (royalties), φορολογικών ετών 2017, 2018 και 2019, αφετέρου δε, επιστροφής των ποσών που αχρεωστήτως καταβλήθηκαν, λόγω εφαρμογής υψηλότερου φορολογικού συντελεστή 20%. Εξάλλου, η αόριστη μνεία στο δικόγραφο της υπό κρίση προσφυγής, ως προσβαλλόμενης με αυτήν, και κάθε συναφούς πράξης ή παράλειψης της Διοίκησης, δεν υποχρεώνει το Δικαστήριο, κατά τα ρητώς διαλαμβανόμενα στο άρθρο 68 παρ. 4 του Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας [(Κ.Δ.Δ.) – Ν. 2717/1999 – Α’ 97], να ερευνήσει και κατά τούτο την υπόθεση (πρβλ. ΟλΣτΕ 1303/2019, 711/2017, ΣτΕ 939/2024, 1402/2023, ΔΕφΘεσ/νίκης 566/2024).
2. Επειδή, το Δικαστήριο χωρεί νομίμως στη συζήτηση, απολειπομένου του καθ’ ου, καθόσον κλητεύθηκε νομοτύπως και εμπροθέσμως, με σύντμηση προθεσμίας δεκαπέντε ημερών (βλ. το ΚΛ …/28.11.2023 αποδεικτικό επίδοσης του Επιμελητή Δικαστηρίων …).
3. Επειδή, η Οδηγία 2003/49/ΕΚ του Συμβουλίου της 3ης Ιουνίου 2003, για την καθιέρωση κοινού συστήματος φορολόγησης των τόκων και των δικαιωμάτων που καταβάλλονται μεταξύ συνδεδεμένων εταιρειών διαφορετικών κρατών μελών (ΕΕ L 157 της 26.06.2003), ορίζει, στο άρθρο 1 ότι: “1. Οι πληρωμές τόκων ή δικαιωμάτων που ανακύπτουν σε ένα κράτος μέλος απαλλάσσονται από ενδεχόμενους φόρους επ’ αυτών στο εν λόγω κράτος (είτε παρακρατούνται είτε εισπράττονται κατόπιν βεβαιώσεως) εφόσον ο δικαιούχος των τόκων ή των δικαιωμάτων είναι εταιρεία άλλου κράτους μέλους ή μόνιμη εγκατάσταση εταιρείας κράτους μέλους ευρισκόμενη σε άλλο κράτος μέλος. […]”, στο άρθρο 2 ότι: “Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας: α) …· β) με τον όρο «δικαιώματα» νοούνται οι πληρωμές πάσης φύσεως που λαμβάνονται σε αντάλλαγμα της χρήσης ή του δικαιώματος χρήσης δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας επί λογοτεχνικού, καλλιτεχνικού ή επιστημονικού έργου, συμπεριλαμβανομένων των κινηματογραφικών ταινιών και λογισμικού, διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας, εμπορικών σημάτων, σχεδίων ή υποδειγμάτων, σχεδιαγραμμάτων, απόρρητων χημικών τύπων ή μεθόδων κατεργασίας, ή σε αντάλλαγμα πληροφοριών που αφορούν βιομηχανική, εμπορική ή επιστημονική πείρα. Οι πληρωμές για τη χρήση ή για το δικαίωμα χρήσης βιομηχανικού, εμπορικού ή επιστημονικού εξοπλισμού θεωρούνται ως δικαιώματα.” και στο άρθρο 3 ότι: “Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας: α) με τον όρο «εταιρεία κράτους μέλους» νοείται κάθε εταιρεία: i) η οποία έχει συσταθεί με μια από τις μορφές που αναφέρονται στο παράρτημα, και ii) η οποία, σύμφωνα με τη φορολογική νομοθεσία ενός κράτους μέλους, θεωρείται ότι έχει φορολογική έδρα στο εν λόγω κράτος μέλος και η οποία δεν θεωρείται ότι έχει φορολογική έδρα εκτός Κοινότητας κατά την έννοια ενδεχόμενης σύμβασης για την αποφυγή της διπλής φορολογίας εισοδήματος που έχει συναφθεί με τρίτο κράτος και iii) η οποία υπόκειται σε έναν από τους παρακάτω φόρους, χωρίς να έχει τύχει απαλλαγής από αυτόν, ή σε άλλο φόρο πανομοιότυπο ή εν πολλοίς παρόμοιο με αυτούς, ο οποίος επιβάλλεται μετά την ημερομηνία έναρξης ισχύος της παρούσας οδηγίας, επιπροσθέτως ή σε αντικατάσταση των εν λόγω υφιστάμενων φόρων: … γ) με τον όρο «μόνιμη εγκατάσταση» νοείται μια πάγια επιχειρηματική οντότητα ευρισκόμενη σε κράτος μέλος, μέσω της οποίας διεξάγεται εξ ολοκλήρου ή εν μέρει η επιχειρηματική δραστηριότητα εταιρείας άλλου κράτους μέλους.”. Τέλος, στο Παράρτημα της ανωτέρω Οδηγίας προβλέπεται ότι: “Κατάλογος των εταιρειών που καλύπτονται από το άρθρο 3 στοιχείο α) της οδηγίας … θ) εταιρείες του δικαίου του Λουξεμβούργου με την επωνυμία «société anonyme», «société en commandite par actions», και «société à responsabiliité limitée»· […]”.
4. Επειδή, η έχουσα υπερνομοθετική ισχύ, δυνάμει του άρθρου 28 παρ. 1 του Συντάγματος, από 22.11.1991 συμφωνία μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και του Μεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου για την αποφυγή της διπλής φορολογίας σε σχέση με τους φόρους εισοδήματος και κεφαλαίου, η οποία κυρώθηκε με το άρθρο πρώτο του Ν. 2319/1995 (Α’ 127), προβλέπει, στο άρθρο 1 ότι: “Η παρούσα Σύμβαση εφαρμόζεται στα πρόσωπα που είναι κάτοικοι του ενός ή των δύο Συμβαλλόμενων Κρατών.”, στο άρθρο 2 ότι: “1. Η παρούσα Σύμβαση εφαρμόζεται στους φόρους εισοδήματος και κεφαλαίου, που επιβάλλονται για λογαριασμό καθενός από τα Συμβαλλόμενα Κράτη ή των πολιτικών τους υποδιαιρέσεων ή των τοπικών αρχών, ανεξάρτητα από τον τρόπο που επιβάλλονται. 2. Φόροι εισοδήματος και κεφαλαίου θεωρούνται όλοι οι όροι που επιβάλλονται στο συνολικό εισόδημα, στο συνολικό κεφάλαιο ή σε στοιχεία του εισοδήματος ή του κεφαλαίου, συμπεριλαμβανομένων των φόρων που επιβάλλονται στην ωφέλεια που προκύπτει από την εκποίηση κινητής ή ακίνητης περιουσίας, καθώς και των φόρων που επιβάλλονται στην υπεραξία που προκύπτει από την ανατίμηση του κεφαλαίου. 3. Οι υφιστάμενοι φόροι στους οποίους εφαρμόζεται η παρούσα Σύμβαση ειδικότερα είναι: α) Στην περίπτωση της Ελλάδος: (ι) ο φόρος εισοδήματος και κεφαλαίου των φυσικών προσώπων, (ιι) ο φόρος εισοδήματος και κεφαλαίου των νομικών προσώπων, (ιιι) η εισφορά για τις επιχειρήσεις ύδρευσης και αποχέτευσης που υπολογίζεται στο ακαθάριστο εισόδημα από οικοδομές (στο εξής αναφερόμενος ως Ελληνικός φόρος). β) Στην περίπτωση του Μεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου: (ι) ο φόρος εισοδήματος των φυσικών προσώπων (l’ impot sur le revenu des personnes physiqyes) (ιι) ο φόρος εταιρείας (l’ impot sur le revenu des collectivites), (ιιι) ο φόρος επί των αμοιβών διευθυντών εταιρειών (l’ impot spesial sur les tantiemes). ιν) ο φόρος κεφαλαίου (l’ impot sur la fortune) (ν) ο δημοτικός όρος επιτηδεύματος (l’ impot commercial commynal) (στο εξής αναφερόμενος ως φόρος Λουξεμβούργου). 4. Η Σύμβαση αυτή εφαρμόζεται επίσης σε οποιουσδήποτε ταυτόσημους ή ουσιωδώς παρόμοιους φόρους που επιβάλλονται μετά την ημερομηνία υπογραφής της παρούσας Σύμβασης επιπρόσθετα ή αντί των υφιστάμενων φόρων. Οι αρμόδιες αρχές των Συμβαλλόμενων Κρατών θα γνωστοποιούν η μία στη άλλη οποιαδήποτε σημαντική μεταβολή που έχει επέλθει στην αντίστοιχη φορολογική νομοθεσία τους.”, στο άρθρο 3 ότι: “1. Για τους σκοπούς της παρούσας Σύμβασης, εκτός αν ορίζει διαφορετικά το κείμενο: α) ο όρος Ελλάδα περιλαμβάνει τα εδάφη της Ελληνικής Δημοκρατίας και το τμήμα της υφαλοκρηπίδας και του υπεδάφους της κάτω από τη Μεσόγειο θάλασσα, επί των οποίων η Ελληνική Δημοκρατία έχει κυριαρχικά δικαιώματα σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, β) ο όρος Λουξεμβούργο. σημαίνει το έδαφος του Μεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου, γ) ο όρος “πρόσωπο” περιλαμβάνει ένα φυσικό πρόσωπο, μια εταιρεία και οποιαδήποτε άλλη ένωση προσώπων, δ) ο όρος εταιρεία σημαίνει οποιαδήποτε εταιρική μορφή κεφαλαιουχικού χαρακτήρα ή οποιοδήποτε νομικό πρόσωπο το οποίο έχει την ίδια φορολογική μεταχείριση με μια κεφαλαιουχική εταιρεία, ε) οι όροι επιχείρηση του ενός Συμβαλλόμενου Κράτους και επιχείρηση του άλλου Συμβαλλόμενου Κράτους υποδηλούν αντίστοιχα την επιχείρηση που διεξάγεται από κάτοικο του ενός Συμβαλλόμενου Κράτους και την επιχείρηση που διεξάγεται από κάτοικο του άλλου Συμβαλλόμενου Κράτους, … ξ) ο όρος “αρμόδια αρχή” σημαίνει: (ι) στην Ελληνική Δημοκρατία τον Υπουργό Οικονομικών ή τον εξουσιοδοτημένο αντιπρόσωπο του, (ιι) στο Μεγάλο Δουκάτο του Λουξεμβούργου, τον Υπουργό Οικονομικών ή τον εξουσιοδοτημένο αντιπρόσωπό του. 2. Όσον αφορά την εφαρμογή της Σύμβασης από ένα Συμβαλλόμενο Κράτος κάθε όρο που δεν καθορίζεται σε αυτή θα έχει, εκτός αν την ορίζει διαφορετικά το κείμενο, την έννοια που έχει σύμφωνα με τη νομοθεσία αυτού του Κράτους σχετικά με τους φόρους που αποτελούν το αντικείμενο της Σύμβασης.”, στο άρθρο 12 ότι: “1. Δικαιώματα που προκύπτουν σε ένα Συμβαλλόμενο Κράτος και καταβάλλονται σε κάτοικο του άλλου Συμβαλλόμενου Κράτους μπορούν να φορολογούνται σε αυτό το άλλο Κράτος. 2. Μπορούν όμως τα δικαιώματα αυτά να φορολογούνται επίσης και στο Κράτος στο οποίο προκύπτουν και σύμφωνα με τη νομοθεσία του Κράτους αυτού αλλά αν ο λήπτης είναι ο δικαιούχος των δικαιωμάτων, φόρος που επιβάλλεται κατ’ αυτόν τον τρόπο δεν υπερβαίνει: α) πέντε τοις εκατό (5%) του ακαθάριστου ποσού των δικαιωμάτων, αν τα δικαιώματα συνίστανται σε πληρωμές κάθε είδος που εισπράττονται ως αντάλλαγμα για τη χρήση ή τα δικαιώματα χρήσης, οποιουδήποτε δικαιώματος αναπαραγωγής φιλολογικής, καλλιτεχνική ή επιστημονική εργασίας, περιλαμβανομένων κινηματογραφικών ταινιών ή μαγνητοταινιών για τηλεοπτικές ή ραδιοφωνικές εκπομπές, β) επτά τοις εκατό (7%) του ακαθάριστου ποσού όλων των άλλων δικαιωμάτων. Οι αρμόδιες αρχές των Συμβαλλομένων Κρατών καθορίζουν με αμοιβαία συμφωνία τον τρόπο εφαρμογής αυτών των περιορισμών. 3. Ο όρος “δικαιώματα”, όπου χρησιμοποιείται στο άρθρο αυτό, σημαίνει πληρωμές κάθε είδους που εισπράττονται ως αντάλλαγμα για τη χρήση ή το δικαίωμα χρήσης οποιουδήποτε δικαιώματος αναπαραγωγής φιλολογικής, καλλιτεχνικής ή επιστημονικής εργασίας. περιλαμβανομένων κινηματογραφικών ταινιών, ταινιών ή μαγνητοταινιών για τηλεοπτικές ή ραδιοφωνικές εκπομπές οποιασδήποτε ευρεσιτεχνίας εμπορικού σήματος, σχεδίου ή τύπου, μηχανολογικού σχεδίου, μυστικού τύπου ή διαδικασίας παραγωγής ή για τη χρήση ή το δικαίωμα χρήσης βιομηχανικού εμπορικού ή επιστημονικού ή για πληροφορίες που αφορούν βιομηχανική, εμπορική ή επιστημονική εμπειρία. […]” και στο άρθρο 28 ότι: “Η Σύμβαση αυτή δεν θα εφαρμόζεται σε εταιρείες επενδύσεων (ΗΟLDING COMPANIES) κατά την έννοια της ειδικής νομοθεσίας του Λουξεμβούργου, του νόμου της 31ης Ιουλίου 1929 και του Διατάγματος της 17ης Δεκεμβρίου 1983, ούτε σε εταιρείες που υπόκεινται σε παρόμοιο φορολογικό καθεστώς στο Μεγάλο Δουκάτο ταυ Λουξεμβούργου. Δεν θα εφαρμόζεται επίσης σε εισόδημα που αποκτά κάτοικος της Ελληνικής Δημοκρατίας από τέτοιες εταιρείες, ούτε σε μετοχές ή άλλα δικαιώματα σε τέτοιες εταιρείες τα οποία κατέχει κάτοικος της Ελληνικής Δημοκρατίας.”.
5. Επειδή, μεταξύ των γενικά παραδεδεγμένων κανόνων του διεθνούς φορολογικού δικαίου περιλαμβάνεται το Πρότυπο της Σύμβασης του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (Ο.Ο.Σ.Α.), σχετικά με την αποφυγή της διπλής φορολόγησης και της κατανομής μεταξύ των κρατών της φορολογικής αρμοδιότητας, στο άρθρο 12 παρ. 2 του οποίου οριοθετείται η έννοια των “δικαιωμάτων”, ως οι “κάθε είδους πληρωμές” – κατά τη διατύπωση του ως άνω Προτύπου στις γλώσσες εργασίας του Ο.Ο.Σ.Α., αγγλική και γαλλική, “payments of any kind” – για τη χρήση ή το δικαίωμα χρήσης όσων αναφέρονται στη συνέχειά της [βλ. OECD Library: Model Tax Convention (… payments of any kind received as a consideration for the use of, or the right to use any copyright of … scientific work including … any trade mark … or … secret formula or process, or for information concerning … commercial or scientific experience … – βλ. και Rules of Procedure of the Organisation, άρθρα 27 – 28)].
6. Επειδή, εξάλλου, ο Κώδικας Φορολογίας Εισοδήματος [(Κ.Φ.Ε.) – Ν. 4172/2013 – Α΄ 167], διαλαμβάνει, στο άρθρο 38 ότι: “1. Ο όρος «δικαιώματα» σημαίνει το εισόδημα που αποκτάται ως αντάλλαγμα για τη χρήση ή το δικαίωμα χρήσης, των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας επί λογοτεχνικού, καλλιτεχνικού ή επιστημονικού έργου, συμπεριλαμβανομένων των κινηματογραφικών και τηλεοπτικών ταινιών, μαγνητοταινιών για ραδιοφωνικές εκπομπές και αναπαραγωγής βιντεοκασετών, λογισμικού για εμπορική εκμετάλλευση ή προσωπική χρήση, διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας, εμπορικών σημάτων, προνομίων, σχεδίων ή υποδειγμάτων, σχεδιαγραμμάτων, απόρρητων χημικών τύπων ή μεθόδων κατεργασίας ή σε αντάλλαγμα πληροφοριών που αφορούν βιομηχανική, εμπορική ή επιστημονική πείρα, οι πληρωμές για τη χρήση βιομηχανικού, εμπορικού ή επιστημονικού εξοπλισμού, για τη χρήση τεχνικών μεθόδων παραγωγής, τεχνικής ή τεχνολογικής βοήθειας, τεχνογνωσίας (knowhow), αποτελεσμάτων ερευνών, αναδημοσίευσης άρθρων και μελετών, καθώς και οι πληρωμές για συμβουλευτικές υπηρεσίες που παρέχονται ηλεκτρονικά μέσω δικτύων πληροφορικής σε βάση δεδομένων επίλυσης προβλημάτων, την ηλεκτρονική λήψη (downloading) λογισμικού ηλεκτρονικού υπολογιστή, ακόμα και στην περίπτωση που τα εν λόγω προϊόντα αποκτώνται για προσωπική ή επαγγελματική χρήση του αγοραστή, την εκμίσθωση βιομηχανικού, εμπορικού ή επιστημονικού εξοπλισμού και εμπορευματοκιβωτίων και λοιπών συναφών δικαιωμάτων. 2. Εάν το εισόδημα από δικαιώματα υπόκειται σε παρακράτηση φόρου, όπως ορίζεται στο Μέρος Τέταρτο του Κ.Φ.Ε, ο παρακρατούμενος φόρος εξαντλεί τη φορολογική υποχρέωση μόνο για τα φυσικά πρόσωπα και για το συγκεκριμένο είδος εισοδήματος του φορολογούμενου με βάση τον Κ.Φ.Ε..”.
7. Επειδή, σύμφωνα με την ανωτέρω διάταξη “δικαιώματα” είναι κάθε εισόδημα – ημεδαπής ή αλλοδαπής προέλευσης – που αποκτάται, ως αντάλλαγμα, προκειμένου για τη χρήση ή το δικαίωμα χρήσης δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας, στους τομείς της λογοτεχνίας, των καλών τεχνών και της επιστήμης, συμπεριλαμβανομένης της τεχνογνωσίας, μαγνητοσκοπικής αναπαραγωγής (εγγραφές / αναπαραγωγές video), εμπορικών απορρήτων, κινηματογραφικών, μουσικών και τηλεοπτικών έργων και παραγωγών, δημιουργίας λογισμικού, μουσικών συνθέσεων και εγγραφής μαγνητοταινιών, προκειμένου για την πραγματοποίηση ραδιοφωνικών εκπομπών (πρβλ. ΔΕΔ Α 3000/13.01.2022). Δικαιώματα, συνεπώς, αποτελούν τα ποσά, που καταβάλλονται για την παροχή πληροφοριών, οι οποίες αφορούν σε βιομηχανική, εμπορική ή επιστημονική πείρα και, γενικά, σε μεθοδολογική εμπειρία, με την έννοια της παροχής υλικού στοιχείου, έτοιμου εκ των προτέρων, το οποίο έχει αυτοτελή οικονομική αξία και είναι ίδιο με εκείνο που προσφέρεται σε όμοιες επιχειρήσεις και όχι τα ποσά, τα οποία καταβάλλονται για την προσφορά πρωτογενούς εργασίας, με βάση τις συγκεκριμένες συνθήκες ορισμένης επιχείρησης, χωρίς ο δικαιούχος της αμοιβής να εγγυάται το αποτέλεσμα και να συμμετέχει στην εφαρμογή των οδηγιών (πρβλ. ΣτΕ 266/2007, 2706 – 2709/2003, 2504/1986). Επομένως, τα “δικαιώματα” συνιστούν ειδική κατηγορία εισοδήματος μίας επιχείρησης, μη εμπίπτουσα στο γενικό όρο “εμπορικά και βιομηχανικά κέρδη”, στην έννοια των οποίων εντάσσεται, ανεξαιρέτως αν δεν ορίζεται ειδικώς κάτι διαφορετικό, οποιοδήποτε εισόδημα αποκτάται από την άσκηση της συνήθους εμπορικής δραστηριότητας. Ο, δε, όρος “δικαιώματα”, ως εκ της φύσης του, πρέπει να ερμηνεύεται στενά και αναφέρεται αποκλειστικώς στο ποσό που εισπράττεται, ως αντάλλαγμα, από την εκμίσθωση άυλου περιουσιακού στοιχείου πνευματικής ή εμπορικής / βιομηχανικής ιδιοκτησίας, ανεξαρτήτως αν το στοιχείο αυτό έχει καταχωρηθεί σε δημόσιο μητρώο.
8. Επειδή, περαιτέρω, ο αυτός ως άνω Κώδικας, προβλέπει, στο άρθρο 47 ότι: “1. Το κέρδος από επιχειρηματική δραστηριότητα προσδιορίζεται σύμφωνα με τις διατάξεις του Κεφαλαίου Γ, του Μέρους Δεύτερου («Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων») του Κ.Φ.Ε., εκτός από τις περιπτώσεις όπου ορίζεται διαφορετικά στο παρόν κεφάλαιο. Σε περίπτωση κεφαλαιοποίησης ή διανομής κερδών για τα οποία δεν έχει καταβληθεί φόρος εισοδήματος νομικών προσώπων ή νομικών οντοτήτων, το ποσό που διανέμεται ή κεφαλαιοποιείται φορολογείται σε κάθε περίπτωση ως κέρδος από επιχειρηματική δραστηριότητα, ανεξάρτητα από την ύπαρξη φορολογικών ζημιών. 2. Όλα τα έσοδα που αποκτούν τα νομικά πρόσωπα και οι νομικές οντότητες που αναφέρονται στις περιπτώσεις του άρθρου 45 θεωρούνται έσοδα από επιχειρηματική δραστηριότητα. […]”, στο άρθρο 61 ότι: “Κάθε νομικό πρόσωπο ή νομική οντότητα ή φυσικό πρόσωπο που ασκεί επιχειρηματική δραστηριότητα και έχει τη φορολογική κατοικία του στην Ελλάδα, οι φορείς γενικής κυβέρνησης ή κάθε φορολογούμενος που δεν έχει τη φορολογική κατοικία του στην Ελλάδα, αλλά δραστηριοποιείται μέσω μόνιμης εγκατάστασης στην Ελλάδα, και προβαίνει σε πληρωμές σύμφωνα με τα αναφερόμενα στο άρθρο 62, καθώς και οι συμβολαιογράφοι για τις συναλλαγές της περίπτωσης στ` του άρθρου 62 υποχρεούται σε παρακράτηση φόρου όπως ορίζεται στο άρθρο 64. […]”, στο άρθρο 62 ότι: “1. Οι ακόλουθες πληρωμές υπόκειται σε παρακράτηση φόρου: α) μερίσματα, β) τόκοι, γ) δικαιώματα (royalties), δ) αμοιβές για τεχνικές υπηρεσίες, αμοιβές διοίκησης, αμοιβές για συμβουλευτικές υπηρεσίες και άλλες αμοιβές για παρόμοιες υπηρεσίες, ανεξαρτήτως εάν έχουν παρασχεθεί στην Ελλάδα, όταν ο λήπτης της αμοιβής είναι φυσικό πρόσωπο, … 5. Τα νομικά πρόσωπα ή οι νομικές οντότητες που είναι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας ή έχουν μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα και λαμβάνουν αμοιβές για δικαιώματα (royalties) σύμφωνα με την περίπτωση γ’ της παραγράφου 1 δεν υπόκεινται σε παρακράτηση φόρου σύμφωνα με το άρθρο 64.” και στο άρθρο 64 ότι: “1. Οι συντελεστές παρακράτησης φόρου είναι οι εξής: α) για μερίσματα πέντε τοις εκατό (5%), β) για τόκους δεκαπέντε τοις εκατό (15%), γ) για δικαιώματα (royalties) και λοιπές πληρωμές είκοσι τοις εκατό (20%), δ) για αμοιβές για τεχνικά έργα, αμοιβές διοίκησης, αμοιβές για συμβουλευτικές ή παρόμοιες υπηρεσίες είκοσι τοις εκατό (20%) … 3. Η παρακράτηση φόρου εξαντλεί τη φορολογική υποχρέωση της παραγράφου 1 σε περίπτωση που αυτός που λαμβάνει την πληρωμή, εκτός από τις αμοιβές που αναφέρονται στην περίπτωση δ’ της παραγράφου 1, η οποία υπόκειται σε παρακράτηση φόρου είναι φυσικό πρόσωπο τη ή νομικό πρόσωπο ή νομική οντότητα που λαμβάνει αμοιβές για υπηρεσίες σύμφωνα με την περίπτωση δ’ και που δεν έχει τη φορολογική κατοικία του και δεν διατηρεί μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα. […]”.
9. Επειδή, εκ των ανωτέρω διατάξεων συνάγεται ότι ο υπόχρεος σε παρακράτηση φόρου έχει δική του αυτοτελή υποχρέωση να προβεί στην παρακράτηση αυτή και να αποδώσει το ποσό που παρακράτησε στο Ελληνικό Δημόσιο, υποβάλλοντας σχετική δήλωση. Σε περίπτωση παρακράτησης και καταβολής στο Δημόσιο ποσού, μεγαλύτερου από εκείνο που έπρεπε να παρακρατηθεί και ν’ αποδοθεί, ο υπόχρεος σε παρακράτηση έχει δικαίωμα, ανακαλώντας τη δήλωσή του, να ζητήσει από το Δημόσιο το ποσό που καταβλήθηκε αχρεωστήτως. Σε περίπτωση, δε, άρνησης επιστροφής του αναζητούμενου ποσού από το Δημόσιο, ο υπόχρεος σε παρακράτηση δικαιούται να ασκήσει τα συναφή ένδικα μέσα κατά της αρνητικής πράξης του Δημοσίου. Ενεργώντας με τον τρόπο αυτό ο υπόχρεος σε παρακράτηση κινείται μέσα στα πλαίσια της φορολογικής ενοχής που τον συνδέει με το Δημόσιο και δεν μπορεί να αποκρουσθεί από το λόγο ότι ο πιο πάνω παρακρατούμενος φόρος εισοδήματος καταβάλλεται για την εξόφληση φορολογικής υποχρέωσης τρίτου προσώπου (πρβλ. ΣτΕ 3263/1989). Συναφώς, όταν με την παρακράτηση και απόδοση φόρου για λογαριασμό τρίτου από τον υπόχρεο εξαντλείται η φορολογική υποχρέωση, τότε και ο υπόχρεος και ο τρίτος μπορούν να αναζητήσουν το ποσό αυτό, ως αχρεωστήτως καταβληθέν, ενώ, στην αντίθετη περίπτωση, όταν, δηλαδή, με την παρακράτηση δεν εξαντλείται η φορολογική υποχρέωση, τότε το τυχόν αχρεωστήτως καταβληθέν ποσό μπορεί να το αναζητήσει μόνον ο τρίτος, για λογαριασμό του οποίου έγινε η παρακράτηση από τον υπόχρεο (πρβλ. ΣτΕ 2849/2007 7μ., ΔΕφΑθηνών 5047/2017, 2374/2013).
10. Επειδή, τέλος, στην ΠΟΛ. 1042/26.01.2015 (“Φορολογική μεταχείριση του εισοδήματος από μερίσματα, τόκους και δικαιώματα μετά την έναρξη ισχύος των διατάξεων του νέου Κ.Φ.Ε. (ν. 4172/2013)” διαλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, τα εξής: “1. … 13. Περαιτέρω, με τις διατάξεις της παρ. 1 του άρθρου 38 του Ν.4172/2013, δίνεται ο ορισμός της έννοιας των δικαιωμάτων. Συγκεκριμένα, ο όρος «δικαιώματα» σημαίνει: Ι. Το εισόδημα που αποκτάται: α. ως αντάλλαγμα για τη χρήση ή το δικαίωμα χρήσης, i) των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας επί λογοτεχνικού, καλλιτεχνικού ή επιστημονικού έργου, συμπεριλαμβανομένων των κινηματογραφικών και τηλεοπτικών ταινιών, μαγνητοταινιών για ραδιοφωνικές εκπομπές και αναπαραγωγής βιντεοκασετών, λογισμικού για εμπορική εκμετάλλευση ή προσωπική χρήση, ii) διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας, iii) εμπορικών σημάτων, iv) προνομίων, v) σχεδίων ή υποδειγμάτων, vi) σχεδιαγραμμάτων, vii) απόρρητων χημικών τύπων ή μεθόδων κατεργασίας ή β. σε αντάλλαγμα πληροφοριών που αφορούν βιομηχανική, εμπορική ή επιστημονική πείρα, ΙΙ. Οι πληρωμές: α. για τη χρήση βιομηχανικού, εμπορικού ή επιστημονικού εξοπλισμού, β. για τη χρήση τεχνικών μεθόδων παραγωγής, τεχνικής ή τεχνολογικής βοήθειας, τεχνογνωσίας (knowhow), αποτελεσμάτων ερευνών, αναδημοσίευσης άρθρων και μελετών, καθώς και ΙΙΙ. Οι πληρωμές για: α. συμβουλευτικές υπηρεσίες που παρέχονται ηλεκτρονικά μέσω δικτύων πληροφορικής σε βάση δεδομένων επίλυσης προβλημάτων, β. την ηλεκτρονική λήψη (downloading) λογισμικού ηλεκτρονικού υπολογιστή, ακόμα και στην περίπτωση που τα εν λόγω προϊόντα αποκτώνται για προσωπική ή επαγγελματική χρήση του αγοραστή, γ. την εκμίσθωση βιομηχανικού, εμπορικού ή επιστημονικού εξοπλισμού και εμπορευματοκιβωτίων και ΙV. Πληρωμές λοιπών συναφών δικαιωμάτων. Επισημαίνεται ότι στην έννοια του όρου «δικαιώματα» εμπίπτει κάθε εισόδημα, ημεδαπής ή αλλοδαπής προέλευσης, για τη χρήση ή το δικαίωμα χρήσης των ανωτέρω δικαιωμάτων, ανεξάρτητα εάν αυτά έχουν επίσημα καταχωρηθεί ως πιστοποιημένα δικαιώματα (πατέντες). Προκειμένου τα εισοδήματα και οι πληρωμές του άρθρου αυτού να θεωρηθούν ότι ενέχουν τα χαρακτηριστικά του «δικαιώματος» θα πρέπει το υπόψη άυλο περιουσιακό στοιχείο να προϋπάρχει, και να υφίσταται μεταξύ των αντισυμβαλλομένων ρήτρα εμπιστευτικότητας (παράγραφοι 8 και 8.5 των σχολίων του άρθρου 12 του Προτύπου Σύμβασης (Π.Σ.) του Ο.Ο.Σ.Α. 2010). Ειδικότερα, δικαίωμα αποτελούν και οι πληρωμές που καταβάλλονται με σκοπό την περαιτέρω παραχώρηση της αρχικής άδειας χρήσης του άυλου στοιχείου (δικαιώματος). Στην περίπτωση αυτή άυλο περιουσιακό στοιχείο εμφανίζει τόσο ο αρχικός κάτοχός του όσο και εκείνος που διατηρεί το δικαίωμα παραχώρησης είτε του συνόλου είτε μέρους της άδειας χρήσης (relicence/sublicence). Ειδικά οι πληρωμές που πραγματοποιούνται για την κάθε είδους εκμίσθωση βιομηχανικού, εμπορικού ή επιστημονικού εξοπλισμού (π.χ. ο εξοπλισμός για τη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας ή τηλεπικοινωνιών, μεταφοράς αερίου ή πετρελαίου, κ.λπ.) και εμπορευματοκιβωτίων, εμπίπτουν στην έννοια των δικαιωμάτων. Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι δεν εμπίπτουν στην ανωτέρω έννοια η εκμίσθωση αυτοκινήτων επιβατικών Ι.Χ. από επιχειρήσεις εκμίσθωσης αυτοκινήτων προς πελάτες τους, η εκμίσθωση στολών από επιχειρήσεις με τη δραστηριότητα αυτή προς πελάτες τους. Περαιτέρω, οι διατάξεις αυτές δεν καταλαμβάνουν τις περιπτώσεις που μεταβιβάζεται η κυριότητα του άυλου στοιχείου και επέρχεται η πλήρης αποξένωση του ιδιοκτήτη από αυτό αλλά μόνο τις περιπτώσεις που παρέχεται η χρήση ή το δικαίωμα χρήσης του άυλου στοιχείου. Επίσης, δεν περιλαμβάνονται οι πληρωμές που πραγματοποιούνται σε τρίτους οι οποίοι δεν είναι κύριοι του υπόψη δικαιώματος ή δεν διατηρούν το δικαίωμα χρήσης αυτού (π.χ. αποκλειστικοί αντιπρόσωποι στην Ελλάδα, μεταπωλητές, διαμεσολαβητές κ.λπ.). Τέτοια περίπτωση αποτελεί και η πώληση τυποποιημένου λογισμικού. Ειδικότερα, στην περίπτωση λογισμικού που αναπτύσσεται για τις ανάγκες συγκεκριμένης επιχείρησης (κατά παραγγελία προϊόν) εάν με τις πληρωμές που καταβάλλονται για το υπόψη αγαθό επέρχεται πλήρης αποξένωση της επιχείρησης ανάπτυξης λογισμικού από το προϊόν, τότε αυτές δεν συνιστούν δικαιώματα. Αντίθετα, εάν με τις πληρωμές αυτές δεν επέρχεται αποξένωση της επιχείρησης ανάπτυξης λογισμικού από το κατά παραγγελία προϊόν, τότε αυτές συνιστούν δικαιώματα με εξαίρεση την περίπτωση που οι πληρωμές αφορούν στην χρήση λογισμικού με δυνατότητα παραμετροποίησής του. Ομοίως, δεν υπόκειται στην έννοια των δικαιωμάτων η συντήρηση του λογισμικού που ανατίθεται στην πωλήτρια επιχείρηση βάσει συμβολαίου συντήρησης. … Επισημαίνεται ότι τα ανωτέρω αφορούν γενικές αρχές και ως εκ τούτου κάθε ενδεχόμενη περίπτωση καταβολής δικαιωμάτων, θα πρέπει να εξετάζεται ξεχωριστά με βάση τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά αυτής. 14. Με τις διατάξεις της παρ. 3 του άρθρου 40 του Ν. 4172/2013 ορίζεται, ότι το εισόδημα από δικαιώματα που αποκτάται από φυσικά πρόσωπα φορολογείται με συντελεστή 20% και με τις διατάξεις του άρθρου 61 και της περ. γ’ των παρ. 1 των άρθρων 62 και 64 του Ν. 4172/2013 , ορίζεται, μεταξύ άλλων, ότι στα δικαιώματα που καταβάλλουν φυσικά πρόσωπα που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα, νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες που έχουν τη φορολογική κατοικία τους στην Ελλάδα, ενεργείται παρακράτηση φόρου με συντελεστή 20%. Η παρακράτηση φόρου ενεργείται κατά την πίστωση ή καταβολή με βάση τα οριζόμενα στην αριθ. ΠΟΛ. 1011/2014 Απόφαση του Γενικού Γραμματέα Δημοσίων Εσόδων και με αυτή εξαντλείται η φορολογική υποχρέωση του ημεδαπού φυσικού προσώπου ή φυσικού ή νομικού προσώπου ή νομικής οντότητας που δεν έχει τη φορολογική κατοικία του και δεν διατηρεί μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα (παρ. 4 άρθρου 37 και παρ. 3 άρθρου 64 Ν. 4172/2013). Στα ως άνω νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες που δεν διατηρούν μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα εμπίπτουν, με βάση τα αναφερόμενα και πιο πάνω, και τα νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα που δεν ασκούν δραστηριότητα στην Ελλάδα μέσω γραφείου, παραρτήματος, κ.λπ. Διευκρινίζεται ότι, για τα εισοδήματα από δικαιώματα (royalties) φυσικών προσώπων δεν ισχύει η εξάντληση της φορολογικής υποχρέωσης στις περιπτώσεις που ασκείται επιχειρηματική δραστηριότητα εξαιτίας των δικαιωμάτων που κατέχουν, δηλαδή ο φορολογούμενος – φυσικό πρόσωπο έχει κάνει έναρξη επιτηδεύματος, ως ελεύθερος επαγγελματίας ή εμπορική επιχείρηση, με δραστηριότητα σχετική με την είσπραξη δικαιωμάτων, όπως π.χ. συγγραφείς για τα συγγραφικά δικαιώματα, καλλιτέχνες για καλλιτεχνικά δικαιώματα, υπηρεσίες ηλεκτρονικής λήψης (downloading) λογισμικού ηλεκτρονικού υπολογιστή που παρέχονται στα πλαίσια άσκησης ατομικής επιχείρησης κ.λπ. Για τα πρόσωπα αυτά τα παραπάνω εισοδήματα φορολογούνται ως εισόδημα από επιχειρηματική δραστηριότητα, είτε είναι ημεδαπής είτε αλλοδαπής προέλευσης. Όταν τα πιο πάνω εισοδήματα αποκτώνται από ημεδαπό φυσικό πρόσωπο που δεν ασκεί επιχειρηματική δραστηριότητα εξαιτίας των δικαιωμάτων που κατέχει, ακόμη και αν έχει πραγματοποιήσει έναρξη εργασιών για άλλη δραστηριότητα, με την παρακράτηση εξαντλείται η φορολογική του υποχρέωση, όπως αναφέρθηκε παραπάνω. Επίσης, όταν τα εισοδήματα αυτά προέρχονται από την αλλοδαπή, επιβάλλεται ο φόρος 20% με τη δήλωση φορολογίας εισοδήματος του φυσικού προσώπου (Ε1). 15. Περαιτέρω, με την παρ. 5 του άρθρου 62 του Ν. 4172/2013, η οποία προστέθηκε με την υποπερ. β’ της περ. 14 της υποπαρ. Δ1 της παρ. Δ του άρθρου 1 του Ν. 4254/2014, ορίζεται ότι τα νομικά πρόσωπα ή οι νομικές οντότητες που είναι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας ή έχουν μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα και λαμβάνουν αμοιβές για δικαιώματα (royalties) σύμφωνα με την περίπτωση γ’ της παραγράφου 1 του ίδιου άρθρου και νόμου δεν υπόκεινται σε παρακράτηση φόρου σύμφωνα με το άρθρο 64 του ίδιου νόμου. Σε περίπτωση που τα πιο πάνω νομικά πρόσωπα αποκτούν δικαιώματα από την αλλοδαπή, τα εισοδήματα αυτά φορολογούνται μαζί με τα λοιπά εισοδήματά τους ως εισόδημα από επιχειρηματική δραστηριότητα. 16. Ειδικότερα, όταν τα πιο πάνω εισοδήματα (μερίσματα, τόκοι, δικαιώματα) αποκτώνται από φυσικά ή νομικά πρόσωπα που δεν έχουν τη φορολογική τους κατοικία στην Ελλάδα και δεν διατηρούν, προκειμένου για τα νομικά πρόσωπα, μόνιμη εγκατάσταση στη χώρα μας, σας γνωρίζουμε τα ακόλουθα: α) Από το συνδυασμό των διατάξεων της περ. ε’ του άρθρου 5 και της παρ. 2 του άρθρου 47 του Ν. 4172/2013 συνάγεται ότι τα νομικά πρόσωπα ή οι νομικές οντότητες που δεν έχουν τη φορολογική κατοικία τους και δεν διατηρούν μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα κατ’ αρχήν δεν υπόκεινται σε φόρο στην Ελλάδα για τα εισοδήματα που αποκτούν από πηγές Ελλάδος. Κατά παρέκκλιση των ανωτέρω και με βάση τις διατάξεις της παρ. 3 του άρθρου 64 και από τη συστηματική ερμηνεία του άρθρου 63 συνάγεται ότι τα εισοδήματα από μερίσματα, τόκους και δικαιώματα που αποκτούν τα πρόσωπα αυτά υπόκεινται σε φόρο στην Ελλάδα, με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 63. Ειδικότερα, για τη φορολόγησή τους με βάση την παρ.3 του άρθρου 64 ενεργείται παρακράτηση στα ανωτέρω εισοδήματα με την οποία επέρχεται εξάντληση της φορολογικής τους υποχρέωσης. β) Για το εισόδημα που αποκτούν τα φυσικά πρόσωπα που δεν έχουν τη φορολογική τους κατοικία στην ημεδαπή από τις ίδιες ως άνω πηγές, ενεργείται παρακράτηση φόρου με τους οικείους κάθε φορά συντελεστές που ορίζονται στο άρθρο 64 του Ν. 4172/2013, επιφυλασσομένων των διατάξεων των παρ. 2 και 3 του άρθρου 37. Με την παρακράτηση του φόρου αυτού εξαντλείται η φορολογική υποχρέωση των αλλοδαπών δικαιούχων για τα συγκεκριμένα εισοδήματα. γ) Σε περίπτωση που οι δικαιούχοι των εισοδημάτων από μερίσματα, τόκους και δικαιώματα, οι οποίοι είναι είτε φυσικά πρόσωπα που δεν έχουν τη φορολογική τους κατοικία στην ημεδαπή είτε νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες που δεν έχουν τη φορολογική τους κατοικία και δεν διατηρούν μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα, είναι κάτοικοι κράτους με το οποίο υπάρχει Σύμβαση Αποφυγής Διπλής Φορολογίας (Σ.Α.Δ.Φ.), θα έχουν εφαρμογή τα οριζόμενα από τη διμερή σύμβαση, λόγω αυξημένης τυπικής ισχύος. Στην ανωτέρω περίπτωση με την υποβολή της δήλωσης για την απόδοση του παρακρατούμενου φόρου, όπως ορίζεται στην ΠΟΛ. 1011/2.1.2014 απόφαση του Γενικού Γραμματέα Δημοσίων Εσόδων, ο καταβάλλων το εισόδημα (υπόχρεος σε παρακράτηση) θα συνυποβάλλει με την υπόψη δήλωση το πιστοποιητικό φορολογικής κατοικίας του δικαιούχου του εισοδήματος. Τα ανωτέρω εφαρμόζονται ανάλογα και όταν από τις διατάξεις της οικείας Σ.Α.Δ.Φ. προβλέπεται μηδενικός συντελεστής παρακράτησης (και στην περίπτωση αυτή δηλαδή θα πρέπει να υποβληθεί μηδενική δήλωση). Στις περιπτώσεις που δεν ενεργείται παρακράτηση φόρου με βάση τις διατάξεις τις εσωτερικής νομοθεσίας, όπως προκύπτει από τα οριζόμενα στην παρούσα, για παράδειγμα στα δικαιώματα που εισπράττει ημεδαπό νομικό πρόσωπο, τόκοι ομολογιακών δανείων του Ελληνικού Δημοσίου που αποκτούν τα αλλοδαπά νομικά πρόσωπα κ.λπ., δεν απαιτείται η υποβολή μηδενικής δήλωσης απόδοσης παρακρατούμενου φόρου. …”.
11. Επειδή, στην προκειμένη περίπτωση, από τα στοιχεία της δικογραφίας προκύπτουν τα εξής: Η προσφεύγουσα αποτελεί ιδιωτική εταιρεία περιορισμένης ευθύνης με έδρα το Λουξεμβούργο και σκοπό την απόκτηση συμμετοχών στο Κράτος αυτό ή στο εξωτερικό, σε εταιρείες ή επιχειρήσεις οποιασδήποτε μορφής και τη διαχείριση των συμμετοχών αυτών [βλ. και το …/22.10.2012 Καταστατικό στην αγγλική γλώσσα, φέρον Επισημείωση της Σύμβασης της Χάγης (Apostille) και νομίμως μεταφρασμένο στα Ελληνικά]. Στις 18.07.2022 η προσφεύγουσα υπέβαλε, ενώπιον της Διεύθυνσης Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων, το … ΕΜΠ/18.07.2022 αίτημά της. Με την αίτησή της αυτή ζήτησε την επιστροφή των φόρων που παρακρατήθηκαν από τη μονοπρόσωπη ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία “… ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Α.Ε.” επί καταβολής δικαιωμάτων (royalties), κατά τα φορολογικά έτη 2017, 2018 και 2019. Ειδικότερα, το προσφεύγον νομικό πρόσωπο υποστήριξε ότι η παραπάνω εταιρεία τιμολόγησε, κατά τα ανωτέρω έτη, την προσφεύγουσα για δικαιώματα, ύψους 555.970,60, 229.342,53 και 175.610,77 ευρώ, αντιστοίχως, επί των οποίων και πραγματοποιήθηκε παρακράτηση φόρου, με συντελεστή 20%, ήτοι ποσού 111.893,32, 45.868,50 και 32.122,14 ευρώ, αντιστοίχως. Με την ως άνω αίτησή της η προσφεύγουσα προέβαλε ότι η παρακράτηση έπρεπε να λάβει χώρα, σύμφωνα με το διαλαμβανόμενο στη διάταξη του άρθρου 12 παρ. 2 περ. β’ της Σ.Α.Δ.Φ. μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και του Μεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου φορολογικό συντελεστή 7% και όχι με τον κατά το άρθρο 64 παρ. 1 περ. γ’ του Κ.Φ.Ε. συντελεστή 20%. Με την αίτηση αυτή – με την οποία συνυπέβαλε τις από 08.06.2022 αιτήσεις της περί επιστροφής του παρακρατηθέντος φόρου επί των σχετικών δικαιωμάτων της, για τα συγκεκριμένα φορολογικά έτη – η προσφεύγουσα ζήτησε, αφενός μεν, την εφαρμογή του ως άνω χαμηλότερου φορολογικού συντελεστή παρακράτησης, ποσοστού 7%, αφετέρου δε, την επιστροφή της προκύψασας διαφοράς, ήτοι των ποσών 72.975,38, 29.814,52 και 22.829,39 ευρώ, για τα φορολογικά έτη 2017, 2018 και 2019, αντιστοίχως. Ακολούθως, με το ΔΟΣ Α … ΕΞ …/26.07.2022 έγγραφο του Τμήματος Α’ – Φορολογικών Θεμάτων της Διεύθυνσης Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων της Α.Α.Δ.Ε. οι ως άνω αιτήσεις διαβιβάστηκαν, λόγω αρμοδιότητας, στη Φορολογία Ανωνύμων Εταιρειών (Φ.Α.Ε.) Πειραιά (βλ. και το ΔΟΣ Α … ΕΞ …/26.07.2022 έγγραφο της παραπάνω Διεύθυνσης προς την προσφεύγουσα). Κατόπιν τούτου – και σε συνέχεια της …/9874/10.10.2022, καθώς και της (σε αντικατάστασή της) …/19.10.2022 Εντολής Μερικού Ελέγχου του Προϊσταμένου του 4ου ΕΛ.ΚΕ. Αττικής (βλ. και το από 13.10.2022 Υπηρεσιακό Σημείωμα για Έκδοση Εντολής Ελέγχου του Διευθυντή του αυτού ως άνω ΕΛ.ΚΕ.) – διενεργήθηκε, από τους Ελεγκτές της ανωτέρω Φορολογικής Αρχής, …, έλεγχος παρακρατηθέντος φόρου επί εισοδήματος από δικαιώματα (άρθρο 64 παρ. 1 του Κ.Φ.Ε.) στη μονοπρόσωπη ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία “… ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Α.Ε.”, με ελεγχόμενη φορολογική περίοδο από την 01.01.2017 έως τις 31.12.2019. Περαιτέρω, με τη, με ημερομηνία θεώρησης 17.02.2023, Έκθεση Μερικού Ελέγχου των παραπάνω Ελεγκτών του 4ου ΕΛ.ΚΕ. Αττικής (και αφού προηγήθηκε σχετική ενημέρωση της ελεγχόμενης οντότητας με το …/27.10.2022 έγγραφο της ιδίας Φορολογικής Αρχής), διαπιστώθηκε ότι η παραπάνω ανώνυμη εταιρεία παρακράτησε στην Ελλάδα, σε πληρωμές δικαιωμάτων επί των πωλήσεων, που κατέβαλε, τα εξής ποσά: i. Φορολογικό έτος 01.01-31.12.2017: Ακαθάριστο ποσό δικαιωμάτων: 555.970,60 ευρώ – Παρακρατηθείς Φόρος: 111.893,32 ευρώ, ii. Φορολογικό έτος 01.01-31.12.2018: Ακαθάριστο ποσό δικαιωμάτων: 229.342,53 ευρώ – Παρακρατηθείς Φόρος: 45.868,50 ευρώ και iii. Φορολογικό έτος 01.01-31.12.2019: Ακαθάριστο ποσό δικαιωμάτων: 175.610,77 ευρώ – Παρακρατηθείς Φόρος: 35.122,14 ευρώ. Κατά το πόρισμα, δε, του παραπάνω ελέγχου η προσφεύγουσα, ως εταιρεία επενδύσεων, δεν εμπίπτει στο κανονιστικό πλαίσιο του άρθρου 12 της Σ.Α.Δ.Φ., οπότε η εν λόγω παρακράτηση ορθώς έλαβε χώρα με φορολογικό συντελεστή 20% και όχι με συντελεστή 7%. Κατόπιν τούτου, η προσφεύγουσα άσκησε, κατά της τεκμαιρόμενης σιωπηρής απόρριψης της … ΕΜΠ/18.07.2022 αίτησής της, τη … ΕΙ …/15.12.2022 ενδικοφανή προσφυγή της ενώπιον της Δ.Ε.Δ.. Με αυτήν προέβαλε ότι εσφαλμένως απερρίφθη η ανωτέρω αίτησή της, καθώς υπάγεται στις ρυθμίσεις της Σ.Α.Δ.Φ. και ότι, συνεπώς, έπρεπε να είχε εφαρμοστεί, κατά την παρακράτηση, φορολογικός συντελεστής, ποσοστού 7%, οπότε και πρέπει να της επιστραφούν, ως αχρεωστήτως καταβληθέντα, τα ποσά της προκύψασας διαφοράς, ήτοι 72.975,38, 29.814,52 και 22.829,39 ευρώ, για τα φορολογικά έτη 2017, 2018 και 2019, αντιστοίχως. Περαιτέρω, η προσφεύγουσα υπέβαλε, ενώπιον της Δ.Ε.Δ., το από 28.02.2023 υπόμνημά της, με το οποίο επανέλαβε τους προβαλλόμενους με την ενδικοφανή προσφυγή της ισχυρισμούς, ενώ, περαιτέρω, υποστήριξε ότι η οριζόμενη στο άρθρο 28 της Σ.Α.Δ.Φ. νομοθεσία του Νόμου της 31ης Ιουλίου 1929 και του Διατάγματος της 17ης Δεκεμβρίου 1983 (με την οποία εξαιρούνται της εφαρμογής της συγκεκριμένης Σ.Α.Δ.Φ. εταιρείες επενδύσεων) έχει καταργηθεί, ήδη από τις 31.12.2010, δεδομένης, δε, της σύστασής της, ως νομικού προσώπου, το έτος 2012, δεν δύναται να φέρει, σύμφωνα με τη νομοθεσία του Μεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου, τη μορφή εταιρείας επενδύσεων, όπως αυτή διαλαμβάνεται στην ως άνω διάταξη. Συνεπώς, κατά τους ισχυρισμούς της, δεν εξαιρείται της εφαρμογής της ως άνω Σ.Α.Δ.Φ. και, ως εκ τούτου, η παρακράτηση έπρεπε να είχε πραγματοποιηθεί με το χαμηλότερο φορολογικό συντελεστή 7%. Ωσαύτως, με την …/11.04.2023 προσβαλλόμενη απόφαση του Προϊσταμένου της Δ.Ε.Δ., η οποία υπογράφεται, κατόπιν εντολής του, από την Προϊσταμένη της Υποδιεύθυνσης Επανεξέτασης της Δ.Ε.Δ., απερρίφθη η … ΕΙ …/15.12.2022 ενδικοφανής προσφυγή, καθόσον, ως κρίθηκε, η νομική μορφή της προσφεύγουσας, ως εταιρείας επενδύσεων (Holding) την εντάσσει στο κανονιστικό πλαίσιο του άρθρου 28 της Σ.Α.Δ.Φ., με την οποία εξαιρείται της εφαρμογής της δεδομένης Σ.Α.Δ.Φ. ο συγκεκριμένος εταιρικός τύπος (βλ. και την από 16.12.2022 Έκθεση του Προϊσταμένου του 4ου ΕΛ.ΚΕ. Αττικής). Ήδη, με την υπό κρίση προσφυγή, ως αυτή αναπτύσσεται με το νομίμως, από 19.06.2024, υποβληθέν υπόμνημά της, η προσφεύγουσα ζητεί την ακύρωση της προσβαλλόμενης απόφασης, καθόσον, ως προβάλλει, εκδόθηκε κατ’ εσφαλμένη ερμηνεία των σχετικών διατάξεων. Προς επίρρωση των ισχυρισμών της επικαλείται και προσκομίζει, μεταξύ άλλων, τα κάτωθι έγγραφα: 1. Το …/22.10.2012 (Μητρώο Εμπορίου και Εταιρειών B 172340 – L …/30.10.2012) Καταστατικό της προσφεύγουσας, στην αγγλική γλώσσα, φέρον Επισημείωση της Σύμβασης της Χάγης (Apostille) και νομίμως μεταφρασμένο στην ελληνική γλώσσα. Εκ του Καταστατικού αυτού προκύπτει ότι η επωνυμία της προσφεύγουσας είναι “… S.à.r.l.”, αποτελεί ιδιωτική εταιρεία περιορισμένης ευθύνης (Société à responsabilité limitée) και διέπεται από τη νομοθεσία του Μεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου, όπου και εδρεύει, ενώ σκοπό της αποτελεί, μεταξύ άλλων, η απόκτηση συμμετοχών στο Λουξεμβούργο ή στο εξωτερικό ,σε εταιρείες ή επιχειρήσεις οποιασδήποτε μορφής και η διαχείριση των συμμετοχών αυτών, καθώς και η συμμετοχή στη δημιουργία, ανάπτυξη ,διαχείριση και έλεγχο οποιασδήποτε εταιρείας ή επιχείρησης και η επένδυση στην απόκτηση και διαχείριση χαρτοφυλακίου διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας ή άλλων δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας οποιασδήποτε φύσης ή προέλευσης, 2.Το από 11.12.2023 Πιστοποιητικό Μη Καταχώρησης Δικαστικής Απόφασης ή Διοικητικής Λύσης Χωρίς Εκκαθάριση του Εμπορικού Μητρώου και Εταιρειών του Λουξεμβούργου,στη γαλλική γλώσσα,με Επισημείωση της Σύμβασης της Χάγης και νομίμως μεταφρασμένο στην ελληνική γλώσα,περί μη υπαγωγής του προσφεύγοντος νομικού προσώπου σε κάποια εκ των παραπάνω διαδικασιών, 3.Το από 11.12.2023 Απόσπασμα του Εμπορικού Μητρώου και Εταιρειών του Λουξεμβούργου,στη γαλλική γλώσσα, με Επισημείωση της Σύμβασης της Χάγης και νομίμως μεταφρασμένο στην ελληνική γλώσσα, σχετικά με το εταιρικό αντικείμενο της προσφεύγουσας,ήτοι την ανάληψη συμμετοχών τόσο στο Λουξεμβούργο, όσο και στο εξωτερικό, σε οποιεσδήποτε εταιρείες ή επιχειρήσεις, υπό οιαδήποτε μορφή,τη διαχείριση των συμμετοχών αυτών,την επένδυση στην απόκτηση και τη διαχείριση χαρτοφυλακίου διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας ή άλλων δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας, καθώς και το δανεισμό κεφαλαίων στις συνδεδεμένες με αυτήν, καθώς και σε άλλες εταιρείες, 4.Πιστοποιητικά Κατοικίας της Κυβέρνησης του Μεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου, στην αγγλική γλώσσα και νομίμως μεταφρασμένα στα Ελληνικά,ως εξής: i.Το από 13.03.2024 Πιστοποιητικό, στο οποίο αναγράφεται ότι η προσφεύγουσα, από τη σύστασή της, στις 22.10.2012, είναι κάτοικος Λουξεμβούργου, κατά την έννοια του άρθρου 4 της Σ.Α.Δ.Φ. μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και του Μεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου και ii. Το από 13.03.2024 Πιστοποιητικό, στο οποίο αναφέρεται ότι η προσφεύγουσα, από την ίδρυσή της, στις 30.10.2012, είναι κάτοικος Λουξεμβούργου και υπόκειται στον εταιρικό φόρο εισοδήματος, 5. Το από 11.06.2024 Υπόμνημα της εταιρείας “Loyens & Loeff Luxembourg S.à.r.l.”, με θέμα το φορολογικό καθεστώς, στο οποίο υπόκειται η προσφεύγουσα. Στο υπόμνημα αυτό αναφέρεται ότι το προσφεύγον νομικό πρόσωπο είναι φορολογικός κάτοικος Λουξεμβούργου, κατά την έννοια του άρθρου 4 της Σ.Α.Δ.Φ. μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και του Μεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου και υπόκειται πλήρως σε φόρο εισοδήματος εταιρειών, δημοτικό φόρο επιχειρήσεων και φόρο καθαρής περιουσίας στο Λουξεμβούργο, άνευ δυνατότητας απαλλαγής του από τη φορολογία αυτή, με αποτέλεσμα η προσφεύγουσα να δικαιούται τα οφέλη της ως άνω Σ.Α.Δ.Φ., 6. Δύο Παραρτήματα του παραπάνω υπομνήματος, το πρώτο εκ των οποίων (στη γαλλική γλώσσα και νομίμως μεταφρασμένο στα Ελληνικά) αναφέρεται στο Νόμο της 22ας Δεκεμβρίου 2006, ο οποίος καταργεί τόσο το Νόμο της 31ης Ιουλίου 1929, όσο και το Διάταγμα της 17ης Δεκεμβρίου 1983 και 7.Το Τεύχος …/14.05.2007 της Επίσημης Εφημερίδας του Μεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου ,σχετικά με τις εταιρείες διαχείρισης οικογενειακής περιουσίας/ιδιωτικού πλούτου (“SPF),στη γαλλική γλώσσα,νομίμως μεταφρασμένο στα Ελληνικά. Αντιθέτως, το καθ’ ου, με την από 19.01.2024 έκθεση απόψεών του, ζητεί την απόρριψη της προσφυγής, ως νόμω και ουσία αβάσιμης.
12. Επειδή, ειδικότερα, η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι η επίδικη πράξη πρέπει να ακυρωθεί, καθόσον, τόσο η με ημερομηνία θεώρησης 17.02.2023 Έκθεση Μερικού Ελέγχου Παρακρατηθέντος Φόρου Εισοδήματος από Δικαιώματα (άρθρο 64 παρ. 1 του Κ.Φ.Ε.) των Ελεγκτών του 4ου ΕΛ.ΚΕ. Αττικής (φορολογική περίοδος: 01.01.2017 – 31.12.2019), όσο και το ΔΟΣ Α … ΕΞ …/26.07.2022 έγγραφο της Διεύθυνσης Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων, αναφορικά με τη διαβίβαση, από την ως άνω Διεύθυνση προς τη Φ.Α.Ε. Πειραιά, των αιτήσεών της, δεν της κοινοποιήθηκαν, ούτε κλήθηκε η ίδια, προκειμένου, πριν από τη σύνταξη της προσβαλλόμενης απόφασης και εν όψει των ανωτέρω – νέων, ως διατείνεται – στοιχείων, να εκθέσει τις απόψεις της, προσκομίζοντας, προς τούτο, αποδεικτικά στοιχεία. Ο ισχυρισμός αυτός πρέπει να απορριφθεί, ως αβάσιμος, δεδομένου ότι η προαναφερθείσα Έκθεση Μερικού Ελέγχου Παρακρατηθέντος Φόρου Εισοδήματος από Δικαιώματα – η οποία εκδόθηκε σε συνέχεια υποβολής, εκ μέρους του προσφεύγοντος νομικού προσώπου, της … ΕΜΠ/18.07.2022 αίτησής του – αναφέρεται στον έλεγχο της μονοπρόσωπης ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία “… ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Α.Ε.”, ήτοι στην υπόχρεη προς παρακράτηση ημεδαπή νομική οντότητα και όχι στην ίδια την προσφεύγουσα. Επιπροσθέτως, το ΔΟΣ Α … ΕΞ …/26.07.2022 έγγραφο της Διεύθυνσης Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων, με το οποίο διαβιβάστηκε η ανωτέρω αίτηση της προσφεύγουσας προς τη Φ.Α.Ε. Πειραιά, λόγω αρμοδιότητας και προκειμένου για την ενδεχόμενη διατύπωση απόψεων εκ μέρους της ως άνω Φορολογικής Αρχής δεν αποτελεί, ως εσφαλμένως υπολαμβάνει η προσφεύγουσα, νέο στοιχείο – εξαιτίας του οποίου θα έπρεπε να είχε κληθεί, προηγουμένως της έκδοσης της προσβαλλόμενης πράξης, προκειμένου να εκθέσει τις απόψεις της – αλλά διαβιβαστικό έγγραφο μεταξύ των οικείων Υπηρεσιών. Σε κάθε, δε, περίπτωση, εν προκειμένω, η προσφεύγουσα, πριν από την έκδοση της 946/11.04.2023 προσβαλλόμενης απόφασης του Προϊσταμένου της Δ.Ε.Δ., υπέβαλε το από 28.02.2023 υπόμνημά της, με το οποίο επανέλαβε τους προβαλλόμενους και με τη … ΕΙ …/15.12.2022 ενδικοφανή προσφυγή της ισχυρισμούς και εξέθεσε τις απόψεις της, αναφορικά με το διενεργηθέντα έλεγχο,
13. Επειδή, περαιτέρω, η προσφεύγουσα ισχυρίζεται ότι η Φορολογική Αρχή, με την προσβαλλόμενη απόφασή της, εσφαλμένως ερμήνευσε το νόμο, εντάσσοντάς τη στο άρθρο 28 της Σ.Α.Δ.Φ.. Ως συγκεκριμένα διατείνεται, η μη εφαρμογή της ανωτέρω Σ.Α.Δ.Φ. στις εταιρείες επενδύσεων, ως αυτές προβλέπονται στην ειδική νομοθεσία του Λουξεμβούργου, του Νόμου της 31ης Ιουλίου 1929 και του Διατάγματος της 17ης Δεκεμβρίου 1983, δεν δύναται να ισχύσει στην προκειμένη περίπτωση, καθόσον η ειδική αυτή νομοθεσία έχει ήδη καταργηθεί στο Μεγάλο Δουκάτο του Λουξεμβούργου από τις 31.12.2010. Και τούτο διότι, τα ως άνω νομοθετήματα θεωρήθηκαν ότι εισάγουν ειδική ευνοϊκή φορολογική μεταχείριση (απαλλαγή από εταιρικό φόρο εισοδήματος και φόρο περιουσίας, ειδική ετήσια φορολογία 0,2% επί της αξίας των μετοχών – συμμετοχών) έναντι νομικών προσώπων με μία δεδομένη εταιρική μορφή (Holding 29 – State Aid). Ως εκ τούτου, κατά τους ισχυρισμούς της, η προσφεύγουσα, συσταθείσα στις 22.10.2012, δεν έφερε τη νομική μορφή της εταιρείας επενδύσεων, η οποία θα απέκλειε την εφαρμογή της συγκεκριμένης Σ.Α.Δ.Φ. και, κατ’ επέκταση, και χαμηλότερου φορολογικού συντελεστή 7% και στην περίπτωσή της. Προς απόδειξη των ισχυρισμών της επικαλείται και προσκομίζει, μεταξύ άλλων, τα κάτωθι έγγραφα: Α. Φορολογικό έτος 2017: i. Τιμολόγιο IL …/21.02.2017, μεικτού ποσού 213.175,49 ευρώ, καθώς και την από 03.03.2017 ηλεκτρονική απόδειξη της ALPHA BANK Α.Ε., περί καταβολής ποσού 40.500 ευρώ, ii. Τιμολόγιο IL …/26.04.2017, μεικτού ποσού 993,50 ευρώ, iii. Τιμολόγιο IL …/26.04.2017, μεικτού ποσού 4.202,90 ευρώ, iv. Τη …/2017 Προσωρινή Δήλωση Παρακρατούμενων και Προκαταβλητέων Φόρων από Μισθωτή Εργασία και Συντάξεις καθώς και από Αμοιβές Επιχειρηματικής Δραστηριότητας της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου 01.04.2017 – 30.04.2017, ποσού 1.087,28 ευρώ, καθώς και την από 28.06.2017 ηλεκτρονική απόδειξη της ……., περί καταβολής του ποσού αυτού, v. Τιμολόγιο IL …/30.05.2017, μεικτού ποσού 3.073,32 ευρώ, vi. Τιμολόγιο IL …/30.05.2017, μεικτού ποσού 10.373,15 ευρώ, vii. Τη …/2017 Προσωρινή Δήλωση Παρακρατούμενων και Προκαταβλητέων Φόρων από Μισθωτή Εργασία και Συντάξεις καθώς και από Αμοιβές Επιχειρηματικής Δραστηριότητας της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου 01.05.2017 – 31.05.2017, ποσού 2.689,29 ευρώ, καθώς και την από 28.07.2017 ηλεκτρονική απόδειξη της Τράπεζας ………, περί καταβολής του ποσού αυτού, viii. Τιμολόγιο IL …/30.06.2017, μεικτού ποσού 154.950,10 ευρώ, ix. Τη …/2017 Προσωρινή Δήλωση Παρακρατούμενων και Προκαταβλητέων Φόρων από Μισθωτή Εργασία και Συντάξεις καθώς και από Αμοιβές Επιχειρηματικής Δραστηριότητας της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου 01.06.2017 – 30.06.2017, ποσού 31.641,22 ευρώ, καθώς και την από 31.08.2017 ηλεκτρονική απόδειξη της ………, περί καταβολής του ποσού αυτού, x. Τιμολόγιο IL …/10.07.2017, μεικτού ποσού 40.936,60 ευρώ, xi. Τιμολόγιο IL …/10.07.2017, μεικτού ποσού 55.860,74 ευρώ, xii. Τη …/2017 Προσωρινή Δήλωση Παρακρατούμενων και Προκαταβλητέων Φόρων από Μισθωτή Εργασία και Συντάξεις καθώς και από Αμοιβές Επιχειρηματικής Δραστηριότητας της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου 01.07.2017 – 31.07.2017, ποσού 19.359,47 ευρώ, καθώς και την από 29.09.2017 ηλεκτρονική απόδειξη της ……., περί καταβολής του ποσού αυτού, xiii. Τιμολόγιο IL …/18.09.2017, μεικτού ποσού 9.149,64 ευρώ, xiv. Τιμολόγιο IL …/18.09.2017, μεικτού ποσού 14.692,30 ευρώ, xv. Τιμολόγιο IL …/29.09.2017, μεικτού ποσού 11.736,60 ευρώ, xvi. Την …/25.10.2017 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Ιουνίου, Ιουλίου και Αυγούστου 2017, ποσού 7.115,71 ευρώ, xvii. Την από 29.11.2017 ηλεκτρονική απόδειξη της …….., περί καταβολής ποσού 6.100 ευρώ, xviii. Την από 29.11.2017 ηλεκτρονική απόδειξη της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος A.E., περί καταβολής ποσού 1.015,71 ευρώ, xix. Τιμολόγιο IL …/30.11.2017, μεικτού ποσού 14.202,90 ευρώ, xx. Τιμολόγιο IL …/30.11.2017, μεικτού ποσού 22.623,36 ευρώ και xxi. Την …/19.12.2017 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Σεπτεμβρίου και Οκτωβρίου 2017, ποσού 7.365,25 ευρώ, καθώς και την από 28.12.2017 ηλεκτρονική απόδειξη της Τράπεζας ………, περί καταβολής του ποσού αυτού. Β. Φορολογικό έτος 2018: i. Τιμολόγιο IL …/29.01.2018, μεικτού ποσού 12.602,05 ευρώ, ii. Τιμολόγιο IL …/25.02.2018, μεικτού ποσού 4.881,25 ευρώ, iii. Τιμολόγιο IL …/28.02.2018, μεικτού ποσού 2.359,90 ευρώ, iv. Τη …/23.03.2018 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Δεκεμβρίου 2018 και Ιανουαρίου 2019, ποσού 1.448,23 ευρώ, καθώς και την από 28.03.2018 ηλεκτρονική απόδειξη της ………, περί καταβολής του ποσού αυτού, v. Τιμολόγιο IL …/16.04.2018, μεικτού ποσού 5.500,10 ευρώ, vi. Τη …/03.05.2018 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Φεβρουαρίου 2018, ποσού 1.100,02 ευρώ, καθώς και την από 04.05.2018 ηλεκτρονική απόδειξη της Τράπεζας Πειραιώς A.E., περί καταβολής του ποσού αυτού, vii. Τιμολόγιο IL …/30.04.2018, μεικτού ποσού 15.443,11 ευρώ, viii. Την από 14.05.2018 ηλεκτρονική απόδειξη της ALPHA BANK A.E., ποσού 7.572,95 ευρώ, ix. Τιμολόγιο IL …/16.05.2018, μεικτού ποσού 26.696,89 ευρώ, x. Τη …/24.05.2018 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Μαρτίου 2018, ποσού 5.339,38 ευρώ, xi. Την από 27.08.2018 ηλεκτρονική απόδειξη της ……….., περί καταβολής ποσού 5.378,36 ευρώ, xii. Τιμολόγιο IL …/14.06.2018, μεικτού ποσού 9.021,44 ευρώ, xiii. Την …/2018 (πλήρους ημερομηνίας μη ευανάγνωστης) Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Απριλίου 2018, ποσού 1.804,29 ευρώ, καθώς και την από 21.08.2018 ηλεκτρονική απόδειξη της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος A.E., περί καταβολής του ποσού αυτού, xiv. Τιμολόγιο IL …/14.06.2018, μεικτού ποσού 22.470 ευρώ, xv. Τη …/18.06.2018 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Ιουνίου και Ιουλίου 2018, ποσού 4.494 ευρώ, καθώς και την από 29.08.2018 ηλεκτρονική απόδειξη της ………., περί καταβολής του ποσού αυτού, xvi. Τιμολόγιο IL …/10.07.2018, μεικτού ποσού 5.623 ευρώ, xvii. Τη …/02.08.2018 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Μαΐου 2018, ποσού 1.124,60 ευρώ, καθώς και την από 21.08.2018 ηλεκτρονική απόδειξη της ………., περί καταβολής του ποσού αυτού, xviii. Τιμολόγιο IL …/30.07.2018, μεικτού ποσού 2.768,80 ευρώ, xix. Την …/07.08.2018 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Ιουνίου 2018, ποσού 553,76 ευρώ, καθώς και την από 21.08.2018 ηλεκτρονική απόδειξη της ……, περί καταβολής του ποσού αυτού, xx. Τιμολόγιο IL …/30.07.2018, μεικτού ποσού 32.586,76 ευρώ, xxi. Την …/07.08.2018 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Απριλίου και Ιουνίου 2018, ποσού 6.517,35 ευρώ, καθώς και την από 25.09.2018 ηλεκτρονική απόδειξη της …, περί καταβολής του ποσού αυτού, xxii. Τιμολόγιο IL …/19.09.2018, μεικτού ποσού 1.437,08 ευρώ, xxiii. Τιμολόγιο IL …/30.09.2018, μεικτού ποσού 2.136,67 ευρώ, xxiv. Την …/09.10.2018 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Ιουλίου και Αυγούστου 2018, ποσού 714,75 ευρώ, καθώς και την από 27.11.2018 ηλεκτρονική απόδειξη της ALPHA BANK A.E., περί καταβολής του ποσού αυτού, xxv. Τιμολόγιο IL …/23.10.2018, μεικτού ποσού 9.920,40 ευρώ, xxvi. Τιμολόγιο IL …/23.10.2018, μεικτού ποσού 36.505,86 ευρώ, xxvii. Την …/2018 (πλήρους ημερομηνίας μη ευανάγνωστης) Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Ιουλίου – Σεπτεμβρίου 2018, ποσού 9.285,25 ευρώ, xxviii. Τιμολόγιο IL …/20.11.2018, μεικτού ποσού 32.217,46 ευρώ, xxix. Την …/2018 (πλήρους ημερομηνίας μη ευανάγνωστης) Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Οκτωβρίου 2018, ποσού 6.443,49 ευρώ, καθώς και την από 30.01.2019 ηλεκτρονική απόδειξη της ………, περί καταβολής του ποσού αυτού, xxx. Τιμολόγιο IL …/20.12.2018, μεικτού ποσού 7.171,76 ευρώ και xxxi. Την …/2018 (πλήρους ημερομηνίας μη ευανάγνωστης) Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Νοεμβρίου 2018, ποσού 1.434,35 ευρώ, καθώς και την από 26.02.2019 ηλεκτρονική απόδειξη της ….., περί καταβολής του ποσού αυτού. Γ. Φορολογικό έτος 2019: i. Τιμολόγιο IL …/30.01.2019, μεικτού ποσού 3.168,96 ευρώ, ii. Την …/19.02.2019 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Δεκεμβρίου 2018, ποσού 633,79 ευρώ, καθώς και την από 15.04.2019 ηλεκτρονική απόδειξη της ……., περί καταβολής ποσού 638,42 ευρώ, iii. Τιμολόγιο IL …/30.01.2019, μεικτού ποσού 7.441,81 ευρώ, iv. Την …/19.02.2019 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Οκτωβρίου, Νοεμβρίου και Δεκεμβρίου 2018, ποσού 1.488,36 ευρώ, καθώς και την από 15.04.2019 ηλεκτρονική απόδειξη της ……….., περί καταβολής ποσού 1.499,23 ευρώ, v. Τιμολόγιο IL …/27.02.2019, μεικτού ποσού 8.175,40 ευρώ, vi. Τη …/08.03.2019 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Ιανουαρίου 2019, ποσού 1.635,08 ευρώ, καθώς και την από 22.05.2019 ηλεκτρονική απόδειξη της Τράπεζας ….., περί καταβολής ποσού 1.647,02 ευρώ, vii. Τιμολόγιο IL …/10.04.2019, μεικτού ποσού 23.742,40 ευρώ, viii. Τιμολόγιο IL …/26.04.2019, μεικτού ποσού 24.146,30 ευρώ, ix. Τη …/15.05.2019 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Απριλίου 2019, ποσού 9.577,74 ευρώ, το από 15.05.2019 Αποδεικτικό Υποβολής της παραπάνω Δήλωσης από την Α.Α.Δ.Ε., καθώς και την από 16.07.2019 ηλεκτρονική απόδειξη της …., περί καταβολής ποσού 5.905,91 ευρώ, x. Τιμολόγιο IL …/24.05.2019, μεικτού ποσού 23.147,30 ευρώ, xi. Τη …/11.06.2019 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Μαΐου 2019, ποσού 4.629,46 ευρώ, το από 11.06.2019 Αποδεικτικό Υποβολής της παραπάνω Δήλωσης από την Α.Α.Δ.Ε., καθώς και την από 28.06.2019 ηλεκτρονική απόδειξη της …….., περί καταβολής του παραπάνω ποσού, xii. Τιμολόγιο IL …/30.06.2019, μεικτού ποσού 6.886,60 ευρώ, xiii. Τη …/02.07.2019 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Ιουνίου 2019, ποσού 1.377,32 ευρώ, xiv. Τιμολόγιο IL …/26.07.2019, μεικτού ποσού 1.641,50 ευρώ, xv. Τιμολόγιο IL …/26.07.2019, μεικτού ποσού 22.260,50 ευρώ, xvi. Τη …/09.08.2019 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Ιουλίου 2019, ποσού 4.780,40 ευρώ, xvii. Τιμολόγιο IL …/28.08.2019, μεικτού ποσού 1.576,80 ευρώ, xviii. Τη …/04.10.2019 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Αυγούστου 2019, ποσού 315,36 ευρώ, xix. Τιμολόγιο IL …/30.09.2019, μεικτού ποσού 1.800,30 ευρώ, xx. Τη …/04.10.2019 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Σεπτεμβρίου 2019, ποσού 360,06 ευρώ, xxi. Τιμολόγιο IL …/29.11.2019, μεικτού ποσού 9.275,96 ευρώ, xxii. Τιμολόγιο IL …/29.11.2019, μεικτού ποσού 42.346,94 ευρώ και xxiii. Τη …/27.12.2019 Δήλωση Απόδοσης Παρακρατούμενου Φόρου εισοδημάτων από δικαιώματα με βάση τις διατάξεις της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 64 του Ν. 4172/2013 της εταιρείας με το διακριτικό τίτλο “… Α.Ε.”, χρονικής περιόδου Νοεμβρίου 2019, ποσού 10.324,58 ευρώ.
14. Επειδή, εν όψει των ανωτέρω, το Δικαστήριο, λαμβάνοντας υπόψη, ότι: α. κατά τον κρίσιμο χρόνο υποβολής των φορολογικών δηλώσεων από τη μονοπρόσωπη ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία “… ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Α.Ε.” υφίστατο υποχρέωσή της, προς παρακράτηση φόρου επί εισοδημάτων από δικαιώματα (royalties) της προσφεύγουσας και με την παρακράτηση αυτή, ως αναφέρθηκε στη μείζονα σκέψη της παρούσας, εξαντλήθηκε και η φορολογική της υποχρέωση, β. η προσφεύγουσα προβάλλει μεν ισχυρισμό, περί κατάργησης των διατάξεων του Νόμου της 31ης Ιουλίου 1929 και του Διατάγματος της 17ης Δεκεμβρίου 1983, ως αυτοί ρυθμίζουν την εξαίρεση εφαρμογής της Σ.Α.Δ.Φ. επί νομικών προσώπων εταιρειών επενδύσεων (Holding Companies), πλην, όμως, ο ισχυρισμός αυτός αναφέρεται στην εφαρμοσθείσα, στο Μεγάλο Δουκάτο του Λουξεμβούργου, νομοθεσία, χωρίς να προκύπτει ότι έχει πραγματοποιηθεί η, διαλαμβανόμενη στο άρθρο 2 παρ. 4 εδ. β’ της δεδομένης Σ.Α.Δ.Φ., γνωστοποίηση στην Ελλάδα, περί αντίστοιχης μεταβολής της φορολογικής νομοθεσίας του παραπάνω Κράτους, γ. η προσφεύγουσα (ως προκύπτει, αφενός μεν, από το διοικητικό φάκελο, αφετέρου δε, από τα έγγραφα που η ίδια προσκομίζει) φέρει, ως μέρος της επωνυμίας της, με την οποία εμφανίζεται στον εταιρικό και εν γένει επαγγελματικό κόσμο, καθώς και στις συναλλακτικές της σχέσεις, το προσδιοριστικό στοιχείο “Holding”, ήτοι συμμετοχική εταιρεία επενδύσεων (με καταστατικό σκοπό την απόκτηση συμμετοχών τόσο στο Λουξεμβούργο, όσο και στο εξωτερικό, σε οποιεσδήποτε εταιρείες ή επιχειρήσεις υπό οιαδήποτε μορφή και τη διαχείριση των συμμετοχών αυτών) και δ. σύμφωνα με το Παράρτημα της Οδηγίας 2003/49/ΕΚ, στην ανωτέρω εμπίπτουν οι εταιρείες του δικαίου του Λουξεμβούργου με την επωνυμία “société anonyme”, “société en commandite par actions” και “société à responsabiliité limitée”, κρίνει ότι η προσφεύγουσα έχει, ως ορθώς κρίθηκε με την προσβαλλόμενη απόφαση, τη μορφή εταιρείας επενδύσεων και, ως εκ τούτου, δεν εμπίπτει στην εφαρμογή της Σύμβασης Αποφυγής Διπλής Φορολογίας μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και του Μεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου. Επομένως, ορθώς και νομίμως, με την προσβαλλόμενη …/11.04.2023 απόφαση του Προϊσταμένου της Δ.Ε.Δ., απερρίφθη η … ΕΙ …/15.12.2022 ενδικοφανής προσφυγή της προσφεύγουσας και, συνεπώς, νομίμως παρακρατήθηκε φόρος εισοδήματος, υπολογιζόμενος με συντελεστή 20% επί των δικαιωμάτων (royalties) που κατέβαλε στην προσφεύγουσα η ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία “… ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Α.Ε.”, για τα φορολογικά έτη 2017, 2018 και 2019, απορριπτομένων, ως αβασίμων, των περί του αντιθέτου προβαλλομένων με την υπό κρίση προσφυγή.
15. Επειδή, κατ’ ακολουθίαν, η προσφυγή πρέπει να απορριφθεί, να καταπέσει το καταβληθέν παράβολο υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου (άρθρο 277 παρ. 9 εδ. α’ του Κ.Δ.Δ.), ενώ, κατ’ εκτίμηση των περιστάσεων, η προσφεύγουσα πρέπει να απαλλαγεί από τα δικαστικά έξοδα του καθ’ ου (άρθρο 275 παρ. 1 εδ. ε’ του Κ.Δ.Δ.).
ΔΙΑ ΤΑΥΤΑ
Απορρίπτει την προσφυγή.
Διατάσσει την κατάπτωση του παραβόλου υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου.
Απαλλάσσει την προσφεύγουσα από τα δικαστικά έξοδα του καθ’ ου.
Η διάσκεψη έγινε στις 06.12.2024 και η απόφαση δημοσιεύθηκε στο ακροατήριο του Δικαστηρίου κατά την έκτακτη δημόσια συνεδρίαση στις 25.02.2025.

Διαβάστε το άρθρο και στo E-FOROLOGIA.gr

 

*H Νίκη Χατζοπούλου είναι Δικηγόρος Παρ’ Αρείω Πάγω LL.Μ. & Διαμεσολαβήτρια, Νομική Σύμβουλος και συνεργάτης του ΟΜΙΛΟΥ ARTION.

Το ανωτέρω κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και σε καμία περίπτωση δεν υποκαθιστά τις εξειδικευμένες συμβουλευτικές υπηρεσίες. Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να απευθυνθείτε στην ARTION A.E (Πουρνάρα 9, Μαρούσι /210 6009062 / www.artion.gr)


Κάλυψη τεκμηρίου με καταναλωτικό δάνειο για αγορά μετοχών

Του Γιώργου Δαλιάνη με τη συνεργασία του Γιάννη Αρτσίτα και της Νίκης Χατζοπούλου*

Η λήψη ενός καταναλωτικού δανείου από τη φύση του αφορά την κάλυψη καταναλωτικών αναγκών ενός προσώπου. Όμως, υπό προϋποθέσεις μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την κάλυψη τεκμηρίου συμμετοχής σε σύσταση εταιρείας, αύξηση κεφαλαίου και σε αγορά εταιρικών μεριδίων ΟΕ, ΕΕ, ΕΠΕ, ΙΚΕ και μετοχών ΑΕ. Στο παρόν άρθρο εξετάζουμε την δυνατότητα αυτή και τις σχετικές προϋποθέσεις.

Σύμφωνα με το άρθρο 32 του ΚΦΕ, η απόκτηση συμμετοχών σε προσωπική ή κεφαλαιουχική εταιρεία αποτελεί τεκμήριο απόκτησης και ο φορολογούμενος οφείλει να αποδείξει την επάρκεια των κεφαλαίων που δικαιολογούν αυτή την κίνηση ως προερχόμενα από τα φορολογηθέντα ή αφορολόγητα εισοδήματά του.

Όπως είναι γνωστό, σύμφωνα με το άρθρο 34 του ν. 4172/2013 (τεκμήρια απόκτησης) για την κάλυψη τεκμηρίου απόκτησης μεταξύ άλλων μπορούν να χρησιμοποιηθούν και τα ληφθέντα δάνεια τα οποία έχουν ληφθεί και αποδεικνύονται με έγγραφα στοιχεία που φέρουν βέβαιη χρονολογία.

Στο πλαίσιο αυτό είναι εφικτή η κάλυψη του τεκμηρίου αγοράς συμμετοχών σε εταιρεία με καταναλωτικό δάνειο, αλλά υπόκειται σε συγκεκριμένες προϋποθέσεις και απαιτείται σωστή τεκμηρίωση, όπως:

  • Το δάνειο έχει χορηγηθεί από αναγνωρισμένο χρηματοπιστωτικό ίδρυμα της Ελλάδας ή της αλλοδαπής.
  • Υπάρχουν όλα τα νόμιμα δικαιολογητικά όπως σύμβαση δανείου και τα αποδεικτικά εκταμίευσης των χρημάτων.
  • Έχει δηλωθεί το ποσό του δανείου στην ετήσια φορολογική δήλωση (Ε1).
  • Αποδεδειγμένη χρήση του δανείου, δηλαδή ότι τα χρήματα ελήφθησαν πριν από την απόκτηση των συμμετοχών και τα χρήματα μεταφέρθηκαν από τον λογαριασμό που πιστώθηκε το δάνειο στον λογαριασμό του πωλητή.
  • Όλα τα σχετικά έγγραφα, όπως σύμβαση δανείου, αποδεικτικό μεταφοράς των χρημάτων σε εταιρικό λογαριασμό για την αγορά των συμμετοχών, θα πρέπει να φυλαχθούν (τουλάχιστον) για μία πενταετία από τη λήψη του δανείου διότι η ΑΑΔΕ έχει δικαίωμα ελέγχου της εν λόγω συναλλαγής.

Σε κάθε περίπτωση για να γίνει δεκτό το δάνειο για την κάλυψη τεκμηρίου θα πρέπει να αποδεικνύεται το πραγματικό γεγονός της ροής των χρημάτων. Ακόμη και δάνεια που έχουν ληφθεί για άλλο σκοπό μπορεί να χρησιμοποιηθούν για δικαιολόγηση απόκτησης περιουσιακών στοιχείων στο πλαίσιο ενός φορολογικού ελέγχου και οι ελεγκτικές αρχές (ΚΕΜΕΦ, ΕΛΚΕ, ΥΕΔΔΕ, ΣΔΟΕ) για τον έλεγχο αυτό ζητούν απαραίτητα έγγραφα όπως:

  • Σύμβαση δανείου και το ποσό που έχει εκταμιευθεί.
  • Αποδεικτικά χρήσης (καταστατικά εταιρείας δημοσιευμένα στο ΓΕΜΗ, σύμβαση μεταβίβασης μετοχών, αποφάσεις εταιρικών οργάνων, αποδεικτικά μεταφοράς του ποσού σε εταιρικό λογαριασμό).
  • Τραπεζικά έγγραφα εκταμίευσης χρήσης του δανείου και του υπολοίπου που παραμένει στον λογαριασμό.

Εν κατακλείδι, δεν είναι απολύτως ασφαλές να λαμβάνεται δάνειο και να χρησιμοποιείται για διαφορετικό σκοπό αυτόν για τον οποίο χορηγήθηκε, διότι αυτό μπορεί να μην γίνει αποδεκτό στο πλαίσιο ενός φορολογικού ελέγχου. Έχουμε τονίσει σε παλαιότερη αρθρογραφία μας τη διάσταση μεταξύ αφενός της φορολόγησης με τεκμήρια κατά την υποβολή δήλωσης και αφετέρου του υπολογισμού των διαθεσίμων εισοδημάτων κατά τον φορολογικό έλεγχο και θα πρέπει επιτέλους αυτό το θέμα να αντιμετωπιστεί από την Φορολογική Διοίκηση.

Δείτε το άρθρο και στo CAPITAL.gr

 

O Γιώργος Δαλιάνης είναι Διευθύνων Σύμβουλος της Artion Α.Ε. & ιδρυτής του Ομίλου Artion, Οικονομολόγος Φοροτεχνικός.

O Γιάννης Αρτσίτας είναι Senior Accountant και Υπεύθυνος του τμήματος Φυσικών Προσώπων της Artion A.E.

H Νίκη Χατζοπούλου είναι Δικηγόρος Παρ’ Αρείω Πάγω LL.Μ. & Διαμεσολαβήτρια, συνεργάτης της Artion Α.Ε.

 

Το ανωτέρω κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και σε καμία περίπτωση δεν υποκαθιστά τις εξειδικευμένες συμβουλευτικές υπηρεσίες. Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να απευθυνθείτε στην ARTION A.E (Πουρνάρα 9, Μαρούσι /210 6009062 / www.artion.gr)

 


Φοροαπόψεις – 8/5/2025

Αξία κληρονομίας και τρόπος υπολογισμού δικαιώματος υψούν

Όπως κρίθηκε με την υπ’ αριθ. 1045/2024 απόφαση του ΣτΕ, το δικαίωμα υψούν διαφέρει από το δικαίωμα πλήρους κυριότητας επί ενός αδόμητου οικοπέδου, δεδομένου ότι δεν αντιστοιχεί σε δικαίωμα ιδιοκτησίας επί του δώματος, αλλά μόνον σε ποσοστό της αναλογίας (του δώματος) επί του οικοπέδου (όπως αυτό μνημονεύεται στην οικεία πράξη οριζοντίου ιδιοκτησίας) και σε απλό δικαίωμα προσδοκίας ως προς τους τυχόν ανεγερθησομένους ορόφους, η κατασκευή, μάλιστα, των οποίων εξαρτάται από τα νομικά και πραγματικά δεδομένα του υφισταμένου κτιρίου. Τα εν λόγω ειδικά χαρακτηριστικά του δικαιώματος υψούν πρέπει να συνυπολογίζονται (πέραν των προβλεπομένων στο άρθρο 10 παρ. 2 της ενότητας Β του Κώδικα Φορολογίας Κληρονομιών), κατά τον καθορισμό της φορολογητέας αξίας του, σε περίπτωση μεταβιβάσεως του δικαιώματος αιτία θανάτου, προκειμένου να αποτυπώνεται η πραγματική αξία του κατά τον χρόνο επαγωγής της κληρονομίας, σύμφωνα με την προεκτεθείσα έννοια των διατάξεων των άρθρων 4 παρ. 5 και 78 παρ. 1 του Συντάγματος. Δηλαδή, η φορολογητέα αξία του δικαιώματος υψούν πρέπει να αντιστοιχεί στην πραγματική, κατά τον κρίσιμο χρόνο του θανάτου του κληρονομουμένου, αύξηση της φοροδοτικής ικανότητας του κληρονόμου και όχι σε ενδεχόμενη αύξηση αυτής, υπό προϋποθέσεις οι οποίες ενδέχεται να διαμορφωθούν σε μελλοντικό χρονικό διάστημα.

Ψηφιακό πελατολόγιο

Με βάση την υπ’ αριθ. Α1057/2025 Υπουργική απόφαση καθορίστηκαν οι περιπτώσεις των επιχειρήσεων που υποχρεούνται να τηρούν ψηφιακό πελατολόγιο (υποχρεωτικά από 1.7.2025).

Πιο συγκεκριμένα, υπόχρεες είναι οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στους κλάδους συνεργείων επισκευής και συντήρησης οχημάτων, φανοποιείων, τοποθέτησης συναγερμών, ηχοσυστημάτων και οργάνων σε οχήματα, χώρων στάθμευσης, πλυντηρίων και επιχειρήσεων ενοικίασης αυτοκινήτων, μοτοσικλετών (δίτροχων, τρίτροχων, τετράτροχων), μοτοποδηλάτων, επιβατικών οχημάτων που προορίζονται για επαγγελματική ή προσωπική χρήση, επαγγελματικών οχημάτων, γεωργικών και λοιπών αυτοκινούμενων μηχανημάτων σύμφωνα με τους Κωδικούς Αριθμούς Δραστηριότητας του Παραρτήματος της παρούσας, το οποίο και αποτελεί αναπόσπαστο μέρος αυτής και ανεξάρτητα αν αυτοί αντιστοιχούν σε κύρια ή δευτερεύουσα δραστηριότητά τους.

Εξαιρούνται:

α) Οι οντότητες χρηματοδοτικής μίσθωσης (leasing). β) Οι οντότητες που λειτουργούν με συστήματα αυτοεξυπηρέτησης εφόσον τα παραστατικά αξίας εκδίδονται άμεσα με την ολοκλήρωση της υπηρεσίας. γ) Η καταγραφή εργασιών που λαμβάνουν χώρα από συνεργεία των οντοτήτων πώλησης καινούριων αυτοκινήτων, οι οποίες απαιτούνται για να κινηθούν τα καινούργια αυτοκίνητα και να παραδοθούν καθ’ όλα έτοιμα στους αγοραστές (π.χ. αποκήρωση). δ) Η εκμίσθωση θέσεων στάθμευσης σε κατόχους οχημάτων, από ιδιοκτήτες περιφραγμένων οικοπέδων, εφόσον η εκμίσθωση των θέσεων δεν συνοδεύεται από υπηρεσίες φύλαξης ή άλλες υπηρεσίες (παρκαδόρος, γραφείο, τηλέφωνο κ.λπ.), ο δε κάτοχος του οχήματος μισθώνει το χώρο με συγκεκριμένη κάθε φορά χρονική διάρκεια και διαθέτει αυτοτελή δυνατότητα εισόδου

και εξόδου. ε) Η επισκευή ή συντήρηση μερών ή εξαρτημάτων οχημάτων, εφόσον εισάγονται στην εγκατάσταση της υπόχρεης οντότητας άνευ του οχήματος που φέρει την πινακίδα κυκλοφορίας (πχ μηχανή οχήματος, αναμεικτήρας μεταφοράς σκυροδέματος). 4 στ) Η χρήση ιδιόκτητου χώρου στάθμευσης επιχειρήσεων για την φιλοξενία/εξυπηρέτηση πελατών τους, με ή χωρίς αντάλλαγμα. ζ) Η παροχή υπηρεσιών κινητού συνεργείου και επισκευής οχημάτων επί του τόπου της βλάβης ή σε άλλο υποδεικνυόμενο σημείο.

Ψηφιακό τέλος συναλλαγής επί συμβιβασμού

Επιβάλλεται Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής επί συμβάσεων συμβιβασμού του άρθρου 871 του Αστικού Κώδικα, με συντελεστή δύο κόμμα σαράντα τοις εκατό (2,40%) επί του συμφωνούμενου ποσού, όταν με τη σύμβαση συμφωνείται χρηματικό ποσό που ο ένας συναλλασσόμενος οφείλει στον έτερο, στο πλαίσιο συμβιβαστικής επίλυσης της διαφοράς, εφόσον:

α) τα συναλλασσόμενα μέρη ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα και ο συμβιβασμός γίνεται στο πλαίσιο αυτής, ή

β) τουλάχιστον ένας από τους συναλλασσόμενους είναι κεφαλαιουχική ή προσωπική εταιρεία που συστάθηκε στην ημεδαπή ή την αλλοδαπή. Σε διαφορετική περίπτωση, εφαρμόζεται συντελεστής τρία κόμμα εξήντα τοις εκατό (3,60%).

Υποκείμενος στο Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής επί της σύμβασης της παρ. 1 και υπόχρεος για την απόδοσή του είναι ο οφειλέτης της συμβιβαζόμενης απαίτησης.

 

ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ

Η αγοραία αξία της παραχώρησης κατοικίας σε εργαζόμενο ή εταίρο ή μέτοχο από ένα φυσικό ή νομικό πρόσωπο ή νομική οντότητα, για οποιοδήποτε χρονικό διάστημα ενός φορολογικού έτους, αποτιμάται στο ποσό του μισθώματος που καταβάλλει η επιχείρηση ή σε περίπτωση ιδιόκτητης κατοικίας σε ποσοστό τρία τοις εκατό (3%) επί της αντικειμενικής αξίας του ακινήτου.

 

Δείτε τις Φοροαπόψεις και στo Capital

Η επιστημονική ομάδα της ΑΡΤΙΟΝ

Με την επιμέλεια του κυρίου Γεωργίου Δαλιάνη

Το ανωτέρω κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και σε καμία περίπτωση δεν υποκαθιστά τις εξειδικευμένες συμβουλευτικές υπηρεσίες.

Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να απευθυνθείτε στην ARTION Α.Ε. (Πουρνάρα 9 Μαρούσι | +30 210 6009062 |  www.artion.gr).


Προσωρινές καταθέσεις για αύξηση κεφαλαίου

Του Γιώργου Δαλιάνη*

Η αύξηση κεφαλαίου είναι ένα από τα πλέον συνήθη εργαλεία χρηματοδότησης μίας εταιρείας. Στο πλαίσιο αυτό μπορεί να κατατεθούν χρήματα από εταίρους/μετόχους εν όψει μιας σκοπούμενης αύξησης κεφαλαίου. Τι γίνεται όμως εάν η αύξηση εν τέλει δεν ολοκληρωθεί;

Η αύξηση κεφαλαίου μίας εταιρείας ξεκινάει με μία απόφαση της Γενικής Συνέλευσης των μετόχων/εταίρων και σε εκτέλεση αυτής οι μέτοχοι/εταίροι που συμμετέχουν στην αύξηση καταθέτουν το ποσό της αύξησης στον εταιρικό λογαριασμό. Πριν την οριστική κατάθεση οι μέτοχοι δύνανται να καταθέσουν τα ποσά σε προσωρινό λογαριασμό προς αύξηση κεφαλαίου και η κεφαλαιοποίηση να γίνει σε μεταγενέστερο χρόνο.

Βασικά σημεία που εξετάζονται από τις ελεγκτικές αρχές όταν απαντώνται ποσά προοριζόμενα για αύξηση κεφαλαίου είναι τα εξής:

– Εξετάζεται εάν η κατάθεση είναι σύμφωνη με το εταιρικό συμφέρον.

Οι φορολογικές αρχές εξετάζουν τις καταθέσεις και κατά πόσον αυτές εξυπηρετούν τις ανάγκες της επιχείρησης.

Σημειώνουμε πως σε κάθε περίπτωση, θα πρέπει τα ποσά που κατατίθενται να δικαιολογούνται από τα εισοδήματα των εταίρων/μετόχων.

– Χρόνος παραμονής ως προσωρινή κατάθεση πριν την ολοκλήρωση της οριστικής αύξησης

Σύμφωνα με το άρθρο 26 του ν. 4308/20214 ορίζεται ότι: «1. Τα στοιχεία της καθαρής θέσης περιλαμβάνουν: 

(…)

α.2) οποιασδήποτε εισφοράς των ιδιοκτητών εφόσον υπάρχει ανέκκλητη δέσμευση κεφαλαιοποίησής της και υποχρέωση της οντότητας για έκδοση μετοχών ή άλλων συμμετοχικών τίτλων προς τους συνεισφέροντες εντός δώδεκα (12) μηνών από την ημερομηνία της εισφοράς». 

Συμπεραίνεται ότι εάν η κεφαλαιοποίηση δεν γίνει εντός της ανωτέρω προθεσμίας επιβάλλεται ψηφιακό τέλος συναλλαγής και καταλογίζονται τόκοι (βλ. ΔΕΔ 1620/2024).

Στο πλαίσιο άλλων αποφάσεων έχει κριθεί ότι η απαλλαγή από το τέλος χαρτοσήμου της κατάθεσης χρημάτων σε εμπορική εταιρεία για μελλοντική αύξηση του κεφαλαίου της, τελεί υπό την απαραίτητη προϋπόθεση της πραγματοποίησης της αύξησης αυτής. Σε περίπτωση που δεν πραγματοποιηθεί η αύξηση του κεφαλαίου για οποιονδήποτε λόγο θα πρέπει η λήπτρια των κατατεθέντων χρημάτων εταιρεία να επιστρέψει αυτά στον καταθέτη, προβαίνουσα σε σχετική εγγραφή στα βιβλία της (ΔΕΔ 1517/2017, ΔΕΔ 225/2020).

Βέβαια, αν οι καταθέσεις αυτές επιστρέφονται στους καταθέτες, τότε μπορεί να κριθεί ότι αυτό συνιστά δάνειο στην επιχείρηση και στην περίπτωση αυτή η κατάθεση επιβαρύνεται με ψηφιακό τέλος συναλλαγής 2,4% και τεκμαρτούς τόκους, με επιτόκιο το ισχύον για βραχυπρόθεσμες χορηγήσεις.

Εν κατακλείδι, είναι σκόπιμο τα χρήματα που προορίζονται για αύξηση κεφαλαίου να κεφαλαιοποιούνται σε σύντομο χρονικό διάστημα από την κατάθεσή τους, προκειμένου να αποφευχθεί τυχόν χαρακτηρισμός τους ως δάνειο/ταμειακή διευκόλυνση.

 

Δείτε το άρθρο και στo E-FOROLOGIA.gr

 

* Ο Γιώργος Δαλιάνης είναι Διευθύνων Σύμβουλος της Artion Α.Ε. & ιδρυτής του Ομίλου Artion, Οικονομολόγος Φοροτεχνικός.

Το ανωτέρω κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και σε καμία περίπτωση δεν υποκαθιστά τις εξειδικευμένες συμβουλευτικές υπηρεσίες. Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να απευθυνθείτε στην ARTION A.E (Πουρνάρα 9, Μαρούσι /210 6009062 / www.artion.gr)

 


Καθορισμός επιτοκίου ενδοομιλικών δανείων

Του Θάνου Δαλιάνη*

Μια πρόσφατη απόφαση της ΔΕΔ Αθήνας (1427/2024) φέρνει στο προσκήνιο ένα ζήτημα που απασχολεί πληθώρα ελληνικών επιχειρήσεων: τον ενδοομιλικό δανεισμό. Η απόφαση αυτή αποδεικνύει τη συνεχή εξέλιξη της τεχνογνωσίας των ελεγκτικών κέντρων και ειδικότερα των τμημάτων που εξετάζουν την τεκμηρίωση ενδοομιλικών συναλλαγών, αναδεικνύοντας τις αυξημένες γνώσεις και δυνατότητές τους.

Ενδοομιλικές συναλλαγές είναι οι συναλλαγές μεταξύ συνδεδεμένων μερών, όπως ορίζονται στο Άρθρο 2 του ΚΦΕ, με βάση συμμετοχή άνω του 33%, έλεγχο, ουσιώδη επιρροή ή συγγένεια. Οι επιχειρήσεις που πραγματοποιούν τέτοιες συναλλαγές οφείλουν να τις τεκμηριώνουν, σύμφωνα με το Άρθρο 50 του Ν.4172/2013 και τον Κώδικα Φορολογικών Διαδικασιών (Ν.4174/2013).

Οι ενδοομιλικοί δανεισμοί και οι αντίστοιχοι τόκοι αποτελούν ενδοομιλικές συναλλαγές και πρέπει να συμμορφώνονται με την αρχή των ίσων αποστάσεων (arm’s length principle), δηλαδή να έχουν όρους αντίστοιχους με εκείνους ανεξάρτητων επιχειρήσεων. Η εκπεσιμότητα των τόκων εξετάζεται βάσει των Άρθρων 22, 23, 49 και 50 του Ν.4172/2013 και των Οδηγιών του ΟΟΣΑ.

Η τεκμηρίωση γίνεται μέσω Φακέλου Τεκμηρίωσης, όπως προβλέπουν η ΠΟΛ.1097/2014 (όπως τροποποιήθηκε) και το Άρθρο 21 του Ν.4174/2013. Κρίσιμη είναι η συγκριτική ανάλυση επιτοκίων, λαμβάνοντας υπόψη το ύψος και τη διάρκεια του δανείου, την πιστοληπτική ικανότητα, την ύπαρξη εξασφαλίσεων, τη νομισματική βάση και το προφίλ κινδύνου. Τα συγκριτικά στοιχεία αντλούνται από βάσεις δεδομένων ή στατιστικά τραπεζικών επιτοκίων (π.χ. Τράπεζα της Ελλάδος).

Αν το επιτόκιο αποκλίνει από τις αγοραίες συνθήκες ή δεν τεκμηριώνεται η επιχειρηματική σκοπιμότητα της χρηματοδότησης, οι σχετικοί τόκοι μπορεί να χαρακτηριστούν μη εκπιπτόμενοι και η φορολογική διοίκηση να αναμορφώσει τη φορολογητέα βάση.

Η απόφαση της ΔΕΔ ξεχωρίζει για την πλήρη και εις βάθος εφαρμογή των Οδηγιών του ΟΟΣΑ, υπερβαίνοντας την καθημερινή πρακτική της ελληνικής πραγματικότητας και επιβάλλοντας τις αυστηρές απαιτήσεις της διεθνούς φορολογίας. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην έννοια του παρεπόμενου οφέλους που απολαμβάνουν οι θυγατρικές εταιρείες πολυεθνικών ομίλων.

Η διάταξη 10.71 των Οδηγιών αναφέρεται ειδικά στο παρεπόμενο όφελος και στη σύνδεσή του με τον ενδοομιλικό δανεισμό:

10.71: «Ιδιαίτερες εκτιμήσεις πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά τον καθορισμό του βαθμού πιστοληπτικής ικανότητας για μια συνδεδεμένη επιχείρηση ενός Πολυεθνικού ομίλου. Όταν ένας Πολυεθνικός όμιλος έχει αξιολογηθεί από ξένο οίκο αξιολόγησης, αυτή η αξιολόγηση μπορεί να είναι ενημερωτική για την ανάλυση των ελεγχόμενων χρηματοοικονομικών συναλλαγών του ομίλου. […] Αυτή η προσέγγιση συνεπάγεται τη συνεκτίμηση των παρεπόμενων ωφελειών και της βελτίωσης της πιστοληπτικής ικανότητας της συνδεδεμένης επιχείρησης ως αποτέλεσμα της συμμετοχής της στον όμιλο.»

Η θυγατρική εταιρεία, αν αιτούταν δανεισμό από ανεξάρτητο χρηματοπιστωτικό ίδρυμα, θα αξιολογούνταν όχι μόνο με βάση τη δική της πιστοληπτική ικανότητα, αλλά και με βάση την ευρύτερη οικονομική δύναμη του ομίλου. Συνεπώς, στον ενδοομιλικό δανεισμό, η τεκμηρίωση δεν μπορεί να στηρίζεται αποκλειστικά στο νομικό πρόσωπο που λαμβάνει τη χρηματοδότηση, αφού η συμμετοχή του σε έναν όμιλο συνιστά πρόσθετη εγγύηση.

Η αξιολόγηση της πιστοληπτικής ικανότητας δεν περιορίζεται στις κλασικές μητρικές και θυγατρικές εταιρείες. Κάθε εταιρεία με την οποία υπάρχει σύνδεση θεωρείται μέρος ενός ομίλου, και κατά την τεκμηρίωση του ενδοομιλικού επιτοκίου η πιστοληπτική ικανότητα πρέπει να εξετάζεται συνδυαστικά, σαν να πρόκειται για μια ενοποιημένη οντότητα. Στη συνέχεια, αυτή η εκτίμηση πρέπει να αντιπαραβάλλεται με εξειδικευμένα δεδομένα που καταγράφουν πραγματικά επιτόκια ανά βαθμό πιστοληπτικής ικανότητας.

Αξίζει να σημειωθεί ότι, στην υπό εξέταση υπόθεση, η προσφεύγουσα εταιρεία ήταν θυγατρική πολυεθνικού ομίλου. Το επιτόκιο με το οποίο δανείστηκε από την αλλοδαπή μητρική της εταιρεία δεν αντικατόπτριζε την πιστοληπτική ικανότητα του ομίλου, γεγονός που ο φορολογικός έλεγχος ορθώς έκρινε ότι παραβίαζε την αρχή των ίσων αποστάσεων. Το επιτόκιο αναπροσαρμόστηκε κατόπιν του φορολογικού ελέγχου στο 2,92% από  το 8,5%.

Στην πράξη, η εφαρμογή των σχετικών διατάξεων συνεπάγεται σημαντικό κόστος για πολλές οικογενειακές επιχειρήσεις, όπου η μετοχική βάση κατανέμεται μεταξύ συγγενών. Σε απλούστερες περιπτώσεις, είναι εφικτή η χρήση πιο προσιτών μεθοδολογιών, αποφεύγοντας τις δαπανηρές διαδικασίες που απαιτούν οι διεθνείς πρακτικές. Ενδεικτικά, το επιτόκιο δανείου που πρόσφατα παρασχέθηκε από ανεξάρτητο πιστωτικό ίδρυμα σε συνδεδεμένο μέρος μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως σημείο αναφοράς για τον καθορισμό του ενδοομιλικού επιτοκίου. Σε έλλειψη τέτοιων συγκριτικών δεδομένων, και όταν τα συνδεδεμένα μέρη είναι εγκατεστημένα αμφότερα στην Ελλάδα, σημείο αναφοράς μπορεί να αποτελέσει ο πίνακας επιτοκίων της Τράπεζας της Ελλάδος.

Ωστόσο, είναι σημαντικό να αναφέρουμε ότι ο αυθαίρετος καθορισμός επιτοκίου σε ενδοομιλικό δανεισμό, ειδικά για σημαντικά ποσά, μπορεί να προκαλέσει ειδικούς φορολογικούς ελέγχους από τις ομάδες της ΑΑΔΕ που έχουν δημιουργηθεί τα τελευταία χρόνια με αποκλειστική αρμοδιότητα την εξέταση ενδοομιλικών συναλλαγών.

Δείτε το άρθρο και στo CAPITAL.gr

 

* Ο Θάνος Δαλιάνης είναι Partner της GRAND VALUE, εταιρεία-μέλος του ΟΜΙΛΟΥ ARTION.

Το ανωτέρω κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και σε καμία περίπτωση δεν υποκαθιστά τις εξειδικευμένες συμβουλευτικές υπηρεσίες. Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να απευθυνθείτε στην ARTION A.E (Πουρνάρα 9, Μαρούσι /210 6009062 / www.artion.gr)

 


Παροχή εργασίας από τους εταίρους/μετόχους και ασφαλιστικές προεκτάσεις

Του Γιώργου Δαλιάνη με τη συνεργασία του Πέτρου Παπαπέτρου και της Νίκης Χατζοπούλου*

Είναι πολύ συχνό το φαινόμενο των κεφαλαιουχικών εταιρειών (Α.Ε., Ε.Π.Ε., Ι.Κ.Ε.) που δεν απασχολούν προσωπικό ή απασχολούν ελάχιστο προσωπικό και την παροχή εργασίας προς τους πελάτες την πραγματοποιούν οι μέτοχοι/εταίροι. Τι ισχύει από πλευράς ασφαλιστικών υποχρεώσεων σε αυτή την περίπτωση;

Είναι γεγονός ότι ο ασφαλιστικός νόμος 4387/2016 επέβαλε υπέρογκες ασφαλιστικές εισφορές στα φυσικά πρόσωπα που είχαν ατομικές επιχειρήσεις, αλλά και στους εταίρους των προσωπικών εταιρειών (Ο.Ε. και Ε.Ε.). Προς αποφυγή επιβάρυνσης με αυτές τις εισφορές, πολλοί επιχειρηματίες στράφηκαν στην ίδρυση Ι.Κ.Ε. για να καρπωθούν τα πλεονεκτήματα ως προς τη μη υποχρέωση ασφάλισής τους στον ΕΦΚΑ ως εταίρων.

Η λύση αυτή αποδείχθηκε σωστή και σε πολλές περιπτώσεις σωτήρια για όσο ίσχυε ο προαναφερόμενος νόμος, δημιούργησε όμως αρκετά προβλήματα στους εταίρους, όπως π.χ. η τήρηση διπλογραφικών βιβλίων και ό,τι συνεπάγεται αυτό, αλλά κυρίως δημιουργεί πολλά προβλήματα ιδιαίτερα σε αυτό θέμα που σήμερα εμείς θα προσπαθήσουμε να προσεγγίσουμε, το οποίο πιστεύουμε ότι είναι σοβαρό και εγκυμονεί κινδύνους ως προς τη λειτουργία, φορολογία και ασφαλιστική κάλυψη των υπηρεσιών που παρέχουν οι εταίροι στις εταιρείες στις οποίες συμμετέχουν.

Σύμφωνα με το ν. 4072/2012 που ρυθμίζει τις σχέσεις και την λειτουργία των προσωπικών εταιρειών (Ο.Ε. , Ε.Ε.) παράλληλα με το άρθρο 741 του Αστικού Κώδικα ορίζεται ότι «Με τη σύμβαση εταιρείας, δύο ή περισσότεροι έχουν αμοιβαίως υποχρέωση να επιδιώκουν με κοινές εισφορές, κοινό σκοπό ιδίως οικονομικό». Επίσης, στο άρθρο 742 του Α.Κ. ορίζεται ότι «Οι εισφορές των εταίρων μπορούν να συνίστανται σε εργασία τους, σε χρήματα ή σε άλλα αντικείμενα , καθώς και σε άλλη παροχή». Με τα άρθρα αυτά καθορίζεται μια εργασιακή σχέση η οποία δεν συγκεντρώνει όλα τα εννοιολογικά χαρακτηριστικά μιας εξαρτημένης εργασίας. Δεν υφίσταται σύμβαση εργασίας, διότι δεν καθορίζεται μηνιαίος μισθός και οι υποχρεώσεις του εταίρου ως εργαζόμενου δεν υπόκειται σε έλεγχο από εργοδότη, αναφορικά με την εκτέλεση συγκεκριμένων εντολών όσον αφορά τον τρόπο και το χρόνο που χαρακτηρίζει μια έμμισθη παροχή υπηρεσίας. Επίσης, δεν υπόκειται σε έλεγχο από υπηρεσίες του Δημοσίου, Επιθεώρησης Εργασίας και ΕΦΚΑ. Όμως σε κάθε περίπτωση νομίμως οι εταίροι προσωπικών εταιρειών παρέχουν τις υπηρεσίες τους στην εταιρεία η οποία και αυτή με την σειρά της, τις προσφέρει στους πελάτες έναντι αμοιβής.

Παράδειγμα

Δυο υδραυλικοί έχουν συστήσει μια Ο.Ε. και παρέχουν τις υπηρεσίες τους προς αυτήν χωρίς αμοιβή και αμείβονται από τα ετήσια κέρδη που θα προκύψουν. Το ίδιο ισχύει και σε περίπτωση εταιρείας μεταξύ των λογιστών. Εάν είχε υπογραφεί σύμβαση εργασίας θα υπήρχαν όλες οι υποχρεώσεις των μισθωτών τόσο για τους εταίρους (μισθωτούς) όσο και τις εταιρείες.

Από την παραπάνω ανάλυση προκύπτει ότι οι εταίροι των προσωπικών εταιρειών δεν υποχρεούνται στη σύναψη σύμβασης εξαρτημένης εργασίας με την εταιρεία στην οποία συμμετέχουν για τις υπηρεσίες που παρέχουν και κατ’ επέκταση είναι νόμιμες οι υπηρεσίες που παρέχουν οι εταιρείες στους πελάτες τους.

Αντίθετα, δεν ισχύει το ίδιο καθεστώς και για τις κεφαλαιουχικές εταιρείες ΑΕ, ΕΠΕ, ΙΚΕ. Στο παράδειγμα με τους υδραυλικούς και λογιστές που συμμετέχουν σε ΑΕ, ΕΠΕ, ΙΚΕ, και προσφέρουν τις επαγγελματικές τους υπηρεσίες, οι αντίστοιχοι εταίροι/μέτοχοι είναι υποχρεωμένοι να συνάψουν σύμβαση εξηρτημένης εργασίας με την εταιρεία. Στην πράξη όμως αυτό πολύ συχνά δεν εφαρμόζεται.

Τέλος, επειδή πολλά ερωτήματα που μας έχουν τεθεί σχετικά με την υποκατάσταση της έμμισθης σύμβασης εργασίας με τίτλο κτήσης (απόδειξη δαπάνης), θα θέλαμε να επισημάνουμε ότι ο τίτλος κτήσης καλύπτει τη λήψη υπηρεσιών για έκτακτες και ευκαιριακές ανάγκες. Για παράδειγμα σε μια ΙΚΕ που παρέχει λογιστικές υπηρεσίες για όλο το έτος, δεν μπορεί να καλυφθεί με τίτλο κτήσης διότι οι υπηρεσίες δεν είναι ευκαιριακού χαρακτήρα. Ανεξάρτητα από την αιτιολογία που θα αναφέρεται στον τίτλο κτήσης, οι ελεγκτικές αρχές θα μετατρέπουν αυτή σε έμμισθη σύμβαση εργασίας. Εξάλλου, επισημαίνουμε ότι ο τίτλος κτήσης επιβαρύνεται από τον Φεβρουάριο του 2019 με ασφαλιστικές εισφορές.

Κλείνοντας, θα θέλαμε να τονίσουμε προς αποφυγή σύγχυσης ότι στο παρόν άρθρο δεν θίγουμε το θέμα της αμοιβής των διαχειριστών και διευθυντών για τις εργασίες που παρέχουν για την διοίκηση της εταιρείας.

 

Δείτε το άρθρο και στo CAPITAL.gr

 

Ο Γιώργος Δαλιάνης είναι Διευθύνων Σύμβουλος της Artion Α.Ε. & ιδρυτής του Ομίλου Artion, Οικονομολόγος Φοροτεχνικός.

Ο Πέτρος Παπαπέτρου είναι Προϊστάμενος του τμήματος Μισθοδοσίας της Artion A.E.

Η Νίκη Χατζοπούλου είναι Δικηγόρος Παρ’ Αρείω Πάγω LL.M. & Διαμεσολαβήτρια, συνεργάτης της Artion A.E.

Το ανωτέρω κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και σε καμία περίπτωση δεν υποκαθιστά τις εξειδικευμένες συμβουλευτικές υπηρεσίες. Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να απευθυνθείτε στην ARTION A.E (Πουρνάρα 9, Μαρούσι /210 6009062 / www.artion.gr)

 


Φοροαπόψεις – 17/4/2025

Αμοιβές ΔΣ και ασφαλιστικές εισφορές

Οι αμοιβές ΔΣ υπάγονται σε ασφαλιστικές εισφορές ανεξάρτητα αν αποτελούν σταθερή αμοιβή ή προκύπτουν από τα κέρδη. Οι ασφαλιστικές εισφορές υπολογίζονται όπως οι εγκύκλιοι ΕΦΚΑ 4/2017 και ΕΦΚΑ 40/2022 ορίζουν. Εάν η αμοιβή κατ’ αποκοπή καταβάλλεται άπαξ κατ’ έτος, αυτή διαιρείται δια 12, κατανέμεται σε έκαστο μήνα του έτους και καταβάλλονται οι αναλογούσες ασφαλιστικές εισφορές. Εάν η αμοιβή καταβάλλεται τμηματικά ή υπό μορφή προκαταβολής (όποτε αυτή καταβάλλεται) θα υπολογίζονται και οι αναλογούσες ασφαλιστικές εισφορές στο καταβαλλόμενο ποσό.

Περιοδεύοντες πωλητές και bonus

Οι περιοδεύοντες πωλητές ανήκουν στην κατηγορία των αμειβομένων με κυμαινόμενες αποδοχές, οι οποίοι κατατάσσονται σε ασφαλιστικές κλάσεις, με απόφαση του Δ.Σ. του τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ (βλ. άρθρο 25 παρ. 5 του Α.Ν.1846/1951 όπως αντικαταστάθηκε και ισχύει).

Για τον υπολογισμό των εισφορών των αμειβομένων με κυμαινόμενες αποδοχές ισχύουν τα εξής:

  • Αν οι σταθερές μηνιαίες αποδοχές είναι ίσες ή μεγαλύτερες του 25πλασιου του τεκμαρτού ημερομισθίου, οι υπέρ του ΕΦΚΑ εισφορές υπολογίζονται επί του σταθερού ποσού, καθώς και στις πάσης φύσεως πρόσθετες αποδοχές (bonus, κ.λπ.).
  • Αν οι σταθερές μηνιαίες αποδοχές υπολείπονται του 25πλασιου του τεκμαρτού ημερομισθίου, οι υπέρ του ΕΦΚΑ εισφορές υπολογίζονται στο ποσό του τεκμαρτού ημερομισθίου ασχέτως του ύψους των συνολικών αποδοχών που εισπράττουν οι εργαζόμενοι της κατηγορίας αυτής κατά μήνα (ποσοστά και σταθερό μισθό).
  • Αν δεν καταβάλλονται σταθερές αποδοχές και η όλη αμοιβή συνίσταται σε ποσοστά, οι εργαζόμενοι ασφαλίζονται με βάση το τεκμαρτό ημερομίσθιο του ΕΦΚΑ, ασχέτως του ύψους των ποσοστών.

Διαδοχικές δωρεές και τεχνητή διευθέτηση

Στο πλαίσιο της υπ’ αριθ. 69/2025 απόφασης της ΔΕΔ (Θεσσαλονίκη) κρίθηκε ότι η δωρεά από υιό σε μητέρα και διαδοχικά σε σύντομο χρονικό διάστημα από τη μητέρα στον άλλο υιό ουσιαστικά αποτελεί καταστρατήγηση των διατάξεων περί φοροαπαλλαγής δωρεών από μέχρι του ποσού των 800.000 € (για τους συγγενείς α’ βαθμού) καθώς ο πραγματικός αποδέκτης της δωρεάς θεωρήθηκε ο αδελφός και για την πράξη αυτή δεν προβλέπεται φοροαπαλλαγή.

 

ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ

Σε μία ΑΕ το καταστατικό μπορεί να προβλέπει ότι μέλος του διοικητικού συμβουλίου είναι και νομικό πρόσωπο. Στην περίπτωση αυτή το νομικό πρόσωπο υποχρεούται να ορίσει ένα φυσικό πρόσωπο για την άσκηση των εξουσιών του νομικού προσώπου ως μέλους του διοικητικού συμβουλίου.

Δείτε τις Φοροαπόψεις και στo Capital

Η επιστημονική ομάδα της ΑΡΤΙΟΝ

Με την επιμέλεια του κυρίου Γεωργίου Δαλιάνη

Το ανωτέρω κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και σε καμία περίπτωση δεν υποκαθιστά τις εξειδικευμένες συμβουλευτικές υπηρεσίες.

Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να απευθυνθείτε στην ARTION Α.Ε. (Πουρνάρα 9 Μαρούσι | +30 210 6009062 |  www.artion.gr).


Φορολογική αντιμετώπιση δαπάνης ρουχισμού ελεύθερων επαγγελματιών

Του Γιώργου Δαλιάνη με τη συνεργασία της Νίκης Χατζοπούλου και της Αλεξάνδρας Δαλιάνη*

Μία απόφαση της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών (ΔΕΔ Αθήνας 4503/2021) ήρθε να ταράξει τα νερά, αναγνωρίζοντας ως παραγωγικές (εκπεστέες) τις δαπάνες ένδυσης των δικηγόρων με το σκεπτικό ότι η άσκηση του επαγγέλματος αυτού απαιτεί ένα συγκεκριμένο dress code. Φυσικά, αυτό αφορά και πλήθος άλλων επαγγελμάτων, με το τοπίο να παραμένει θολό για ορισμένες περιπτώσεις.

Με βάση τα άρθρα 22 και 23 ΚΦΕ ορίζεται ο τρόπος έκπτωσης των δαπανών των επιχειρήσεων. Ο νόμος 4172/2013 (ΚΦΕ) ήρθε να αντικαταστήσει τον ν. 2238/1994 και συγκεκριμένα στα άρθρα 22 και 23 λιτά αναφέρει ότι όλες οι παραγωγικές δαπάνες εκπίπτουν και στο άρθρο 23 περιοριστικά αναφέρεται ποιες δεν εκπίπτουν. Όμως, αφενός οι ελεγκτές και αφετέρου η ΔΕΔ βαδίζουν στα χνάρια της πολυνομίας του προηγούμενου ΚΦΕ και συγκεκριμένα του άρθρου 31 (εκατοντάδες σελίδες για το ποιες δαπάνες εκπίπτουν με βάση εγκυκλίους και αποφάσεις δικαστηρίων), με χαρακτηριστικότερες την εγκύκλιο 1005/2005 και 1036/2006.

Πιο συγκεκριμένα, οι δαπάνες που πραγματοποιούνται πρέπει να εξυπηρετούν τους σκοπούς της επιχείρησης και για να είναι εκπιπτόμενες από το εισόδημα πρέπει να πληρούν τις προϋποθέσεις των άρθρων 22 και 23 του ΚΦΕ:

α) πραγματοποιούνται προς το συμφέρον της επιχείρησης ή κατά τις συνήθεις εμπορικές συναλλαγές της, συμπεριλαμβανομένων και δράσεων εταιρικής κοινωνικής ευθύνης.

β) αντιστοιχούν σε πραγματική συναλλαγή και η αξία της συναλλαγής δεν κρίνεται κατώτερη ή ανώτερη της αγοραίας, στη βάση των στοιχείων που διαθέτει η Φορολογική Διοίκηση.

γ) εγγράφονται στα τηρούμενα βιβλία απεικόνισης των συναλλαγών της περιόδου κατά την οποία πραγματοποιούνται και αποδεικνύονται με κατάλληλα δικαιολογητικά.

Ερμηνεύοντας τα άρθρα 22 και 23 του ΚΦΕ, η απόφαση της ΔΕΔ (4503/2021) έκρινε ότι οι δαπάνες ένδυσης, που ανάγονται στην άσκηση της επιχειρηματικής δραστηριότητας του προσφεύγοντος (δικηγόρου) και αφορούν δαπάνες αγοράς κοστουμιών, υποκαμίσων, υποδημάτων καθώς και δαπάνες καθαρισμού τους, πρέπει να εκπέσουν από τα ακαθάριστα έσοδα αυτής, καθώς αφορούν αποκλειστικά την άσκηση του επαγγέλματος του δικηγόρου, το οποίο εκ φύσεως απαιτεί συγκεκριμένη ενδυματολογική πειθαρχία και ως εκ τούτου, επιβάλλει έναν αυστηρά καθορισμένο κώδικα ενδυμασίας (dress code). Φυσικά, ανάλογο dress code έχουν και πλήθος ελευθέρων επαγγελματιών (λογιστές, ασφαλιστές κ.α.).

Σε συνέχεια της απόφασης αυτής εκδόθηκε και η υπ’ αριθ. 1263/2024 απόφαση της ΔΕΔ, δια της οποίας τέθηκε ζήτημα τεκμηρίωσης της δαπάνης ένδυσης, ώστε να διαχωριστεί από την απλή προσωπική-καταναλωτική δαπάνη και να αναγνωριστεί ως επαγγελματική και άρα παραγωγική.

Χωρίς αμφισβήτηση εκπίπτουν οι δαπάνες που καταβάλλονται για αγορά ενδυμάτων που εξασφαλίζουν την ασφάλεια και υγιεινή εκτέλεσης της εργασίας (π.χ. σε χημικούς, εργαζομένους σε βιομηχανίες, νοσηλευτικό και ιατρικό προσωπικό κλινικών, ιατρείων, εργαστηρίων, αρτοποιίας και ζαχαροπλαστικής) καθώς και για το προσωπικό ξενοδοχείων, εστιατορίων που η ενδυμασία τους εξυπηρετεί την ομοιόμορφη εμφάνιση (βλ. ΠΟΛ  1016/2005 [υπό τον προϊσχύοντα ΚΦΕ] «Τέλος, με τις διατάξεις της νέας περίπτωσης Ρ’ αναγνωρίζονται, ως εκπεστέα δαπάνη από τα ακαθάριστα έσοδα των επιχειρήσεων, τα ποσά που καταβάλλουν αυτές για την αγορά ειδικής ενδυμασίας του προσωπικού τους, η οποία επιβάλλεται για λόγους υγιεινής ή ασφάλειας, ως απαραίτητη κατά την εκτέλεση των εργασιών τους. Περιπτώσεις δαπανών που εμπίπτουν στην περίπτωση αυτή είναι για παράδειγμα η αγορά ειδικής ενδυμασίας για τους χημικούς ή παρασκευαστές που εργάζονται σε βιομηχανίες, για το νοσηλευτικό προσωπικό κλινικών, για το προσωπικό εργαστηρίων αρτοποιίας, ζαχαροπλαστικής, για όλο το προσωπικό των ξενοδοχείων κλπ. Αντίθετα, δαπάνες αγοράς ειδικής ενδυμασίας που πραγματοποιούνται για λόγους αισθητικής, όπως συμβαίνει για παράδειγμα με το προσωπικό ορισμένων τραπεζών, δεν εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα, καθόσον η αγορά των ομοιόμορφων αυτών στολών δεν εξυπηρετεί λόγους υγιεινής ή ασφάλειας»).

Αντίθετα, δεν θεωρούνται παραγωγικές και δεν εκπίπτουν φορολογικά οι δαπάνες που γίνονται για λόγους αισθητικής και όχι για την εξυπηρέτηση αναγκών της άσκησης ενός επαγγέλματος.

Τέλος, ως προς το ΦΠΑ, θεωρούμε πως με βάση το άρθρο 35 του Κώδικα ΦΠΑ (ν. 5144/2024), εφόσον η δαπάνη ενδυμασίας αναγνωρίζεται προς έκπτωση, το ίδιο θα πρέπει να ισχύει και για τον αναλογούντα ΦΠΑ.

Οι προαναφερθείσες αποφάσεις άνοιξαν νέο χορό αντιπαραθέσεων μεταξύ των φορολογουμένων και των φορολογικών αρχών (ΚΕΜΕΦ, ΕΛΚΕ, ΔΟΥ, ΥΕΔΔΕ, ΣΔΟΕ) και οι ελεγκτές καλούνται να αποφασίσουν εάν μία τσάντα η οποία χαρακτηρίζεται ως χαρτοφύλακας και μάλιστα γνωστής πολυτελούς μάρκας εκπίπτει ως παραγωγική δαπάνη ή θεωρείται ως καταναλωτικό αγαθό προσωπικής χρήσης.

Από αυτό το μικρό παράδειγμα καταλαβαίνουμε ότι είναι θολό το πού μπορεί να μπει το όριο για το εν λόγω ζήτημα, γι’ αυτό πιστεύουμε ότι θα ήταν σκόπιμο να δοθούν περισσότερες διευκρινίσεις επί του θέματος από την Φορολογική Διοίκηση.

 

Δείτε το άρθρο και στo CAPITAL.gr

 

Ο Γιώργος Δαλιάνης είναι Διευθύνων Σύμβουλος της Artion Α.Ε. & ιδρυτής του Ομίλου Artion, Οικονομολόγος Φοροτεχνικός.

Η Νίκη Χατζοπούλου είναι Δικηγόρος Παρ’Αρείω Πάγω LL.M. & Διαμεσολαβήτρια, συνεργάτης της Artion A.E.

Η Αλεξάνδρα Δαλιάνη είναι Ασκούμενη Δικηγόρος.

Το ανωτέρω κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και σε καμία περίπτωση δεν υποκαθιστά τις εξειδικευμένες συμβουλευτικές υπηρεσίες. Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να απευθυνθείτε στην ARTION A.E (Πουρνάρα 9, Μαρούσι /210 6009062 / www.artion.gr)