Του Γιώργου Δαλιάνη

Οι εξαγγελίες της κυβέρνησης για το περιουσιολόγιο και την εφαρμογή του παίρνουν σάρκα και οστά. Η δημιουργία του, εντάσσεται στις μεταρρυθμίσεις για την πάταξη της φοροδιαφυγής, οι οποίες θα υποβληθούν στους Θεσμούς.

Γίνεται προσπάθεια το σχετικό έντυπο, που αφορά στο περιουσιολόγιο να ενσωματωθεί σε αυτό της Δήλωσης Φορολογίας Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων. Εάν αυτό, λόγω χρόνου, δεν καταστεί εφικτό, τότε με άλλο έντυπο εντός του έτους, οι Φορολογικοί Κάτοικοι Ελλάδας θα κληθούν να δηλώσουν όλα τα περιουσιακά τους στοιχεία όπως:

• Καταθέσεις σε Ελληνικά ή αλλοδαπά τραπεζικά ιδρύματα
• Συμμετοχές σε πάσης φύσεως νομικές οντότητες που εδρεύουν στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό
• Μετοχές εισηγμένες ή μη στο Ελληνικό, ή αλλοδαπά Χρηματιστήρια

Επίσης θα  δηλωθούν οι επενδύσεις σε:

• Κρατικά ή επιχειρηματικά ομόλογα
• Αμοιβαία κεφάλαια και swaps
• Επενδυτικά προϊόντα των ασφαλιστικών εταιρειών (κοινά προϊόντα με ασφάλεια ζωής ή άλλων κινδύνων). Γενικά, η δήλωση θα περιλαμβάνει τα πάσης φύσεως προϊόντα χρήματος.

Παράλληλα, στη δήλωση περιουσίας θα πρέπει να δηλωθούν τιμαλφή και άλλα κινητά περιουσιακά στοιχεία σημαντικής αξίας, όπως πίνακες ζωγραφικής και επενδύσεις σε πολύτιμα μέταλλα (χρυσός σε ράβδους ή λίρες). Για τα μετρητά, όπου και αν αυτά φυλάσσονται, θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή ώστε να αποδεικνύεται η ύπαρξή τους.

Το σύνολο των προαναφερόμενων περιουσιακών στοιχείων σε συνδυασμό με την ακίνητη περιουσία, που έχει στη διάθεσή του το Υπουργείο Οικονομικών, θα αποτελούν το ατομικό ηλεκτρονικό περιουσιολόγιο των Ελλήνων Φορολογικών Κατοίκων. Σκοπός είναι να αποτελέσει τη βάση ασφαλούς ελέγχου του ετήσιου εισοδήματος και της προσαύξησης της περιουσίας για καθένα από τα επόμενα έτη.

Για καλλιέργεια κλίματος εμπιστοσύνης με τους φορολογούμενους, το Υπουργείο Οικονομικών σχεδιάζει  μια μίνι περαίωση με την οποία θα καλεί εντός προθεσμίας σαράντα (40) ημερών τους φορολογούμενους να δηλώσουν αδήλωτα εισοδήματα από οποιοδήποτε πηγή, τα οποία θα φορολογηθούν με ένα συντελεστή από 15% έως 20%, χωρίς πρόστιμα και προσαυξήσεις. Στα εισοδήματα αυτά αφορούν και τα ποσά, που έχουν σταλεί με εμβάσματα στο εξωτερικό, ανεξάρτητα αν για κάποιες υποθέσεις έχουν εκδοθεί εντολές ελέγχου.

Σε άρθρο μας με τίτλο «Ρεαλιστικές προτάσεις για είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών», που δημοσιεύθηκε στο capital.gr στις 11/3/2015 προτείνουμε το Υπουργείο Οικονομικών να πάρει τολμηρές αποφάσεις, που  έχουν εισπρακτικό ενδιαφέρον, αλλά που να μπορούν να συμβάλλουν στην εμπέδωση κλίματος συνεργασίας και εμπιστοσύνης μεταξύ πολιτείας και φορολογούμενων, ώστε οι φορολογούμενοι να ανταποκριθούν στην προσπάθεια σύνταξης του ηλεκτρονικού περιουσιολόγιου.

Πιστεύουμε ότι θα πρέπει να είναι και η τελευταία ευκαιρία που δίνεται. Στο εξής θα πρέπει να εφαρμόζεται η νομοθεσία ισότιμα και να γίνεται πράξη η πάταξη της φοροδιαφυγής, προς κάθε κατεύθυνση χωρίς εκπτώσεις και συμβιβασμούς.

Του Γιώργου Δαλιάνη,

με τη συνεργασία του Γιώργου Ευσταθόπουλου δικηγόρου παρ’ Αρείω Πάγω, συνεργάτης της Artion A.E.

Στις 21.3.2015 ψηφίστηκε ο νόμος 4321/2015, στον οποίο, μεταξύ άλλων, περιλαμβάνεται η νέα και πιο βελτιωμένη ρύθμιση των ληξιπρόθεσμων οφειλών σε 100 δόσεις.

Με την ψήφιση του νόμου αυτού, αλλά και του προγενέστερου Ν. 4320/2015 (19.3.2015) και συγκεκριμένα του άρθρου 34, αναφορικά με τη διευκόλυνση των φορολογουμένων να πληρώσουν μέρος ή το σύνολο των υποχρεώσεων προς τη φορολογική διοίκηση με απαλλαγή από προσαυξήσεις, τόκους και πρόστιμα που τις επιβαρύνουν, καθίσταται πλέον δυνατή η εξαγωγή των πρώτων συμπερασμάτων και παρατηρήσεων.

Η κυβέρνηση θέλησε να διατηρήσει το καθεστώς της ευνοϊκής ρύθμισης των ληξιπρόθεσμων οφειλών σε 100 δόσεις, με μοναδική βελτίωση την απαλοιφή του ανωτάτου ορίου των οφειλών, αλλά και τη μείωση του ελάχιστου ποσού της μηνιαίας δόσης.

Σαφέστατα, η πίεση της ανάγκης για άμεση εξεύρεση πόρων, τη δεδομένη χρονική στιγμή, ενόψει των οικονομικών αναγκών της χώρας, αλλά και η αντίδραση των ευρωπαίων εταίρων δεν επέτρεψαν την υιοθέτηση γενναιότερων επιλογών. Συγκεκριμένα, επιλογές  όπως η επαναφορά της διοικητικής επίλυσης και του εξωδικαστικού συμβιβασμού ή ακόμα και η φημολογούμενη από ετών περαίωση των εκκρεμών φορολογικών υποθέσεων, ανάλογη του Ν. 3888/2010, θα οδηγούσε στην ταχεία είσπραξη φόρων και προστίμων, ως επίσης και στην αποσυμφόρηση των διοικητικών δικαστηρίων, όπως άλλωστε είχε καταδείξει το πρόσφατο παρελθόν.

Ειδικότερα, με τις διατάξεις των άρθρων 1 και επόμενα του Ν. 4321/2015, ο φορολογούμενος δύναται να ρυθμίσει τις ληξιπρόθεσμες μέχρι την 1.3.2015 οφειλές του, απαλλασσόμενος κατά ποσοστό από τις προσαυξήσεις και τους τόκους εκπρόθεσμης καταβολής που τις επιβαρύνουν (αλλά και τα πρόστιμα του Ν. 4174/2013 και του ΚΕΔΕ), ανάλογα με τον αριθμό των δόσεων που θα επιλέξει.

Ωστόσο, μία πρώτη παρατήρηση -παγίδα που θα πρέπει οι φορολογούμενοι να προσέξουν ιδιαιτέρως, είναι ότι δεν παρέχεται στο φορολογούμενο η δυνατότητα να επιλέξει τις ληξιπρόθεσμες οφειλές που θέλει να υπαγάγει στη ρύθμιση (άρθρο 1 παρ. 3). Η δυνατότητα υπαγωγής σε αυτή παρέχεται υποχρεωτικά για το σύνολο των ληξιπρόθεσμων οφειλών του, δηλαδή ακόμα και αυτών που έχουν αμφισβητηθεί δικαστικά και εκκρεμούν στα δικαστήρια.

Για την πλήρη ενημέρωση των φορολογουμένων, πρέπει να επισημανθεί ιδιαιτέρως, ότι οι ανωτέρω απαλλαγές εκ των προσαυξήσεων δεν αφορούν στις τυχόν επιβληθείσες δυνάμει καταλογιστικών πράξεων της φορολογικής διοίκησης προσαυξήσεις (π.χ. στον ΦΠΑ) ή στους πρόσθετους φόρους (π.χ. στη φορολογία εισοδήματος), αλλά αποκλειστικά και μόνο στις επιβληθείσες μετά την έκδοση των πράξεων αυτών προσαυξήσεις εκπρόθεσμης καταβολής του φόρου ή του προστίμου.

Αναλυτικότερα, εάν σε βάρος επιχείρησης ή φυσικού προσώπου έχει επιβληθεί, με μία οριστική πράξη προσδιορισμού του φόρου εισοδήματος, κύριος φόρος και πρόσθετος (λόγω ανακρίβειας της υποβληθείσας φορολογικής δήλωσης), ο οποίος υπολογίζεται με μία προσαύξηση της τάξεως του 2% για κάθε μήνα καθυστέρησης με ανώτατο όριο το 120%, η διά της υπαγωγής στη νέα ρύθμιση απαλλαγή από προσαυξήσεις δεν θα οδηγήσει στη μείωση του πρόσθετου φόρου. Δηλαδή ο φορολογούμενος θα πρέπει να ρυθμίσει σε δόσεις το σύνολο της «βασικής οφειλής» που προκύπτει από την άνω καταλογιστική πράξη (κύριος και πρόσθετος φόρος εισοδήματος). Η απαλλαγή αφορά μόνο στις επιβληθείσες προσαυξήσεις από το χρόνο, που η βασική οφειλή καθίσταται ληξιπρόθεσμη και εντεύθεν (το ίδιο ακριβώς ισχύει και για τον ΦΠΑ).

Γίνεται λοιπόν αντιληπτό, ότι το όφελος του φορολογούμενου συνίσταται αποκλειστικά στη δυνατότητα πληρωμής των υποχρεώσεών του σε μέχρι 100 δόσεις, δηλαδή στη διευκόλυνσή του. Κατά τα λοιπά, η βασική οφειλή του φορολογούμενου, διαμορφωθείσα με την επιβολή αμφίβολης νομιμότητας «τοκογλυφικών» τόκων (ήτοι προσαυξήσεων έως 120% και παλιότερα έως 300%) και τούτο λόγω της αδυναμίας της διοίκησης να πράξει εγκαίρως το ελεγκτικό της έργο (http://www.capital.gr/News.asp?id=2110934  ), παραμένει αμείωτη.

Περαιτέρω, η υπαγωγή των οφειλών στη ρύθμιση των 100 δόσεων δεν γίνεται «αζημίως» για το ελληνικό δημόσιο δηλαδή δεν «χαρίζεται» κάτι, αλλά για τις ρυθμιζόμενες οφειλές άνω των 5.000 ευρώ επιβάλλεται και ετήσιος τόκος 3% (άρθρο 2 παρ.2).

Ακολούθως, με τις επόμενες διατάξεις, ο νομοθέτης θέλησε να διευρύνει το πεδίο των οφειλών, που δύνανται να υπαχθούν στη νέα ρύθμιση.

Συγκεκριμένα, στο άρθρο 3 προβλέπεται η δυνατότητα να υπαχθούν στη ρύθμιση και οι οφειλές (ληξιπρόθεσμες μέχρι την 1.3.2015), που τελούν σε αναστολή (διοικητική ή δικαστική ή εκ του νόμου) ή έχουν υπαχθεί σε ρύθμιση ή διευκόλυνση τμηματικής καταβολής.  Ανεξάρτητα από κάποιο πρόβλημα της νομοτυπικής διατύπωσης της διάταξης αυτής, ως προς το σκέλος της υπαγωγής μίας ληξιπρόθεσμης έως την 1.3.2015 οφειλής, που τελεί σε αναστολή διοικητική, δικαστική ή και εκ του νόμου και σε σχέση πάντα με τις διατάξεις του επόμενου άρθρου 4, θεωρείται ορθή η υπαγωγή στη νέα ρύθμιση μίας οφειλής που έχει ήδη υπαχθεί σε σαφώς δυσμενέστερη για τον φορολογούμενο παλαιότερη ρύθμιση ή διευκόλυνση.

Στο άρθρο 4 (παρ. 1) παρέχεται η δυνατότητα να υπαχθούν στη ρύθμιση (μέχρι την 26.5.2015) οφειλές που έχουν βεβαιωθεί και αμφισβητηθεί ενώπιον της διοίκησης ή του δικαστηρίου, ανεξαρτήτως της ημερομηνίας, που αυτές καθίστανται ληξιπρόθεσμες. Μοναδική προϋπόθεση είναι η υποβολή δηλώσεως παραιτήσεως εκ μέρους του φορολογουμένου από την άσκηση του δικαιώματος προσβολής ή και του δικογράφου. Στην παρ. 2 του ίδιου άρθρου εντάσσονται και όλες οι υποθέσεις που αφορούν φορολογικά έτη και περιόδους μέχρι και τη χρήση 2014, στις οποίες η σχετική οφειλή έχει μεν καταχωρηθεί στα βιβλία εισπρακτέων εσόδων της φορολογικής διοίκησης, αλλά δεν έχει ολοκληρωθεί η διοικητική διαδικασία καταλογισμού των σχετικών φόρων και προστίμων. Πιθανολογούμε ότι αυτή είναι η ερμηνεία της διατάξεως , η οποία τυγχάνει μάλλον ατελής.

Εύλογα προκύπτει το εξής ερώτημα: Γιατί ο φορολογούμενος που έχει προσβάλει μία πιθανώς αυθαίρετη φορολογική εγγραφή και η υπόθεση εκκρεμεί στα διοικητικά δικαστήρια να προβεί στην περαίωση αυτής διά της υπαγωγής στη νέα ρύθμιση; Ποιο είναι το κίνητρο; Μόνο ο φόβος της εκ των υστέρων επιβολής προσαυξήσεων για το μεσολαβούν χρονικό διάστημα, δηλαδή μετά την έκδοση απορριπτικής αποφάσεως,  επιχείρημα όμως που δεν παρίσταται αρκετά πειστικό.

Επί παραδείγματι, φορολογούμενος που έχει προσβάλλει την επιβληθείσα το έτος 2014 απόφαση επιβολής προστίμου ΚΒΣ χρήσεως 2000 ή 2001 με βασικό επιχείρημα την παραγραφή της χρήσεως αυτής, ποιος ο λόγος να υπαχθεί στη νέα ρύθμιση;

Σύμφωνα με το άρθρο 5 η νέα ρύθμιση «χορηγείται ανά οφειλέτη και αφορά και τις οφειλές για τις οποίες αυτός ευθύνεται». Είναι προφανές ότι, παρά την απουσία ρητής πρόβλεψης, η διάταξη αυτή αφορά τους νομίμους εκπροσώπους – συνευθυνόμενα (με το νομικό πρόσωπο) φυσικά πρόσωπα, θέμα το οποίο θα αποτελέσει αντικείμενο άλλης ανάλυσης.

Προκύπτει, όμως το εξής ερώτημα. Για παράδειγμα, σε βάρος Ανωνύμου Εταιρείας έχει επιβληθεί κάποια πράξη καταλογισμού φόρου ή προστίμου και έχει αμφισβητηθεί ενώπιον της διοίκησης (ενδικοφανής διαδικασία) ή του αρμοδίου Δικαστηρίου (με προσφυγή) χωρίς να έχει εκδοθεί απόφαση. Είναι δυνατόν ο νόμιμος εκπρόσωπος – συνυπεύθυνο πρόσωπο για την καταβολή του φόρου ή προστίμου σύμφωνα με τις κείμενες φορολογικές διατάξεις να προβεί στην υπαγωγή της οφειλής αυτής στη νέα ρύθμιση; Ποια η τύχη της ενδικοφανούς ή δικαστικής διαδικασίας στην περίπτωση αυτή;

Συμπερασματικά, πρέπει να επισημανθεί ότι οι διατάξεις αυτές δημιουργούν πολλά ερωτήματα και προβληματισμούς. Θεωρούμε ότι ο σκοπός της Διοίκησης θα μπορούσε να ευδοκιμήσει, είτε με την επαναφορά της διοικητικής επίλυσης και του εξωδικαστικού συμβιβασμού (που στη περίπτωση αυτή θα υπήρχαν οι μειώσεις των πρόσθετων φόρων στο εισόδημα και των προσαυξήσεων στον ΦΠΑ), είτε με μία νέα περαίωση πανομοιότυπη με εκείνη του Ν. 3888/2010, που προέβλεπε την καταβολή ολοκλήρου του κύριου φόρου και ποσοστού 20% του πρόσθετου αλλά και των προσαυξήσεων, σε συνδυασμό με την δυνατότητα εξόφλησης σε μέχρι 100 δόσεις, ώστε να υπάρχει πραγματικό όφελος για τον φορολογούμενο και όχι απλά μία «διευκόλυνση».

Του Γιώργου Δαλιάνη

Το υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου “ρυθμίσεις για την επανεκκίνηση της  οικονομίας” αποτελεί ένα από τα πρώτα δείγματα γραφής της νέας κυβέρνησης και του νομοθετικού έργου της επί φορολογικών θεμάτων.

Στο παρόν κείμενο θα εστιάσουμε στην 1^η παράγραφο του άρθρου 21 του σχεδίου νόμου. Αίσθηση προκαλεί το γεγονός ότι δεν γίνεται καμία σχετική αναφορά στην αιτιολογική έκθεση, παρόλο που εφόσον ψηφιστεί χωρίς αλλαγές, θα αποτελέσει μία πολύ σημαντική παρέμβαση στον Κ.Φ.Ε..

Περιεκτικά το εν λόγω άρθρο, επιβάλει ως προϋπόθεση για την αναγνώριση ορισμένων δαπανών παρακράτηση ίση με το συντελεστή φόρου εισοδήματος για επιχειρηματική δραστηριότητα.  Εφόσον όμως, εντός δωδεκαμήνου από τη συναλλαγή, ο φορολογούμενος αποδείξει ότι πρόκειται περί συνήθους συναλλαγής σε τρέχουσες τιμές αγοράς, θα επιστρέφεται αζημίως για το Δημόσιο ο παρακρατηθείς φόρος στο φορολογούμενο. Οι δαπάνες που περιλαμβάνονται στη διάταξη είναι:

1. όσες καταβάλλονται σε πρόσωπα που είναι φορολογικοί κάτοικοι μη συνεργάσιμων κρατών (π.χ. Offshore και χώρες που αναφέρονται σε ετήσια λίστα χωρών που δημοσιεύει το υπουργείο οικονομικών).
2. όσες καταβάλλονται σε πρόσωπα κρατών με προνομιακό φορολογικό καθεστώς (π.χ. Κύπρος, Βουλγαρία, Ιρλανδία)
3. δαπάνες με συνδεδεμένα πρόσωπα χωρίς η συνδεόμενη εταιρεία να έχει συμμορφωθεί πριν τη διενέργεια της συναλλαγής ή την έκδοση του παραστατικού με τις υποχρεώσεις που επιβάλλονται από τον Κώδικα Φορολογικών Διαδικασιών (άρθρο 21 του ν. 4174/2013). Δηλαδή περιφραστικά, δεν τηρεί φάκελο τεκμηρίωσης ενδοομιλικών συναλλαγών.
4. δεν διαθέτει στην έδρα της ή σε συνδεδεμένη επιχείρηση την απαιτούμενη οργάνωση και υποδομή για τη διενέργεια – κατ’ επάγγελμα- ομοειδών συναλλαγών, κατά συνήθεια και επάγγελμα με τη συναλλαγή για την οποία εκδόθηκε το παραστατικό (επίπλαστη κατάσταση).

Μάλιστα, για τις δύο τελευταίες περιπτώσεις, εκτός από τη διενέργεια παρακράτησης, ο φορολογούμενος οφείλει προκειμένου να μην εμπίπτει στην μη έκπτωση της δαπάνης, και πριν τη διενέργεια του φορολογικού ελέγχου, να προσκομίσει πλήρη απόδειξη ότι δεν συντρέχουν για τη συγκεκριμένη εταιρεία οι αναφερόμενες κατά περίπτωση συνθήκες.

Τα ερωτηματικά βέβαια που γεννούνται είναι αρκετά.

• Στην υπό διαβούλευση διάταξη περιλαμβάνεται κάθε είδος δαπάνης, είτε πρόκειται για αγορές εμπορευμάτων και ανεξάρτητα μάλιστα αν υπάρχει φυσική διακίνηση αυτών είτε για λήψη υπηρεσιών. Μπορούν άραγε οι φοροελεγκτικοί μηχανισμοί, με τη σημερινή τους δομή, να διεκπεραιώσουν έναν τόσο μεγάλο όγκο ελέγχων, οι οποίοι θα αφορούν το σύνολο των συναλλαγών (ως προς τις δαπάνες) των ελληνικών επιχειρήσεων με Κύπρο και Βουλγαρία για παράδειγμα; Μάλιστα θα πρέπει η όποια απόδειξη του καλώς έχειν των συναλλαγών, άρα κι ο έλεγχος αυτής, να λάβει χώρα σε μικρό χρονικό διάστημα και συγκεκριμένα εντός δωδεκαμήνου από τη συναλλαγή.
• Αναφέραμε ως παράδειγμα συναλλαγές με δύο κράτη μέλη της Ε.Ε., που λόγω της μεγάλης διαφοράς των φορολογικών συντελεστών με τον δικό μας, είναι εύλογο και πρέπει να αποτελούν αντικείμενο ελέγχου. Όμως, η υποχρέωση παρακράτησης φόρου εν είδει εξασφάλισης, ώστε οι επιχειρήσεις να αυτοοδηγηθούν σε έλεγχο, ίσως και να αποτελεί ακόμα και καταστρατήγηση θεμελιωδών κανόνων της Ε.Ε., καθώς προφανώς και τίθενται θέματα περί ελεύθερου ανταγωνισμού. Καθόλα νόμιμες συναλλαγές με τα συγκεκριμένα κράτη μπορεί να αποφεύγονται, μόνο και μόνο για να αποφεύγεται η καταβολή σημαντικών ποσών στο ελληνικό κράτος ως παρακράτηση. Σωστά λοιπόν να ελεγχθούν αυτές οι συναλλαγές, κάτι που ήδη προβλεπόταν, αλλά ο τρόπος που προτείνεται είναι υπερβολικός και δύσκολα εφαρμόσιμος.
• Το άρθρο 21 του ν. 4174/2013 στο οποίο γίνεται αναφορά, περιλαμβάνονται προϋποθέσεις και χρονικά όρια για τη σύνταξη φακέλου τεκμηρίωσης καθώς και συνοπτική αναφορά του περιεχομένου του φακέλου. Ο φάκελος όμως έπεται τον ετήσιων συναλλαγών, πως λοιπόν δύναται μία συνδεόμενη εταιρεία να έχει συμμορφωθεί πριν τη διενέργεια της συναλλαγής ή την έκδοση του παραστατικού με τις υποχρεώσεις του άρθρου 21. Αναφέρεται απλά στην ύπαρξη παλαιότερου φακέλου ή και στην τιμολογιακή πολιτική κάθε συναλλαγής; Στην δεύτερη περίπτωση κι εφόσον μάλιστα απαιτούνται να προσκομιστούν αποδείξεις για την τήρηση των υποχρεώσεων του εν λόγω άρθρου, οι τιμολογιακές πολιτικές θα πρέπει να είναι καταγεγραμμένες πριν τη γένεση των συναλλαγών; Μάλλον θα πρέπει να ξαναγραφεί το συγκεκριμένο σημείο, αν μη τι άλλο για να γίνει πιο κατανοητό.
• Σε ό,τι αφορά την τέταρτη περίπτωση δαπανών που κατ’ αρχήν δεν αναγνωρίζονται, ενώ και πάλι δεν είναι λάθος η εστίαση σε τέτοιου είδους συναλλαγές, είναι μάλλον πρακτικά αδύνατος ο προτεινόμενος τρόπος ελέγχου αυτών. Πώς θα καθορίζει μία επιχείρηση ότι μία τρίτη εταιρεία με την οποία συναλλάσσεται, δεν έχει υποδομή για τις συναλλαγές που πραγματοποιεί, ώστε βάσει νόμου να διενεργεί παρακράτηση και να προσκομίσει αποδείξεις και τι θα περιλαμβάνουν αυτές οι αποδείξεις; Ακόμα κι αν στοχεύει στις προφανείς περιπτώσεις, θα πρέπει αυτές να περιγραφούν λεπτομερώς κι αυτό μάλλον είναι δύσκολο ως προς την αντικειμενικότητα.
• Το μεγαλύτερο ερώτημα όμως που τίθεται είναι γιατί η αποδιοργάνωση του ελεγκτικού μηχανισμού, να επιβαρύνει τις επιχειρήσεις με τεράστια κόστη και διαδικασίες, προσπαθώντας να αποδείξουν ότι δεν παρανομούν. Μάλιστα σε αρκετές περιπτώσεις 26% δεν είναι καν το περιθώριο κέρδους, πως είναι δυνατόν να ανταπεξέλθουν οι εταιρείες, σε επίπεδο ταμειακών ροών, σε τόσο μεγάλη παρακράτηση; Άλλο να ελέγχεσαι εις βάθος διατηρώντας όμως το αρχικό δικαίωμα του «τεκμηρίου αθωότητας» κι άλλο να αντιμετωπίζεσαι κατ’ αρχήν ως ένοχος και να καλείσαι να αποδείξεις το αντίθετο. Αυτό είναι μία πρακτική, που ομολογουμένως άρχισε η προηγούμενη διοίκηση και δεν πρέπει να συνεχιστεί.

 Πολύ φοβόμαστε ότι εφόσον ψηφιστεί το εν λόγω άρθρο στην παρούσα μορφή, θα οδηγηθούμε είτε σε εγκυκλίους που θα προσπαθούν να ερμηνεύσουν τη διάταξη και θα μεταθέτουν διαρκώς την εφαρμογή της, είτε τελικά ένας ακόμα νόμος θα κριθεί στην πράξη ανεφάρμοστος. Καθώς το νομοσχέδιο βρίσκεται σε διαβούλευση, πολλές αλλαγές δύνανται κι ελπίζουμε να υπάρξουν. Μία από τις μεγαλύτερες αναπτυξιακές μεταρρυθμίσεις που πρέπει να γίνουν, είναι η απλοποίηση και σταθεροποίηση του φορολογικού πλαισίου στην Ελλάδα. Αν είναι πάντως να καταλήξουμε πάλι σε έναν νέο Κ.Φ.Ε., καλύτερα να ξαναγραφεί από την αρχή, παρά δεκάδες νόμων να τροποποιούν μεμονωμένα άρθρα δημιουργώντας ασάφειες κι άρα παραθυράκια.

Του Γιώργου Δαλιάνη

Η ηγεσία του Υπουργείου Οικονομικών προσπαθεί να βρει λύσεις, ώστε να εισπράξει όσο δυνατόν περισσότερα από τα βεβαιωθέντα και ανείσπρακτα δισεκατομμύρια, που οφείλουν φυσικά και νομικά πρόσωπα. Η κινητοποίηση των ομολογουμένως αποδομημένων φοροελεγκτικών μηχανισμών, αλλά  κι ασφυκτική πίεση που ασκεί η εφαρμογή της αυτόφωρης διαδικασίας σε όλους ανεξαιρέτως τους οφειλέτες, δεν φαίνεται να αποδίδει τα αναμενόμενα. Τα αποτελέσματα δεν είναι καθόλου ικανοποιητικά και το ποσοστό είσπραξης περιορίζεται σε  μονοψήφια νούμερα.

Το αποθαρρυντικό όμως είναι ότι κι η πραγματική εισπραξιμότητα των ποσών αυτών είναι εξίσου χαμηλή. Οι λόγοι πολλοί και σύνθετοι, καθιστώντας τη λύση του προβλήματος ιδιαίτερα περίπλοκη.

Οι Έλληνες φορολογούμενοι, βιώνουν την παρατεταμένη οικονομική κρίση αλλά και την “κόπωση” από την υποχρέωση καταβολής διαρκώς νέων φόρων. Η επιβολή υπέρογκων προστίμων και προσαυξήσεων επί φορολογικών παραβάσεων, αλλά και σε απλές περιπτώσεις εκπρόθεσμης εξόφλησης φόρων, οδηγούν συχνά σε αντικειμενική αδυναμία αποπληρωμής των οφειλών προς το κράτος. Επίσης, εκατοντάδες χιλιάδες υποθέσεις φορολογίας βρίσκονται σε εκκρεμότητα στις δικαστικές αίθουσες, πολλές από τις οποίες θα μπορούσαν να λυθούν εξωδικαστικά, αν λαμβάνονταν τολμηρά μέτρα από τη Πολιτεία.

Με το παρόν κείμενο θα καταθέσουμε ορισμένες σκέψεις – προτάσεις, που θα συνέβαλαν στη ρεαλιστική αναπροσαρμογή των ληξιπρόθεσμων απαιτήσεων του ελληνικού δημοσίου και στην άμεση αύξηση στην είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών.

Μείωση πρόσθετων φόρων και προσαυξήσεων λόγω φορολογικής παράβασης

Σε περίπτωση διαπίστωσης εκ μέρους της φορολογικής αρχής οιασδήποτε παραβάσεως της κείμενης νομοθεσίας π.χ. στη φορολογία εισοδήματος και ΦΠΑ, καταλογίζονται υπέρογκα πρόσθετα ποσά σε βάρος των φορολογούμενων. Βεβαιώνεται όχι μόνο η διαφορά του κυρίου φόρου, την καταβολή του οποίου ο φορολογούμενος απέφυγε, αλλά και πρόσθετοι φόροι και προσαυξήσεις λόγω ανακρίβειας, υπολογιζόμενοι σε ποσοστό επί του προκύπτοντος κύριου φόρου.  Συγκεκριμένα, στην περίπτωση υποβολής ανακριβούς (κατά τη κρίση του ελέγχου) φορολογικής δήλωσης (προ της 31/12/2013), οι πρόσθετοι φόροι ανέρχονται σε ποσοστό 2% επί του προκύπτοντος κύριου φόρου και σε 3% επί του Φ.Π.Α., για κάθε μήνα καθυστέρησης από το χρόνο που ο φορολογούμενος όφειλε να καταβάλει τον οφειλόμενο φόρο, με ανώτατο όριο προσαυξήσεων το 120% του κύριου φόρου. Για παράδειγμα ισχύει το παράλογο, να απαιτείται κύριος φόρος 100€ και προσαυξήσεις 120€. Πρόκειται για κατάφορη αδικία καθώς εν πολλοίς οφείλεται στην αδυναμία της πολιτείας να επιτελέσει εγκαίρως το ελεγκτικό της έργο.  Μια δραστική μείωση των προσαυξήσεων πιστεύουμε ότι θα βρει πρόθυμους φορολογούμενους να αποδεχτούν μια συμβιβαστική λύση, για υποθέσεις που βρίσκονται στην διαδικασία εξέτασης από την επιτροπή (ενδικοφανούς προσφυγής) και για όσες υποθέσεις βρίσκονται στις δικαστικές αίθουσες.  Στην περίπτωση των ήδη  βεβαιωμένων οφειλών από τις Δ.Ο.Υ., που περιέχουν τέτοιες προσαυξήσεις, η ανταπόκριση θα είναι ακόμα μεγαλύτερη.

Άρση των συνεπειών στο κύρος των βιβλίων από τη λήψη εικονικών στοιχείων

Με την εφαρμογή από 1/1/2013 του Κώδικα Φορολογικής Απεικόνισης (ΚΦΑΣ) Ν.4093/2012, καταργήθηκαν οι διατάξεις του άρθρου 30 του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων (Κ.Β.Σ.) ΠΔ 186/92. Επίσης, με τον Ν.4110/2013  τροποποιήθηκε το άρθρο 32 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (Κ.Φ.Ε.) Ν.2238/94. Τα ανωτέρω είχαν ως αποτέλεσμα να αλλάξουν ριζικά οι προϋποθέσεις βάσει των οποίων κρίνονται τα βιβλία ανακριβή, οπότε κι ο  προσδιορισμός του εισοδήματος γίνεται εξωλογιστικά. Προτείνουμε οι πιο ελαστικές αυτές διατάξεις να έχουν αναδρομική ισχύ, για υποθέσεις προγενέστερες της 1/1/2013. Δεν είναι δυνατόν για μια φορολογική παράβαση, ο παραβάτης φορολογούμενος να καλείται τελικά να καταβάλει φόρους στο πενταπλάσιο. Ακόμη κι αν το επιθυμεί είναι αντικειμενικά αδύνατον να ανταποκριθεί σε υποχρεώσεις τέτοιου ύψους και δη στις σημερινές οικονομικές συγκυρίες. Επίσης, θα πρέπει να μειωθούν δραστικά τα πρόστιμα του Ν.2523/97, που προβλέπουν καταβολή ποσού του διπλάσιου της συναλλαγής και του τριπλασίου του αναλογούντος Φ.Π.Α.

Κατάργηση του ποινολογίου για εκπρόθεσμες υποβολές δηλώσεων ή και καταβολές φόρων

Η εφαρμογή από 1/1/2014 των άρθρων 53,54,57 και 59 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας Ν.4174/13 εισήγαγαν δρακόντειες διατάξεις. Τα πρόστιμα που επιβάλλονται για εκπρόθεσμες υποβολές δηλώσεων φορολογικών υποχρεώσεων και σε περιπτώσεις μη τήρησης φορολογικών διαδικασιών, είναι πέραν του δέοντος υψηλά. Σε περιπτώσεις μάλιστα παρακρατούμενων φόρων, τέτοιου είδους πρόστιμα επιβάλλονται ακόμα και στην εκπρόθεσμη καταβολή. Η μέχρι σήμερα εφαρμογή του νόμου δημιούργησε προβλήματα , τιμώρησε σε πολλές περιπτώσεις και μάλιστα με αμετροέπεια απλά ανθρώπινα λάθη, ενώ δεν κατάφερε να συνετίσει τους ασυνεπείς φορολογούμενους.

Αλλαγές στη ρύθμιση οφειλών

Διαγραφή προσαυξήσεων σε περίπτωση άμεσης εξόφλησης ή ρύθμιση του οφειλόμενου υπολοίπου σε 100 άτοκες δόσεις. Μια πιο ριζοσπαστική λύση θα ήταν η ρύθμιση να αφορά μόνο τις βιώσιμες επιχειρήσεις. Η αξιολόγηση των εταιρειών θα μπορούσε να γίνει βάσει μελετών βιωσιμότητας με προκαθορισμένο ελάχιστο περιεχόμενο και με ευθύνη των υπογραφόντων.  Συγκεκριμένοι δείκτες που μπορούν να προκύψουν από τις ήδη υποβληθείσες δηλώσεις εισοδήματος και ΦΠΑ και την συγκέντρωση όλων των οφειλών προς το δημόσιο, θα μπορούσαν να υποδείξουν άμεσα ποιες περιπτώσεις χρήζουν έλεγχο. Εφόσον βεβαίως προκύπτουν ουσιώδεις αποκλίσεις από την πραγματικότητα στην μελέτη, να επιβάλλονται κυρώσεις.  Πρέπει να πάψει πλέον η διοίκηση να εθελοτυφλεί και να δέχεται αιτήματα ρύθμισης από προφανώς πτωχευμένες επιχειρήσεις με ανύπαρκτο κύκλο εργασιών, που στην ουσία εμποδίζουν τις υπηρεσίες της και τη Δικαιοσύνη να πάρουν τα απαιτούμενα μέτρα για διασφάλιση των απαιτήσεων.

Κατάργηση της διαδικασίας ενδικοφανούς  προσφυγής και επαναφορά της διοικητικής επίλυσης των φορολογικών διαφορών

Η αδυναμία υλοποίησης της διαδικασίας ενδικοφανούς προσφυγής είναι δυστυχώς αναμφίβολο γεγονός. Σκοπός της είναι η αξιολόγηση και η εις βάθος εξέταση των διαφορών φορολογούμενου και διοίκησης, πριν αυτές φτάσουν στο Δικαστήριο. Η διαδικασία αυτή θεσπίσθηκε για να λειτουργήσει ως ανάχωμα στην άσκοπη, χρονοβόρα, επίπονη και συνάμα κοστοβόρα, τόσο για τον φορολογούμενο όσο και για το Δημόσιο, προσφυγή στη Δικαιοσύνη. Δυστυχώς, παρόλες τις πρόσφατες παρεμβάσεις της διοίκησης η διαδικασία εξακολουθεί να μην επιτελεί το ρόλο της. Πιστεύουμε ότι θα μπορούσε να επανέλθει με ουσιώδεις παρεμβάσεις και βελτιώσεις το προηγούμενο καθεστώς, παράλληλα με το δέλεαρ της μείωσης των προσαυξήσεων σε ποσοστό ίσο ή και μεγαλύτερο από τα τρία πέμπτα (3/5), που προέβλεπαν οι διατάξεις του άρθρου 70^Α του Ν.2238/94, ώστε ο φορολογούμενος να έχει ένα κίνητρο άμεσης περαίωσης της φορολογικής διαφοράς.

Μείωση ποσοστού προκαταβολής φόρου για προσφυγή στο Δικαστήριο

Ο φορολογούμενος για να προσφύγει στα Διοικητικά Δικαστήρια θα πρέπει να προηγηθεί η διαδικασία της ενδικοφανούς προσφυγής και να καταβληθεί το 50% του βεβαιωμένου ποσού, ώστε να τύχει την αναστολή πληρωμής του  υπόλοιπου ποσού. Το “ληστρικό”  αυτό ποσοστό θεσπίσθηκε ώστε να λειτουργήσει ως ανάχωμα, στις μαζικές προσφυγές στα Δικαστήρια από τους φορολογούμενους. Δυστυχώς, η εφαρμογή αυτής της διάταξης απέτυχε. Οι φορολογούμενοι αδυνατώντας να καταβάλλουν την υπέρογκη αυτή προκαταβολή, αφήνουν ολόκληρο το ποσό να βεβαιωθεί, με αποτέλεσμα το Δημόσιο να στερείται σημαντικών ποσών που θα εισέπραττε σύμφωνα με τις προηγούμενες διατάξεις. Πιστεύουμε ότι θα πρέπει να μειωθεί άμεσα το ποσοστό, όχι μόνο για  εισπρακτικούς  αλλά και για ηθικούς λόγους.  Η επιτάχυνση της δικαιοσύνης και η αντιμετώπιση του υπερκορεσμού των φορολογικών δικαστηρίων, όπως κι εμείς επισημάναμε πρέπει να αντιμετωπιστεί, όχι όμως στερώντας το αναφαίρετο δικαίωμα των φορολογούμενων να προσφεύγουν στην δικαιοσύνη, λόγω αδυναμίας καταβολής της απαιτούμενης προκαταβολής.

Έλεγχος εμβασμάτων στο εξωτερικό

Η κρίση οδήγησε πολλούς συμπολίτες μας στο να μεταφέρουν για ασφάλεια τις αποταμιεύσεις τους στο εξωτερικό. Δυστυχώς οι μαζικές εκροές κεφαλαίων δημιουργούν προβλήματα στο Ελληνικό τραπεζικό σύστημα και συνθήκες αποεπένδυσης στην ελληνική οικονομία. Η επιλογή αυτή, των προφανώς πιο ευκατάστατων ελλήνων πολιτών, σε μία τόσο δύσκολη κατάσταση για τη χώρα μας, μπορεί να κριθεί ποικιλοτρόπως. Δεν παύει όμως στα πλαίσια της Ενωμένης Ευρώπης και της ελεύθερης διακίνησης κεφαλαίων, αυτή καθεαυτή η μεταφορά των χρημάτων να αποτελεί νόμιμο δικαίωμα κάθε έλληνα πολίτη. Το διακύβευμα έγκειται στον εντοπισμό των εμβασμάτων που αποτελούν προϊόν φοροδιαφυγής. Όμως, το αντικειμενικό πρόβλημα είναι η αδυναμία να ελεγχθούν όλες αυτές οι συναλλαγές, ειδικά από τον υπάρχοντα ελεγκτικό μηχανισμό, κυρίως λόγω του μεγάλου όγκου κάθε υπόθεσης ξεχωριστά. Πιστεύουμε ότι  πρέπει να  δοθεί η δυνατότητα στους υπό έλεγχο φορολογούμενους να καταβάλουν ένα ποσό φόρου, εν είδει περαίωσης, ώστε να πάψει οποιαδήποτε ελεγκτική διαδικασία. Στα μεγάλα ποσά θα μπορούσε να επιβληθεί και μία πρόσθετη έκτακτη εισφορά για λίγα χρόνια σε περίπτωση που δεν επενδύεται τουλάχιστον διπλάσιο κεφάλαιο στην Ελλάδα. Οι επενδύσεις που θα πρέπει να είναι νέες, θα ελέγχονται με την λογική αναπτυξιακών νόμων κατά τα χρόνια της υλοποίησης πλέον πέντε ετών (π.χ. 10.000.000€ εμβάσματα στο εξωτερικό 1% εισφορά = 100.000€ για 3 χρόνια εφόσον δεν επενδύονται  200.000€ για κάθε ένα από τα τρία χρόνια εντός Ελλάδας).

Πιστεύουμε ότι για να εισπραχθούν άμεσα χρήματα πρέπει να παρθούν, άμεσες και τολμηρές αποφάσεις.

«Φορολογικές» προβλέψεις επισφαλών απαιτήσεων – Ο νέος τρόπος υπολογισμού – Μια «ταξινόμηση» της ΠΟΛ.1056/2.3.2015

Πηγή: Orion Audit

Κωνσταντίνος Ιωαν. Νιφορόπουλος
Ορκωτός ελεγκτής λογιστής – «ΩΡΙΩΝ Α.Ε.Ο.Ε.Λ».
Επιστημονικός Συνεργάτης Taxheaven.

Περιεχόμενα

1) ΕΙΣΑΓΩΓΗ.
2) ΔΙΚΑΙΟΥΧΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΕΠΙΣΦΑΛΕΙΩΝ.
3) ΕΞΩΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΩΝ «ΕΠΙΣΦΑΛΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ» ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΟΥ ΤΗΡΟΥΝ «ΑΠΛΟΓΡΑΦΙΚΑ ΒΙΒΛΙΑ»
4) ΕΙΔΙΚΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΣΕ ΟΡΙΣΜΕΝΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ.
5) ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΕΠΙ ΤΩΝ ΟΠΟΙΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΖΕΤΑΙ Ή ΔΕΝ ΥΠΟΛΟΓΙΖΕΤΑΙ Η ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΕΠΙΣΦΑΛΕΙΩΝ.
6) ΠΟΣΟΣΤΑ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ ΑΝΑΛΟΓΑ ΜΕ ΤΗΝ ΠΑΛΑΙΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ .
7) ΧΡΟΝΟΣ ΕΝΑΡΞΗΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΠΑΛΑΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ.
8) Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ «ΚΑΤΑΛΛΗΛΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΩΝ» ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ
9) ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΕΠΙΣΦΑΛΕΙΩΝ.
10) ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΠΟΥ ΕΧΕΙ ΕΠΙΒΑΡΥΝΕΙ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΧΡΗΣΕΩΝ.
11) ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ ΔΙΑΓΡΑΦΗΣ ( ΟΧΙ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ) ΕΠΙΣΦΑΛΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΧΩΡΙΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΠΙΠΤΩΣΗ.
12) ΒΑΣΙΚΕΣ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΟΥ ΤΡΟΠΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΠΟΥ ΠΡΟΕΒΛΕΠΕ Ο ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟΣ Ν. 2238/94 ΚΑΙ Ο ΙΣΧΥΟΝ Ν. 4172/2013.
13) ΤΥΧΗ ΤΟΥ ΣΥΣΣΩΡΕΥΜΕΝΟΥ ΕΩΣ 31-12-2013 ΥΠΟΛΟΙΠΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΕΠΙΣΦΑΛΩΝ.
14) ΕΠΙΛΟΓΟΣ.

1) ΕΙΣΑΓΩΓΗ.

Ο σχηματισμός πρόβλεψης σύμφωνα με το Ν. 2190/1920. ( « Η λογιστική βάση» )

Άρθρο 43. Κανόνες αποτίμησης «… 8. α) Οι απαιτήσεις που είναι ανεπίδεκτες είσπραξης αποσβένονται ολοσχερώς, ενώ οι επισφαλείς απαιτήσεις απεικονίζονται στον ισολογισμό με την πιθανή τους αξία κατά το χρόνο σύνταξής του … » . Η διαδικασία υπολογισμού/εκτίμησης των επισφαλειών δεν αλλάζει σε σχέση με τα προηγούμενη έτη. ( ανάλογες διατάξεις υπάρχουν και στα Ε.Λ.Π ). Βέβαια αν υπάρχει διαφορά μεταξύ «λογιστικής» και «φορολογικής» βάσης αυτό πρέπει να αναμορφωθεί φορολογικά.

Ο σχηματισμός πρόβλεψης σύμφωνα με το Φορολογικό Νόμο 4172/2013 (άρθρο 26 «Επισφαλείς απαιτήσεις» ). ( « Η φορολογική βάση» )

Ο ισχύον φορολογικός Νόμος, όπως και ο προηγούμενος ( Ν. 2238/1994 ), ορίζει ειδικό τρόπο υπολογισμού των προβλέψεων επισφαλειών που αναγνωρίζονται φορολογικά.

Στο παρόν άρθρο, αναλύουμε την διαδικασία σχηματισμού της «φορολογικής» πρόβλεψης επισφαλειών.

2) ΔΙΚΑΙΟΥΧΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΕΠΙΣΦΑΛΕΙΩΝ.

Δικαιούχοι είναι όλα τα νομικά πρόσωπα και νομικές οντότητες , ανεξάρτητα αν τηρούν διπλογραφικά ή απλογραφικά βιβλία, καθώς και για τα φυσικά πρόσωπα που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα. Σημειώνεται ότι οι προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις των υπόχρεων με απλογραφικά βιβλία υπολογίζονται με τις ίδιες ακριβώς προϋποθέσεις που εφαρμόζονται και στους υπόχρεους που τηρούν διπλογραφικά βιβλία.

3) ΕΞΩΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΩΝ «ΕΠΙΣΦΑΛΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ» ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΟΥ ΤΗΡΟΥΝ «ΑΠΛΟΓΡΑΦΙΚΑ ΒΙΒΛΙΑ»

Δεδομένου ότι τα νομικά πρόσωπα και νομικές οντότητες που τηρούν απλογραφικά βιβλία, καθώς και τα φυσικά πρόσωπα που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα και τα οποία επίσης τηρούν απλογραφικά βιβλία δεν τηρούν στα λογιστικά βιβλία τους υπόλοιπα λογαριασμών πελατών, θα παρακολουθούν τις επισφαλείς απαιτήσεις τους εξωλογιστικά, τηρώντας καταστάσεις ανά πελάτη ή χρεώστη και ανά συναλλαγή. Οι καταστάσεις αυτές θα ενημερώνονται κάθε φορά που λαμβάνει χώρα μεταβολή στο υπόλοιπο του επισφαλούς πελάτη και θα είναι διαθέσιμες στη Φορολογική Διοίκηση, όταν αυτές ζητηθούν, συνοδευόμενες από όλα τα απαραίτητα δικαιολογητικά έγγραφα που αποδεικνύουν τη λήψη των κατάλληλων ενεργειών και τον τρόπο υπολογισμού των προβλέψεων.

4) ΕΙΔΙΚΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΣΕ ΟΡΙΣΜΕΝΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ.

Για τις κατωτέρω κατηγορίες επιχειρήσεων, ισχύει (άλλος) ειδικός τρόπος, υπολογισμού της πρόβλεψης επισφαλειών :

(1) Οι τράπεζες (και οι συνεταιριστικές τράπεζες) μπορούν να εκπίπτουν προβλέψεις επισφαλών απαιτήσεων σε ποσοστό ένα τοις εκατό (1%) επί του ποσού του ετήσιου μέσου όρου των πραγματικών χορηγήσεων, όπως αυτό προκύπτει από τις μηνιαίες λογιστικές καταστάσεις τους.

(2) Το Εθνικό Ταμείο Επιχειρηματικότητας και Ανάπτυξης («ΕΤΕΑΝ ΑΕ»), το οποίο αποτελεί καθολικό διάδοχο της «ΤΕΜΠΜΕ ΑΕ», εφαρμόζεται ποσοστού 1% επί του ετήσιου μέσου όρου των εν ενεργεία εγγυήσεων.

(3) Οι εταιρείες χρηματοδοτικής μίσθωσης μπορούν να εκπίπτουν προβλέψεις επισφαλών απαιτήσεων σε ποσοστό μέχρι δύο τοις εκατό (2%) επί του συνολικού ύψους μισθωμάτων, τα οποία προκύπτουν από τις συμβάσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης, που έχουν συναφθεί μέσα στη διάρκεια του φορολογικού έτους.

(4) Οι εταιρείες πρακτορείας επιχειρηματικών απαιτήσεων (factoring) μπορούν να εκπίπτουν μέχρι ενάμιση τοις εκατό (1,5%) επί του μέσου ετήσιου ύψους των ποσών που ο φορέας έχει προεξοφλήσει έναντι απαιτήσεων που έχει αναλάβει να εισπράξει από εξαγωγική δραστηριότητα χωρίς δικαίωμα αναγωγής, καθώς και μέχρι ένα τοις εκατό (1%) επί του μέσου ετήσιου ύψους των ποσών των προεξοφλήσεων έναντι απαιτήσεων με δικαίωμα αναγωγής.

5) ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΕΠΙ ΤΩΝ ΟΠΟΙΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΖΕΤΑΙ Ή ΔΕΝ ΥΠΟΛΟΓΙΖΕΤΑΙ Η ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΕΠΙΣΦΑΛΕΙΩΝ.

(1) Υπολογίζεται επί απαιτήσεων που δημιουργήθηκαν από χονδρικές και λιανικές πωλήσεις ( δηλ. έναντι πελατών, τόσο του εσωτερικού όσο και του εξωτερικού ) : Για τον υπολογισμό των προβλέψεων για απόσβεση επισφαλών απαιτήσεων λαμβάνονται υπόψη και οι απαιτήσεις και από χονδρικές και από λιανικές πωλήσεις ή παροχή υπηρεσιών προς ιδιώτες, όπως για παράδειγμα στην περίπτωση των ιδιωτικών εκπαιδευτηρίων.

(2) Υπολογίζεται και επί απαιτήσεων που δεν προέρχονται από πελάτες. Δεν περιορίζεται η απόσβεση επισφαλών απαιτήσεων σε εκείνες που έχουν προέλθει μόνο από πελάτες αλλά καταλαμβάνει κάθε απαίτηση που δεν εισπράχθηκε ή δεν συμψηφίσθηκε. Για παράδειγμα, επιχείρηση, προκειμένου να κατασκευάσει αποθήκες, έχει συνάψει σύμβαση με κατασκευαστική εταιρεία, στην οποία κατέβαλε προκαταβολή 10.000 ευρώ. Η κατασκευαστική εταιρεία όμως περιήλθε σε παύση πληρωμών και δεν κατασκεύασε τις αποθήκες. Η επιχείρηση αυτή μπορεί να σχηματίσει πρόβλεψη για το ποσό της προκαταβολής.

(3) Δεν υπολογίζεται πρόβλεψη επί του μέρους των απαιτήσεων που προέρχονται από Φ.Π.Α. Στην αξία της απαίτησης, προκειμένου για τον υπολογισμό πρόβλεψης επισφαλών απαιτήσεων, δεν πρέπει να συμπεριλαμβάνεται ο ΦΠΑ με τον οποίο επιβαρύνονται οι πωλήσεις ή υπηρεσίες, καθόσον δεν αποτελεί ακαθάριστο έσοδο της επιχείρησης. [fusion_builder_container hundred_percent=”yes” overflow=”visible”][fusion_builder_row][fusion_builder_column type=”1_1″ background_position=”left top” background_color=” border_size=” border_color=” border_style=”solid” spacing=”yes” background_image=” background_repeat=”no-repeat” padding=” margin_top=”0px” margin_bottom=”0px” class=” id=” animation_type=” animation_speed=”0.3″ animation_direction=”left” hide_on_mobile=”no” center_content=”no” min_height=”none”][ Πρόκειται για «αντίφαση » της ερμηνευτικής που ενώ επιτρέπει την διαγραφή σε περιπτώσεις «προκαταβολών» ( δεν είναι έσοδο), επικαλείται τον ίδιο λόγο για να δικαιολογήσει τον μη υπολογισμό πρόβλεψης στο μέρος της απαίτησης που αφορά τον Φ.Π.Α (;) ]

(4) Λαμβάνονται υπόψη τυχόν επιστροφές ή εκπτώσεις επί των διενεργηθεισών πωλήσεων ή παρασχεθεισών υπηρεσιών.

(5) Δεν υπάρχει περιορισμός παλαιότητας της απαίτησης, για τον σχηματισμό της πρόβλεψης. Δηλαδή λαμβάνονται και εκείνες οι επισφαλείς απαιτήσεις που προέκυψαν πριν την 1/1/2014 και δεν είχαν διαγραφεί μέχρι τις 31/12/2013.

(6) Για την εξεύρεση του ποσού της ληξιπρόθεσμης απαίτησης, αυτό που λαμβάνεται υπόψη δεν είναι το συνολικό ανεξόφλητο υπόλοιπο του εκάστοτε πελάτη ή άλλου χρεώστη αλλά το ανεξόφλητο ποσό της κάθε μίας συναλλαγής με τον πελάτη αυτόν.

Συγκεκριμένα, στην περίπτωση πελατών επιχείρησης των οποίων οι οφειλές έχουν καταστεί ληξιπρόθεσμες και με τους οποίους υφίστανται πέραν της μίας συναλλαγές, οι προβλέψεις θα σχηματίζονται με διαφορετικά ποσοστά επί των οφειλομένων ποσών ανά συναλλαγή και επί τη βάσει του χρόνου που αυτά παραμένουν ανείσπρακτα.

(7) Ο σχηματισμός προβλέψεων επισφαλών απαιτήσεων δεν επιτρέπεται στις περιπτώσεις επισφαλών απαιτήσεων «κατά» των μετόχων ή εταίρων της επιχείρησης με ελάχιστο ποσοστό συμμετοχής δέκα τοις εκατό (10%) και των θυγατρικών εταιρειών της επιχείρησης με ελάχιστο ποσοστό συμμετοχής δέκα τοις εκατό (10%), εκτός αν για την αξίωση που αφορά αυτές τις οφειλές υπάρχει εκκρεμοδικία ενώπιον δικαστηρίου ή διαιτητικού δικαστηρίου, ή εάν ο οφειλέτης έχει υποβάλει αίτημα κήρυξης σε πτώχευση ή υπαγωγής σε διαδικασία εξυγίανσης ή σε βάρος του έχει εκκινήσει η διαδικασία αναγκαστικής εκτέλεσης.

(8) Δεν επιτρέπεται ο σχηματισμός προβλέψεων για επισφαλείς απαιτήσεις που καλύπτονται από ασφάλιση ή οποιαδήποτε εγγυοδοσία ή άλλη ενοχική ή εμπράγματη ασφάλεια

(9) Δεν επιτρέπεται ο σχηματισμός προβλέψεων για οφειλές του Δημοσίου ή των Ο.Τ.Α. ή για εκείνες που έχουν δοθεί με την εγγύηση αυτών των φορέων. Στις ανωτέρω εξαιρέσεις από το σχηματισμό προβλέψεων επισφαλών απαιτήσεων δεν περιλαμβάνονται και άρα είναι δυνατός ο σχηματισμός προβλέψεων για απαιτήσεις έναντι Ν.Π.Δ.Δ., δημόσιες επιχειρήσεις ή οργανισμούς, οργανισμούς κοινωνικής ασφάλισης, κ.λπ.

6) ΠΟΣΟΣΤΑ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ ΑΝΑΛΟΓΑ ΜΕ ΤΗΝ ΠΑΛΑΙΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ .

α) για ληξιπρόθεσμες απαιτήσεις μέχρι το ποσό των χιλίων (1.000) ευρώ που δεν έχουν εισπραχθεί για διάστημα άνω των δώδεκα (12) μηνών, ο φορολογούμενος δύναται να σχηματίσει πρόβλεψη επισφαλών απαιτήσεων σε ποσοστό εκατό τοις εκατό (100%) της εν λόγω απαίτησης, εφόσον έχουν αναληφθεί οι κατάλληλες ενέργειες για τη διασφάλιση του δικαιώματος είσπραξης της εν λόγω απαίτησης,

β) για ληξιπρόθεσμες απαιτήσεις άνω του ποσού των χιλίων (1.000) ευρώ που δεν έχουν εισπραχθεί για διάστημα άνω των δώδεκα (12) μηνών, ο φορολογούμενος δύναται να σχηματίσει πρόβλεψη επισφαλών απαιτήσεων, εφόσον έχουν αναληφθεί οι κατάλληλες ενέργειες για τη διασφάλιση του δικαιώματος είσπραξης της εν λόγω απαίτησης, σύμφωνα με τον ακόλουθο πίνακα:

Χρόνος υπερημερίας (σε μήνες)	Προβλέψεις (σε ποσοστό %)
>12	50
>18	75
>24	100

Στην έννοια της ληξιπρόθεσμης απαίτησης περιλαμβάνονται οι περιπτώσεις των απαιτήσεων εκείνων που η ημερομηνία εξόφλησής τους έχει παρέλθει και ειδικότερα:
7) ΧΡΟΝΟΣ ΕΝΑΡΞΗΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΠΑΛΑΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ.

α) σε περίπτωση που βάσει συμφωνητικού ή άλλου διακανονισμού παρέχεται στον πελάτη χρόνος πίστωσης για την αποπληρωμή της οφειλής, κρίσιμος χρόνος για την αφετηρία υπολογισμού του χρόνου υπερημερίας για την απαίτηση αυτή, είναι η παρέλευση του χρόνου πίστωσης,

β) σε περίπτωση που πέραν του τιμολογίου δεν υπάρχει σχετικό συμφωνητικό ή άλλος διακανονισμός, αφετηρία υπολογισμού του χρόνου είναι η ημερομηνία έκδοσης του παραστατικού,

γ) σε περίπτωση εξόφλησης απαιτήσεων με γραμμάτια, η ημερομηνία λήξης τους και με επιταγή, η ημερομηνία της επιταγής.

8) Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ «ΚΑΤΑΛΛΗΛΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΩΝ» ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ

Με βάση την αιτιολογική έκθεση του ν.4172/2013 προκύπτει ότι η προϋπόθεση της ανάληψης κατάλληλων ενεργειών για τη διασφάλιση δικαιώματος είσπραξης θέτει ένα ελάχιστο όριο για τη διεκδίκηση είσπραξης της απαίτησης, χωρίς να προσδιορίζει το μέσο για τη διεκδίκηση και κατά τούτο μπορεί να αναληφθεί οποιαδήποτε ενέργεια για την είσπραξη, αρκεί να είναι πρόσφορη για τη διασφάλιση του δικαιώματος είσπραξης. Σε κάθε περίπτωση ο κατάλληλος ή μη χαρακτήρας, ως θέμα πραγματικό, κρίνεται ad hoc με βάση το ύψος της απαίτησης, το φερέγγυο ή μη του καθ’ ου η απαίτηση, καθώς και από άλλους παράγοντες και εναπόκειται στην κρίση της ελεγκτικής αρχής. Ωστόσο οι όποιες ενέργειες, που εξαρτώνται από το ύψος της απαίτησης και την φερεγγυότητα του πελάτη, θα πρέπει να διασφαλίζουν το δικαίωμα της επιχείρησης να εισπράξει τις απαιτήσεις της. Πέραν της άσκησης ένδικου βοηθήματος και της αίτησης για λήψη ασφαλιστικών ή αναγκαστικών μέτρων, κατάλληλες ενέργειες είναι η σφράγιση μίας επιταγής από την εκδότρια τράπεζα, η κατάθεση όλων των απαραίτητων δικαιολογητικών για την έκδοση διαταγής πληρωμής, κ.λπ.

Διευκρινίζεται ότι το δικαίωμα της επιχείρησης να εισπράξει τις απαιτήσεις της δεν διασφαλίζεται από ενέργειες όπως η ανάθεση διεκδίκησης της απαίτησης σε τρίτους (εισπρακτικές εταιρείες) ή η φραγή/διακοπή της παροχής υπηρεσιών στην περίπτωση εταιρειών κινητής τηλεφωνίας, κ.λπ.

Οι όποιες ενέργειες έχουν ήδη ληφθεί πριν την 01.01.2014 για τη διασφάλιση του δικαιώματος είσπραξης και χαρακτηρίζονται ως κατάλληλες με βάση την παρούσα λαμβάνονται υπόψη για την εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου αυτού και οι συγκεκριμένες ενέργειες δεν απαιτείται να επαναληφθούν.

Στην περίπτωση που οι επιχειρήσεις δεν προέβησαν σε κατάλληλες ενέργειες για τη διασφάλιση του δικαιώματος είσπραξης, οι προβλέψεις επισφαλών απαιτήσεων δεν θα αναγνωρίζονται φορολογικά και η επιχείρηση θα πρέπει να προβαίνει στη σχετική φορολογική αναμόρφωση των λογιστικών αποτελεσμάτων.

9) ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΕΠΙΣΦΑΛΕΙΩΝ.

(1) Η επιχείρηση θα πρέπει να ελέγξει το χρόνο που παραμένουν ανείσπρακτα τα τιμολόγια ( στο σύνολο ή μέρος αυτών ) , σύμφωνα με την κλίμακα που αναφέρετε ανωτέρω ( παρ. 6 ). Σημειώνεται ότι ο χρόνος έναρξης της παλαιότητας ορίζεται κατά περίπτωση ( δες : παρ. 7 ).

(2) Ελέγχουμε ότι για τα ποσά των απαιτήσεων, για τα οποία θα υπολογίσουμε πρόβλεψη, έχουν ληφθεί οι «κατάλληλες ενέργειες», για τη διασφάλιση δικαιώματος είσπραξης.

(3) Για τα για τα ποσά αυτά των απαιτήσεων, για τα οποία έχουν ληφθεί οι «κατάλληλες ενέργειες», διαχωρίζεται από την συνολική αξία του κάθε τιμολογίου, το ποσό του Φ.Π.Α.

(4) Πολλαπλασιάζουμε το ποσό μετά την αφαίρεση του Φ.Π.Α, επί τον ανάλογο συντελεστή , ανάλογα με την παλαιότητα της απαίτησης.

(5) Αθροίζουμε τα επιμέρους ποσά όλων των περιπτώσεων και καταχωρούμε την σχετική λογιστική εγγραφή :

• (χ) Λογ. 68.ΧΧ «Προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις » ή 83.11 «προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις»
• (π) Λογ. 44.11 Προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις.

Η δαπάνη αυτή, αναγνωρίζεται φορολογικά.

Για λόγους λογιστικής τάξεως, πρέπει να χρησιμοποιήσουμε διαφορετικό υπολογαριασμό σε σχέση με τους υπολογαριασμούς που έχουμε χρησιμοποιήσει για την καταχώρηση των προβλέψεων έως 31-12-2013 και των προβλέψεων ( εφόσον είχαμε τέτοια περίπτωση ), που δεν αναγνωρίζονταν φορολογικά.

Παράδειγμα:

Έστω ότι η επιχείρηση «ΑΛΦΑ ΑΕ», με φορολογικό έτος 1.1.2014 – 31.12.2014, εμφανίζει στο τέλος του φορολογικού της έτους ανεξόφλητο υπόλοιπο απαίτησης του πελάτη της «ΒΗΤΑ ΑΕ», με τον οποίο έχει παραπάνω της μίας συναλλαγές, συνολικού ύψους 15.000 ευρώ. Το ανεξόφλητο αυτό υπόλοιπο αντιστοιχεί σε τρία (3) τιμολόγια το πρώτο εκ των οποίων φέρει ημερομηνία έκδοσης 01.02.2013, είναι αξίας 10.000 ευρώ και για το οποίο παραμένει ανεξόφλητο υπόλοιπο 4.000 ευρώ. Το δεύτερο τιμολόγιο φέρει ημερομηνία 15.07.2013, είναι αξίας 12.000 ευρώ και για το οποίο παραμένει ανεξόφλητο υπόλοιπο 7.000 ευρώ. Το τρίτο τιμολόγιο φέρει ημερομηνία 30.06.2014, είναι αξίας 4.000 ευρώ και είναι ανεξόφλητο στο σύνολό του. Η επιχείρηση αυτή έχει προβεί σε όλες τις κατάλληλες ενέργειες για τη διασφάλιση του δικαιώματος είσπραξης των εν λόγω απαιτήσεων.

Για να υπολογίσει τις εκπιπτόμενες προβλέψεις επισφαλών απαιτήσεων στις 31.12.2014, η επιχείρηση θα πρέπει να ελέγξει το χρόνο που παραμένουν ανείσπρακτα τα τιμολόγια. Για το τρίτο τιμολόγιο η επιχείρηση δεν μπορεί την ως άνω ημερομηνία να σχηματίσει πρόβλεψη, καθώς δεν έχει παρέλθει το απαιτούμενο 12μηνο. Για το δεύτερο τιμολόγιο η επιχείρηση μπορεί να σχηματίσει επί του οφειλόμενου υπολοίπου 7.000 ευρώ ποσοστό ίσο με 50%, άρα πρόβλεψη ίση με 3.500 ευρώ, καθόσον παρήλθε το 12μηνο αλλά όχι το 18μηνο. Τέλος, για το πρώτο τιμολόγιο η επιχείρηση μπορεί να σχηματίσει επί του οφειλόμενου υπολοίπου 4.000 ευρώ ποσοστό ίσο με 75%, άρα πρόβλεψη ίση με 3.000 ευρώ, καθόσον παρήλθε το 18μηνο αλλά όχι το 24μηνο. Κατά συνέπεια, για τον πελάτη «ΒΗΤΑ ΑΕ» η επιχείρηση δικαιούται να σχηματίσει προβλέψεις επισφαλών απαιτήσεων, αναγνωριζόμενες φορολογικά, συνολικού ύψους 6.500 ευρώ.

Στις 31.12.2015 υφίστανται τα ίδια ως άνω ανείσπρακτα υπόλοιπα, με αυτά της 31.12.2014. Η επιχείρηση θα σχηματίσει πρόβλεψη για το τρίτο τιμολόγιο ίση με το 50% του ανεξόφλητου υπολοίπου του, ήτοι 50% x 4.000 = 2.000 ευρώ, για το δεύτερο τιμολόγιο 100% επί του ανεξόφλητου υπολοίπου του, αφαιρουμένου του ποσού πρόβλεψης που σχηματίστηκε στις 31.12.2014, ήτοι 100% x 7.000 – 3.500 = 3.500 ευρώ και για το πρώτο τιμολόγιο θα σχηματίσει πρόβλεψη ίση με το ανεξόφλητο υπόλοιπό του επί το συντελεστή 100%, αφαιρουμένου του ποσού πρόβλεψης που σχηματίστηκε στις 31.12.2014, ήτοι 100% x 4.000 – 3.000 = 1.000 ευρώ.

10) ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΠΟΥ ΕΧΕΙ ΕΠΙΒΑΡΥΝΕΙ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΧΡΗΣΕΩΝ.

Η πρόβλεψη επισφαλών απαιτήσεων, ανακτάται άμεσα με τη μεταφορά αυτής της πρόβλεψης στα κέρδη της επιχείρησης, εφόσον η απαίτηση: α) καταστεί εισπράξιμη ή β) διαγραφεί.

Σημειώνεται ότι δεν τίθεται χρονικός περιορισμός για την υποχρέωση διαγραφή της πρόβλεψης.

11) ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΔΙΑΓΡΑΦΗΣ ( ΟΧΙ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ) ΕΠΙΣΦΑΛΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΧΩΡΙΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΠΙΠΤΩΣΗ.

Η απαίτηση δύναται να διαγραφεί για φορολογικούς σκοπούς μόνον εφόσον πληρούνται σωρευτικά οι τρείς προϋποθέσεις: α) έχει προηγουμένως εγγραφεί ποσό που αντιστοιχεί στην οφειλή ως έσοδο, β) έχει προηγουμένως διαγραφεί από τα βιβλία του φορολογούμενου και γ) έχουν αναληφθεί όλες οι κατά νόμο ενέργειες για την είσπραξη της απαίτησης.

Ειδικότερα, όσον αφορά στην τρίτη προϋπόθεση με την οποία απαιτείται να έχουν αναληφθεί όλες οι κατά νόμο ενέργειες για την είσπραξη της απαίτησης, διευκρινίζεται ότι με αυτές πρέπει να αποδεικνύεται ότι η σχετική απαίτηση είναι ανεπίδεκτη είσπραξης, δηλαδή ότι ο οφειλέτης είναι πράγματι αφερέγγυος. Η αφερεγγυότητά του μπορεί να αποδεικνύεται ενδεικτικά από τα ακόλουθα:

α) τελεσίδικη απόφαση δικαστηρίου με την οποία να υποχρεώνεται ο οφειλέτης σε εξόφληση,

β) πιστοποιητικό υποθηκοφυλακείου από το οποίο να προκύπτει, κατά περίπτωση, η μη ύπαρξη περιουσιακών στοιχείων του οφειλέτη ή τα υπάρχοντα τοιαύτα με τα τυχόν βάρη τους,

γ) σε περίπτωση διενέργειας πλειστηριασμού σε βάρος της περιουσίας του οφειλέτη, είτε κατά τη διαδικασία αναγκαστικής εκτέλεσης είτε συνεπεία μη επιτεύξεως πτωχευτικού συμβιβασμού, αντίγραφο του πίνακα κατάταξης ή διανομής από συμβολαιογράφο που ορίστηκε για τον πλειστηριασμό της περιουσίας του οφειλέτη, από τον οποίο να προκύπτει η μη ικανοποίηση του δανειστή από το εκπλειστηρίασμα,

δ) τη συμφωνία εξυγίανσης που επικυρώνεται από το πτωχευτικό δικαστήριο σύμφωνα με το έκτο Κεφάλαιο του Πτωχευτικού Κώδικα (ν.3588/2007), με την οποία προβλέπεται, μεταξύ άλλων, και η μείωση των απαιτήσεων των πιστωτών έναντι της επιχείρησης (προπτωχευτική διαδικασία),

ε) σε περίπτωση επιχείρησης που κηρύσσεται σε κατάσταση πτώχευσης και από τους επίσημους ισολογισμούς της προκύπτει ότι η επιχείρηση αυτή δεν έχει περιουσιακά στοιχεία (ακίνητα, πάγια, χρεόγραφα κλπ.) για να ικανοποιήσει τους οφειλέτες της. Στην περίπτωση αυτή δεν απαιτείται να έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία της πτώχευσης. Επομένως, η κήρυξη του οφειλέτη σε κατάσταση πτώχευσης λόγω παύσης πληρωμών δεν επιφέρει από μόνη της απόσβεση της απαίτησης.

στ) σε περίπτωση διακοπής εργασιών κεφαλαιουχικών εταιρειών. Τα ανωτέρω είναι ενδεικτικά ούτως ώστε να μην αποκλεισθούν και άλλα τα οποία, είτε από μόνα τους, είτε σε συνδυασμό με τα ανωτέρω, είναι σε θέση να αποδείξουν ότι δεν είναι δυνατή η είσπραξη της απαίτησης. Σε κάθε περίπτωση όμως η επιχείρηση, η οποία φέρει και το βάρος της απόδειξης για την απώλεια συγκεκριμένης απαίτησης, οφείλει όταν της ζητηθεί να προσκομίσει τα δικαιολογητικά εκείνα που διαθέτει στην αρμόδια για τον έλεγχό της φορολογική αρχή η οποία και θα κρίνει τελικά ως θέμα πραγματικό την επισφάλεια και το ανεπίδεκτο της είσπραξης.

ζ) Βεβαιώσεις ή επιστολές δικηγόρων για την αδυναμία είσπραξης της απαίτησης δεν αποτελούν απόδειξη της αφερεγγυότητας του οφειλέτη. Ομοίως, η έκδοση ακάλυπτης επιταγής και η σχετική καταδίκη για την έκδοση αυτή δεν δημιουργούν μόνες τους ούτε αποδεικνύουν εξ αντικειμένου την αφερεγγυότητα του οφειλέτη.

η) Όταν η απαίτηση απορρέει από την πώληση κινητών πραγμάτων με τον όρο παρακράτησης της κυριότητας από τον πωλητή μέχρι την αποπληρωμή του τιμήματος, δεν μπορεί να γίνει διαγραφή αυτής πριν από την περαίωση της διαδικασίας διεκδίκησης και επιστροφής στην πωλήτρια επιχείρηση του πωληθέντος και μη εξοφληθέντος από τον αγοραστή πράγματος ή πριν την περαίωση της διαδικασίας δικαστικής επιδίωξης για την αποπληρωμή του τιμήματος.

12) ΒΑΣΙΚΕΣ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΟΥ ΤΡΟΠΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΠΟΥ ΠΡΟΕΒΛΕΠΕ Ο ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟΣ Ν. 2238/1994 ΚΑΙ Ο ΙΣΧΥΟΝ Ν. 4172/2013.

(1) Ο προηγούμενος νόμος προέβλεπε υπολογισμό με βάση ποσοστό ( 0,5% ) επί του τζίρου, ενώ ο ισχύον Νόμος εισάγει τα κριτήρια της «παλαιότητας» της απαίτησης και της λήψης «κατάλληλων ενεργειών», για την είσπραξη της απαίτησης.

(2) Η πρόβλεψη επισφαλών απαιτήσεων βάσει του νέου Ν. 4172/2013 δεν προβλέπει ανώτατο όριο πρόβλεψης επισφάλειας, ούτε σαν ποσό, ούτε σαν ποσοστό επί των απαιτήσεων (30% του χρεωστικού υπολοίπου του λογ. «Πελάτες») όπως ο προηγούμενος.

(3) Η πρόβλεψη επισφαλών απαιτήσεων βάσει του νέου Ν. 4172/2013 , αφορά κάθε απαίτηση που δεν εισπράχθηκε ή δεν συμψηφίσθηκε (πχ. προκαταβολές), εκτός των εξαιρέσεων που προβλέπονται ( δείτε ανωτέρω : παρ. 5 ), ενώ ο προηγούμενος Νόμος αφορούσε κυρίως απαιτήσεις από Πωλήσεις χονδρικής.

13) ΤΥΧΗ ΤΟΥ ΣΥΣΣΩΡΕΥΜΕΝΟΥ ΕΩΣ 31-12-2013 ΥΠΟΛΟΙΠΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΕΠΙΣΦΑΛΩΝ.

Με την παράγραφο 4 του άρθρου 72 του ν. 4172/2013 ορίζεται, μεταξύ άλλων, ότι για τις προβλέψεις επισφαλών απαιτήσεων που έχουν σχηματισθεί στα φορολογικά έτη 2010, 2011, 2012 και 2013 θα έχουν εφαρμογή οι διατάξεις της περ. θ’ της παρ. 1 του άρθρου 31 του ν. 2238/1994 (παλαιός Κ.Φ.Ε.). Με τις προγενέστερες αυτές διατάξεις οριζόταν ότι το ποσό της πρόβλεψης που εμφανίζεται στο λογαριασμό 44.11 «Προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις» υπόκειται σε φορολογία εισοδήματος εάν στο τέλος κάθε πενταετίας αρχής γενομένης από τη διαχειριστική περίοδο 2005 υφίσταται στον ως άνω λογαριασμό υπόλοιπο λόγω μη επαληθεύσεως των προβλέψεων με επισφαλείς απαιτήσεις. Το υπόλοιπο αυτό ποσό μεταφέρεται στα ακαθάριστα έσοδα του επόμενου φορολογικού έτους, υποκείμενο σε φορολογία με τις γενικές διατάξεις.

Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι το υπόλοιπο του λογαριασμού «Προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις» που σχηματίσθηκε με βάση τις προϊσχύσασες διατάξεις του ν. 2238/1994, όπως εμφανίζεται στις 31.12.2014 πρέπει να μεταφερθεί στα ακαθάριστα έσοδα του φορολογικού έτους 2015, καθόσον τότε συμπληρώνεται η πενταετία με βάση τις προαναφερόμενες διατάξεις. Κατά συνέπεια, το πιο πάνω υπόλοιπο θα μεταφερθεί αυτούσιο στα φορολογητέα έσοδα του φορολογικού έτους 2015 συναθροιζόμενο με τα λοιπά φορολογούμενα έσοδα του έτους αυτού μειωμένο κατά τις τυχόν διαγραφές επισφαλών απαιτήσεων που αφορούν χρήσεις πριν την 31.12.2013 και έλαβαν χώρα εντός του φορολογικού έτους 2014.

Οι υπερβάλλουσες του 1% ή 0,5% προβλέψεις επισφαλών απαιτήσεων που είχαν σχηματισθεί με βάση τις προγενέστερες διατάξεις του Κ.Φ.Ε. (ν.2238/1994) κατά τα προηγούμενα έτη (2013 και πριν) και οι οποίες δεν είχαν εκπέσει κατά το χρόνο σχηματισμού τους, δεν φορολογούνται εκ νέου.

14) ΕΠΙΛΟΓΟΣ.

Στο καίριο ερώτημα, που προέκυπτε από το άρθρο 26 του Ν. 4172/2013 : «Ποιες θεωρούνται κατάλληλες ενέργειες για διασφάλιση του δικαιώματος είσπραξης», δεν δόθηκαν επιπλέον ουσιαστικές διευκρινήσεις, πέρα από αυτές που ήδη γνωρίζαμε από την «αιτιολογική» του Νόμου. Εκτιμώ ότι σε αρκετές περιπτώσεις λόγω αφενός της πρώτης εφαρμογής και αφετέρου του γενικότερου «κλίματος» επισφαλειών, που υπάρχει στις επιχειρήσεις, θα προκύψουν σημαντικά ετήσια ποσά επισφαλειών, σε σχέση με τον προηγούμενο τρόπο υπολογισμού.

Επίσης η απαιτούμενη λογιστική εργασία που θα απαιτηθεί, για τον προσδιορισμό του ύψους της πρόβλεψης επισφαλειών, είναι σημαντική ( σκεφτείτε π.χ περιπτώσεις « αντικατάστασης επιταγών», υπολογισμού του ποσού της εξόφλησης που αφορά τον Φ.Π.Α, έκδοση πιστωτικών, κ.λ.π ), όχι μόνο για τα διπλογραφικά αλλά και για τα απλογραφικά βιβλία.

[/fusion_builder_column][/fusion_builder_row][/fusion_builder_container]

Η λογιστική – φοροτεχνική εταιρεία Artion A.E. προχώρησε σε νέα συνεργασία με την εταιρεία VIOPOL AΧBE. Η συνεργασία, αφορά στην παροχή φοροτεχνικών υπηρεσιών και την εποπτεία της ορθής λειτουργίας του λογιστηρίου, για την εταιρεία.

Η VIOPOL ιδρύθηκε το 1974 και σήμερα είναι μία από τις πιο δυναμικές ελληνικές εταιρείες στον τομέα της παραγωγής και εμπορίας συστημάτων πολυουρεθάνης.

Η Artion A.E. είναι μία από τις μεγαλύτερες ελληνικές εταιρείες στο χώρο των λογιστικών, φοροτεχνικών και συμβουλευτικών υπηρεσιών. Κατορθώνει να συνδυάζει τις δομές και την οργάνωση μίας εταιρείας διεθνούς κύρους, διατηρώντας παράλληλα την ευελιξία, την προσαρμοστικότητα και την ανθρώπινη προσέγγιση, που χαρακτηρίζουν τις επιχειρήσεις μικρότερου μεγέθους.

Με περισσότερες από 700 εταιρίες στο πελατολόγιο της, η Artion έχει στο επίκεντρο της φιλοσοφίας της, τη δημιουργία προστιθέμενης αξίας για τον πελάτη. Συγκριτικό πλεονέκτημα της εταιρίας είναι ότι συνδυάζει, την παροχή ολοκληρωμένων υπηρεσιών υψηλής ποιότητας με κόστος ανταγωνιστικό.